Kamieńsk

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta w Polsce. Zobacz też: inne znaczenia tego hasła.
Kamieńsk
Kamieński kościół świętych Apostołów Piotra i Pawła
Kamieński kościół świętych Apostołów Piotra i Pawła
Herb
Herb Kamieńska
Państwo  Polska
Województwo  łódzkie
Powiat radomszczański
Gmina Kamieńsk
gmina miejsko-wiejska
Prawa miejskie 1374–1870, 1993
Burmistrz Bogdan Pawłowski
Powierzchnia 11,99 km²
Populacja (2008)
• liczba ludności
• gęstość

2850
237,7 os./km²
Strefa numeracyjna
44
Kod pocztowy 97-360
Tablice rejestracyjne ERA
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa lokalizacyjna województwa łódzkiego
Kamieńsk
Kamieńsk
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kamieńsk
Kamieńsk
Ziemia 51°12′16″N 19°29′49″E/51,204444 19,496944
TERC
(TERYT)
1012054
SIMC 0541180
Urząd miejski
ul. Wieluńska 50
97-360 Kamieńsk
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikisłownik Hasło Kamieńsk w Wikisłowniku
Strona internetowa
BIP

Kamieńskmiasto w Polsce, położone w województwie łódzkim, w powiecie radomszczańskim, w gminie miejsko-wiejskiej Kamieńsk, której jest siedzibą, nad rzeką Kamionką. Przez miasto przebiegają dwie spośród głównych arterii komunikacyjnych Polski: droga szybkiego ruchu z Katowic do Gdańska i Warszawy oraz linia kolejowa Górny Śląsk – Warszawa, czyli dawna kolej Warszawsko-Wiedeńska.

Wedle danych z 31 grudnia 2008 r. w Kamieńsku mieszkało 2850 osób[1]

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pomnik Tadeusza Kościuszki

W IX/X wieku okolice dzisiejszego Kamieńska zamieszkiwało słowiańskie plemię Łęczyców. Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1291 r. i dotyczy wzniesienia w Kamieńsku drewnianego kościoła. W 1374 r. Kamieńsk uzyskał prawa miejskie. Był wówczas osadą targową, leżącą na szlaku wiodącym z Przedborza do Łasku. Przywilej lokacyjny był później kilkakrotnie potwierdzany przez kolejnych królów Polski. Po II rozbiorze Polski Kamieńsk znalazł się w zaborze pruskim, następnie od 1807 r. w Księstwie Warszawskim, a od 1815 r. w Królestwie Polskim. W 1860 r. w Kamieńsku mieszkało 1098 osób, w tym 546 (ok. 49,7%) Żydów; w mieście znajdowało się 97 domów.

Wielu mieszkańców wzięło czynny udział w powstaniu styczniowym. 23 i 24 czerwca 1863 r. miała miejsce w Kamieńsku bitwa, po tym jak powstańcy wykoleili pociąg z wojskiem rosyjskim i starli się z opuszczającymi skład żołnierzami. W 1870 r. Kamieńsk utracił prawa miejskie na mocy wydanego rok wcześniej ukazu carskiego. W 1904 r. część zabudowań strawił pożar. W latach 1905–1907 miejscowość była areną burzliwych manifestacji, w których ludność domagała się przywrócenia języka polskiego w szkołach i urzędach, a także niszczyła symbole rosyjskie i demolowała państwowe sklepy.

W latach 1919–1923 powstały w Kamieńsku Dom Ludowy, Kółko Rolnicze, Spółdzielnia Spożywców „Spójnia” oraz tworzyło się polskie harcerstwo. Wzniesiono też pomnik Tadeusza Kościuszki. W 1929 r. Kamieńsk liczył 3200 mieszkańców, z czego Żydzi stanowili ⅓.

II wojna światowa[edytuj | edytuj kod]

2 września 1939 r. Kamieńsk został zbombardowany przez Luftwaffe, w gruzach legło całe centrum miejscowości; ocalały jedynie 3 obiekty: szkoła podstawowa, kościół parafialny i pomnik Tadeusza Kościuszki. 3 września 1939 r. Kamieńsk zajęła niemiecka 1 Dywizja Pancerna. W nocy z 3 na 4 września polski 2 Pułk Strzelców Konnych (Wołyńska Brygada Kawalerii) dokonał wypadu na zgrupowane w miejscowości oddziały niemieckie, wdzierając się do Kamieńska w szyku pieszym, bez wystrzału. Obrzucono granatami ręcznymi pułk strzelców zmotoryzowanych, zadając mu tym znaczne straty, oraz podpalono cysterny z paliwem. Działaniami tymi wprowadzono na kilka godzin zamieszanie w niemieckim oddziale; polski oddział wycofał się bez strat. W odwecie Niemcy rozstrzelali 4 września ok. 30 mieszkańców Kamieńska oraz pobliskich wsi. Każdego napotkanego mężczyznę Niemcy zabijali na miejscu albo prowadzili do miejscowej rzeźni, gdzie mordowali ich za pomocą pałki używanej do zabijania zwierząt[2]. Podczas wojny cała ludność żydowska została wymordowana przez okupanta.

17 stycznia 1945 r. Kamieńsk został wyzwolony przez jednostki 13 Armii i 4 Armii Pancernej (1 Front Ukraiński)[3][4].

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa piotrkowskiego. 31 grudnia 1993 r. Kamieńsk odzyskał prawa miejskie.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Wedle rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisany jest[5]:

Sport[edytuj | edytuj kod]

W miejscowości funkcjonuje klub sportowy Świt Kamieńsk, założony w 1937 roku.

  • Pełna nazwa: Ludowy Zespół Sportowy Świt Kamieńsk
  • Liga: Klasa okręgowa, grupa piotrkowska
  • Stadion im. majora Antoniego Maszewskiego
  • Rok założenia: 1937
  • Barwy: niebiesko-zielone
  • Adres: ul. Sportowa, 97-360 Kamieńsk

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

Kamieńsk posiada połączenie kolejowe, autobusowe PKS oraz MPK Radomsko. W mieście znajduje się stacja kolejowa PKP. Miasto posiada bezpośrednie połączenie kolejowe z Piotrkowem Trybunalskim, Radomskiem, Częstochową, Koluszkami. Do Kamieńska dojeżdża miejska linia autobusowa nr 1 MPK Radomsko.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Lucyna Nowak, Joanna Stańczak, Agnieszka Znajewska. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym. Stan w dniu 31 XII 2008 r.. , s. 64, 2009. GUS, Departament Badań Demograficznych. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny. ISSN 1734-6118 (pol.). [dostęp 2013-02-28]. 
  2. Józef Fajkowski, Jan Religa: Zbrodnie hitlerowskie na wsi polskiej 1939-1945. Warszawa: Wydawnictwo Książka i Wiedza, 1981.
  3. Kazimierz Sobczak, Witold Biegański, Irena Bobrowicz-Safianowska, Apolonia Kowalska, Eugeniusz Kozłowski, Marian Laprus, Henryk Michalski, Franciszek Stępniowski, Barbara Warycha, Władysław Ważniewski: Encyklopedia II wojny światowej. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1975, s. 209. (pol.)
  4. Historia Kamieńska na stronie Urzędu Gminy.
  5. ED: Wykaz zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków - stan na 31 grudnia 2012 r. (woj. łódzkie) (pol.). Narodowy Instytut Dziedzictwa, 2013-01-07. [dostęp 2013-02-28]. s. 73.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]