Gelazjusz I

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Gelazjusz I
Gelasius
Święty Kościoła katolickiego
Papież
Gelazjusz I
Data śmierci 19 listopada 496
Wyznanie chrześcijaństwo
Kościół rzymskokatolicki
Pontyfikat 1 marca 492
Święty
Gelazjusz I
Wspomnienie 21 listopada
Galeria ilustracji w Wikimedia Commons Galeria ilustracji w Wikimedia Commons

Gelazjusz I, (także Gelazy I; zm. 19 listopada 496) – święty Kościoła katolickiego, papież w okresie od 1 marca 492 do 19 listopada 496 roku[1].

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Pochodzący z Afryki sekretarz papieży Symplicjusza i Feliksa III urodził się w Rzymie[2]. W obliczu trwającej schizmy akacjańskiej, a także narastających konfliktów ze Wschodem i szerzących się poglądów pelagiańskich podjął wiele działań mających na celu pokonanie piętrzących się przed Kościołem trudności. Bronił wypracowanych przez Leona I na Soborze chalcedońskim formuł chrystologicznych[2]. Łączyły go znakomite relacje z Teodorykiem Wielkim, następcą Odoakera, do którego zwracał się m.in. z prośbą o pomoc dla ubogich[2].

Sformułował dogmat o grzechu pierworodnym i jako pierwszy tezę rozdziału władzy cesarskiej i papieskiej, która w późniejszych latach znalazła swoje rozwinięcie w ideach z okresu walki z cesarstwem. Wiele zarządzeń dyscyplinarnych Gelazjusza weszło na stałe do prawodawstwa kościelnego.

Okres pontyfikatu św. Gelazego nazywany jest okresem gelazjańskiego renesansu.

W 494 w liście do cesarza Bizancjum sformułował doktrynę dwuwładzy[1]. W tym samym roku, na synodzie ogłosił zasady kształcenia duchownych i podziału funduszy kościelnych[2]. Podczas swojego pontyfikatu zwalczał tendencje heterodoksyjne, a w szczególności arianizm, monofizytyzm. Wydał w tym celu też traktat De duobus naturis in Christo. Zwalczał także manicheizm, pelagianizm[3].

Błędnie[1] przypisuje mu się autorstwo Decretum Gelasianum – anonimowej kompilacji z początku VI w. zawierającej pięć części:

  • O Duchu Świętym i o imionach Chrystusa
  • O kanonie Pisma Świętego
  • O prymacie rzymskim i o siedzibach patriarszych
  • O uznawanych soborach powszechnych
  • O dziełach, które należy przyjąć

Dekret znany jest także pod nazwą Epistula decretalis de libris recipiendis et non recipiendis (Dekret o księgach, które należy przyjąć oraz odrzucić)[4][3].

Gelazjusz nie jest także autorem tzw. Sakramentariusza Gelazego[1].

Jego wspomnienie wymienione jest w Martyrologium Rzymskim 21 listopada[2].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Rudolf Fischer-Wollpert: Leksykon papieży. Kraków: Znak, 1996, s. 31. ISBN 83-7006-437-X.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 John N. D. Kelly: Encyklopedia papieży. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1997, s. 72-74. ISBN 83-06-02633-0.
  3. 3,0 3,1 Por. V. Grossi OSA. L'auctoritas di Agostino sul «Peccatum originis» da Cartagine (418) a Trento (1546). „Augustinianum”. 31 (1991), s. 340-341. Rzym: Instytut Patrystyczny «Augustinianum». 
  4. Wydanie krytyczne: "Texte und Untersuchungen" 38/4, wydał Dobschütz, Lipsk 1912.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]


Poprzednik
Feliks III
Emblem of the Papacy SE.svg Papież
492 – 496
Emblem of the Papacy SE.svg Następca
Anastazy II