Su-17

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Su-17 (Su-20/Su-22)
Su-20 w barwach 7. Pułku Lotnictwa Bombowo-Rozpoznawczego, Muzeum Uzbrojenia w Poznaniu
Su-20 w barwach 7. Pułku Lotnictwa Bombowo-Rozpoznawczego, Muzeum Uzbrojenia w Poznaniu
Dane podstawowe
Państwo  ZSRR
Konstruktor Suchoj
Typ samolot szturmowo-bombowy
Historia
Data oblotu 2 sierpnia 1966
Lata produkcji 1969-1990
Egzemplarze 2867
Dane techniczne
Napęd patrz tabela
Ciąg patrz tabela
Wymiary
Rozpiętość patrz tabela
Długość patrz tabela
Długość kadłuba patrz tabela
Wysokość patrz tabela
Powierzchnia nośna patrz tabela
Masa
Własna patrz tabela
Użyteczna patrz tabela
Zapas paliwa patrz tabela
Osiągi
Prędkość maks. patrz tabela
Prędkość przelotowa patrz tabela
Prędkość minimalna patrz tabela
Prędkość wznoszenia patrz tabela
Pułap patrz tabela
Zasięg patrz tabela
Dane operacyjne
Użytkownicy
World operators of the Su-17.png

Użytkownicy Su-17[1]

Rzuty
Rzuty samolotu
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Su-17 (oraz jego wersje eksportowe Su-20 i Su-22), oznaczenie NATO Fitter – samolot szturmowo-bombowy produkcji ZSRR o zmiennej geometrii skrzydeł, używany także przez Polskę, kraje Bliskiego Wschodu oraz Libię, Wietnam, Peru i Angolę. Maszyna zyskała pieszczotliwy przydomek wśród pilotów którzy nazywają ją "Suczką".

Spis treści

[edytuj] Su 20 w Polsce

Pierwszą i jedyną jednostką Wojska Polskiego, która została wyposażona w Su 20 była 7 Brygada Lotnictwa Bombowo Rozpoznawczego w Powidzu. Wskutek zmian struktury wojsk lotniczych, brygada później była przeformowana w pułk, następnie w eskadrę, jednak macierzystą bazą Su-20 był zawsze Powidz. Pierwsze 6 egzemplarzy Su-20 trafiło do Polski w 1974 roku. 22 lipca tegoż roku zostały zaprezentowane na defiladzie w Warszawie z okazji XXX lecia PRL. Reszta dotarła w 1976 roku. Polsce dostarczono ogółem 27 egzemplarzy, w tym kilka w wersji rozpoznawczej. 27 samolot otrzymano jako rekompensatę za samolot utracony. Używane były do lutego 1997 roku. Polskie lotnictwo było jedynym, poza krajem producenta, użytkownikiem samolotu w Układzie Warszawskim. Obecnie 13 samolotów pełni rolę eksponatów ustawionych na terenie jednostek wojskowych, w miejscach publicznych i krajowych muzeach[2].

[edytuj] Konstrukcja

Jednosilnikowy samolot o konstrukcji półskorupowej, z duraluminium. Skrzydła o zmiennym skosie – kąt można regulować skokowo w zakresie od +28° do +68°[3]. Wlot powietrza w nosie. W stożku znajdują się urządzenia radiolokacyjne. Podwozie chowane z kółkiem przednim, kabina hermetyzowana z fotelem katapultowym.

[edytuj] Historia rozwoju i wersje

W 1966 roku powstało rozwinięcie samolotu Su-7B. Prototyp otrzymał oznaczenie Su-7IB. Od Su-7B różnił się zmienną geometrią skrzydeł.

