14 Brygada Artylerii (II RP)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy 14 Brygady Artylerii okresu II RP. Zobacz też: 14 Brygada Artylerii – inne brygady artylerii z numerem 14.
XIV Brygada Artylerii Wielkopolskiej
I Brygada Artylerii Wielkopolskiej
Historia
Państwo  II Rzeczpospolita
Sformowanie 2 października 1919
Rozformowanie 1921
Nazwa wyróżniająca Wielkopolska
Patron nie posiadała
Dowódcy
Pierwszy płk art. Antoni Heinrich
Działania zbrojne
Wojna polsko-bolszewicka
Organizacja
Dyslokacja Poznań
Rodzaj sił zbrojnych wojsko
Rodzaj wojsk artyleria
Podległość 1 Dywizja Strzelców Wielkopolskich
14 Wielkopolska Dywizja Piechoty

XIV Brygada Artylerii Wielkopolskiej (XIV BA) – brygada artylerii Armii Wielkopolskiej i Wojska Polskiego II RP.

Historia brygady[edytuj]

2 października 1919 roku głównodowodzący Wojsk Polskich byłego zaboru pruskiego, działając na podstawie rozkazu organizacyjnego Ministerstwa Spraw Wojskowych i pisma nr 8714 Generalnego Inspektora Artylerii, rozkazał „przeformować Artylerię Wielkopolską tworząc przy każdej dywizji brygadę artylerii”. Przy 1 Dywizji Strzelców Wielkopolskich miała być sformowana I Brygada Artylerii Wielkopolskiej pod dowództwem pułkownika Antoniego Heinricha. W skład brygady został włączony 3 Pułk Artylerii Polowej Wielkopolskiej, którego nowym dowódcą został mianowany podpułkownik Leon Dębski. Tym samym rozkazem generał piechoty Józef Dowbor-Muśnicki polecił sformować 3 Pułk Artylerii Ciężkiej Wielkopolskiej z dotychczasowego I dywizjonu 1 Pułku Artylerii Ciężkiej Wielkopolskiej[1]. 23 października 1919 roku do nowo formującego się 3 Pułku Artylerii Ciężkiej Wielkopolskiej zostało przydzielonych dziesięciu oficerów z I dywizjonu 1 Pułku Artylerii Ciężkiej Wielkopolskiej na czele z kapitanem Kazimierzem Abdank-Kozubskim, jako dowódcą I dywizjonu[2].

10 grudnia 1919 roku po przemianowaniu na XIV BA – 14 Wielkopolskiej Dywizji Piechoty.

7 września 1919 r. I dywizjon 1 Pułku Artylerii Ciężkiej Wielkopolskiej, przemianowany na 14 Dywizjon Artylerii Ciężkiej Wielkopolskiej wyjechał na front litewsko-białoruski, gdzie wszedł w skład grupy płk Jaźwińskiego i uczestniczył w walkach o Połock. 19 października 1919 r. dywizjon został podporządkowany dowódcy 14 DP.

2 listopada 1921 r. 14 Dywizjon Artylerii Ciężkiej Wielkopolskiej wcielony został do 7 Pułku Artylerii Ciężkiej stacjonującego w Poznaniu na Sołaczu jako I dywizjon. 26 stycznia 1923 r. I/7 pac odznaczony został Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego VM.

Organizacja I BA Wlkp 1919 roku[edytuj]

  • Dowództwo I Brygady Artylerii Wielkopolskiej
  • 3 Pułk Artylerii Polowej Wielkopolskiej
  • I Dywizjon 1 Pułku Artylerii Ciężkiej Wielkopolskiej (przemianowany na 14 Pułk Artylerii Ciężkiej Wielkopolskiej, a następnie przeformowany w 14 Dywizjon Artylerii Ciężkiej Wielkopolskiej)
    • dowódca I/14 pac – kpt. / ppłk art. Kazimierz Abdank-Kozubski (18 IX 1919 - 9 XI 1920 → dowódca 14 pap)
    • dowódca I/14 pac – mjr art. Józef Ceptowski (od 9 XI 1920)

Organizacja w 1920[edytuj]

Dowódcy brygady[edytuj]

  • płk art. Antoni Heinrich (2 X 1919 - 13 IV 1920 → dowódca III Brygady Artylerii)
  • gen. ppor. Ignacy Kazimierz Ledóchowski (od 13 IV 1920)
  • ppłk art. Erwin Mehlem w zastępstwie dowódcy
  • płk Kazimierz Pankowicz (od 30 VII 1920)

Przypisy

  1. Rozkaz dzienny Nr 231 Dowództwa Głównego Wojsk Polskich b. zaboru pruskiego z 2 października 1919 roku.
  2. Rozkaz dzienny Nr 240 Dowództwa Głównego Wojsk Polskich b. zaboru pruskiego z 23 października 1919 roku.

Bibliografia[edytuj]

  • Henryk Wielecki i Rudolf Sieradzki, Wojsko Polskie 1921-1939. Organizacja i odznaki artylerii, Oficyna Wydawnicza "Ajaks", Pruszków 1994, wyd. I, ​ISBN 83-85621-44-X​.
  • Roman Łoś, Artyleria polska 1914-1939, Wydawnictwo Bellona, Warszawa 1991, wyd. I, ​ISBN 83-11-07772-X​.