  • Su-17 – wersja produkcyjna przejściowa (1970 – 1973) od prototypu różniła się przeprojektowanym przodem. Był to jednomiejscowy samolot szturmowo-bombowy. Napęd stanowił silnik Saturn/Lulka AI-21F3 (6670/9420 daN) – kilka pierwszych egzemplarzy posiadało silnik AI-7F1. Uzbrojenie przenoszono na ośmiu pylonach pod kadłubem i stałą częścią płata.
  • Su-17M – wersja docelowa (1973-1975) z silnikiem AL-21F3 (7650/10990 daN). Zwiększony zapas paliwa, zbiorniki dodatkowe 2x 1150 dm 3, 2x 800 dm³, kpr H-23 (z Delta-NG) i R-3S/R-13M. Od Su-17 różniły ją dodatkowe grzebienie na grzbiecie skrzydła.
  • Su-17R – rozpoznawcza wersja Su-17M
  • Su-17M2 i Su-17M2D – zmodyfikowany Su-17M o przedłużonym i opuszczonym przodzie kadłuba, co poprawiło widoczność z kabiny. Była to pierwsza wersja z radarem dopplerowskim i laserowym dalmierzem w stożku.
  • Su-17UM3 – treningowo-bojowa wersja dwumiejscowa Su-17M3 o zmienionych sterach wysokości i wymontowanym jednym z dwóch stałych działek kal. 30mm
  • Su-17M3 – modyfikacja Su-17M2 o 10 pylonach (dodatkowe pod skrzydłami).
  • Su-17M4 – jednomiejscowa wersja o zwiększonym udźwigu uzbrojenia do 4250 kg, w tym bomb o ładunku jądrowym i stałym stożku (pozostałe wersje miały stożek ruchomy).
  • Su-20 – wersja eksportowa Su-17M/M2/M3 i M4. Używana kiedyś m.in. przez Wojsko Polskie, wycofana ze służby i zastąpiona przez Su-22
  • Su-20U – eksportowa wersja Su-17UM
  • Su-20R – eksportowa wersja Su-17R
  • Su-22 – eksportowa wersja Su-17M2
  • Su-22UM2K – dwumiejscowa wersja szkolno-bojowa będąca modyfikacją Su-17M2, bez urządzeń radiolokacyjnych w stożku i lewego działka
  • Su-22UM3K – eksportowa wersja Su-17UM3
  • Su-22M3 – wersja Su-17M3 o zwiększonej pojemności zbiorników paliwa (do 6270 l)
  • Su-22M4 – eksportowa wersja Su-17M4
  • Su-22M5 – rozważana modyfikacja w kooperacji francusko-rosyjskiej

[edytuj] Dane lotno-taktyczne

Wersja: Su-20[3] Su-22[4]
Rozpiętość maksymalna: 13,67 m 13,656 m
Rozpiętość minimalna: 10,00 m 10,02 m
Długość: 18,70 m 19,10 m
Wysokość: 4,80 m 5,129 m
Powierzchnia nośna: 40 m² 34,45 – 38,49 m²
Masa własna:  ? 10 640 kg
Masa użyteczna:  ? 8860 kg
Masa całkowita: 15 000 kg 19 500 kg
Silnik: AŁ-21F-3 o ciągu z dopalaczem 109,8 kN AŁ-21F-3 o ciągu z dopalaczem 109,8 kN
Prędkość maksymalna: 2300 km/h 2220 km/h
Prędkość minimalna: 265 km/h 265 km/h
Prędkość przelotowa:  ? 950 km/h
Wznoszenie: 230 m/s 230 m/s
Pułap: 17 000 m 18 000 m
Zasięg: 2300 km (bojowy: 1150 km) 2380 km (bojowy: 1150 km)
Zapas paliwa:  ? 6270 l
Su-22 w locie
Su-22M4
Wyszczególnienie Jednostka
miary
Parametry
Dane ogólne
Długość samolotu w linii lotu:
- bez wysięgnika m 17,341
- z wysięgnikiem m 19,026
Wysokość samolotu m 5,129
Rozstaw kół m 3,830
Baza podwozia m 5,247
Wymiary ogumienia kół mm 880x230
Wymiary ogumienia koła mm 660x200
Kąt postojowy samolotu ° 1°90’
Skrzydło
Powierzchnia skrzydła przy kącie skosu λ=63° m2 34,150
Rozpiętość skrzydła przy kącie skosu λ=63° i z uwzględnieniem kąta wzniosu V=-3° m 10,025
Powierzchnia skrzydła przy kącie skosu λ=30° 38,490
Rozpiętość skrzydła przy kącie skosu λ=30° i z uwzględnieniem kąta wzniosu V=-3° m 13,680
Średnia cięciwa aerodynamiczna m 4,157
Cięciwa nasady (w osi symetrii) m 5,856
Cięciwa końcowa (przy kącie skosu λ=63°) m 1,302
Kąt wzniosu skrzydła V ° -3°00'
Kąt zaklinowania skrzydła ° +1°00'
Zwichrzenie geometryczne ° 0°00'
Wydłużenie:
- przy λ=63° 2,69
- przy λ=30° 4,88
Zbieżność:
- przy λ=63° 4,5
- przy λ=30° 8,95
Powierzchnia slotów 1,8
Kąt wysunięcia slotów ° 10°00'
Lotki
Powierzchnia m2 1,810
Kąt wychylenia:
- przy λ=63° ° +21°
-15°
- przy λ=30° ° +22°
-22°
Powierzchnia kompensacji obu lotek m2 0,522
Klapy
Rodzaj klap:
- na nieruchomych częściach skrzydła wysuwane
- na ruchomych częściach skrzydła wychylane
Powierzchnia klap:
- na nieruchomych częściach skrzydła 1,910
- na ruchomych częściach skrzydła 1,998
Kąt wychylenia ° 25°00'
Kadłub
Średnica maksymalna m 1,550
Długość m 15,572
Hamulce aerodynamiczne
Powierzchnia czterech hamulców aerodynamicznych 1,32
Kąt wychylenia ° 50°00'
Statecznik poziomy
Powierzchnia (opływowa) 5,58
Powierzchnia względna (opływowa) % 16,1
Rozpiętość m 4,646
Kąt skosu na 1/4 cięciwy ° 55°00'
Wydłużenie 1,91
Zbieżność 3,6
Kąt wzniosu V ° 0°00'
Profil CAGI S-11s-6
Współczynnik momentu statycznego 0,237
Kąt wychylenia … ° +11°90’
-26°30’
Kąt zaklinowania ° -5°00'
Statecznik pionowy i ster kierunku
Powierzchnia (opływowa) 5,535
Powierzchnia względna (opływowa) % 15,9
Kąt skosu na 1/4 cięciwy ° 55°00'
Profil CAGI S-11s-7
Współczynnik momentu statycznego 0,086
Powierzchnia steru kierunku 0,924
Kąt wychylenia steru kierunku ° +25°00'
-25°00'
Powierzchnia kompensacyjna steru kierunku 0,396

Przypisy

  1. Kolor niebieski – aktualni użytkownicy, czerwony – byli.
  2. Militarne Podróże
  3. 3,0 3,1 Andrzej Glass: Samoloty '85, Wydawnictwo Czasopism i Książek Technicznych NOT-SIGMA, Warszawa 1986 ISBN 83-85001-06-9 str. 56 (dane dla Su-20)
  4. Andrzej Glass: Samoloty '90, Wydawnictwo Czasopism i Książek Technicznych NOT-SIGMA, Warszawa 1991 ISBN 83-85001-54-9 str. 38 (dane dla Su-22)

[edytuj] Bibliografia

  • Samolot Su-22M4, Książka 1, Charakterystyki lotno-techniczne, sygn. Lot. 2674/87, Dowództwo Wojsk Lotniczych, Poznań 1990
  • J. Gruszczyński, E.F. Rybak, Samoloty wojskowe Rosji, ALTAIR, Warszawa 1996, Wydanie I

[edytuj] Linki zewnętrzne

Osobiste
Przestrzenie nazw
Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla wikipedystów
Drukuj lub eksportuj
Narzędzia
W innych językach