Su-17
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
| Su-17 (Su-20/Su-22) | |
 Su-20 w barwach 7. Pułku Lotnictwa Bombowo-Rozpoznawczego, Muzeum Uzbrojenia w Poznaniu |
|
| Dane podstawowe | |
| Państwo |  ZSRR |
| Konstruktor | Suchoj |
| Typ | samolot szturmowo-bombowy |
| Historia | |
| Data oblotu | 2 sierpnia 1966 |
| Lata produkcji | 1969-1990 |
| Egzemplarze | 2867 |
| Dane techniczne | |
| Napęd | patrz tabela |
| Ciąg | patrz tabela |
| Wymiary | |
| Rozpiętość | patrz tabela |
| Długość | patrz tabela |
| Długość kadłuba | patrz tabela |
| Wysokość | patrz tabela |
| Powierzchnia nośna | patrz tabela |
| Masa | |
| Własna | patrz tabela |
| Użyteczna | patrz tabela |
| Zapas paliwa | patrz tabela |
| Osiągi | |
| Prędkość maks. | patrz tabela |
| Prędkość przelotowa | patrz tabela |
| Prędkość minimalna | patrz tabela |
| Prędkość wznoszenia | patrz tabela |
| Pułap | patrz tabela |
| Zasięg | patrz tabela |
| Dane operacyjne | |
| Użytkownicy | |
Użytkownicy Su-17[1] |
|
| Rzuty | |
 |
|
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Su-17 (oraz jego wersje eksportowe Su-20 i Su-22), oznaczenie NATO Fitter – samolot szturmowo-bombowy produkcji ZSRR o zmiennej geometrii skrzydeł, używany także przez Polskę, kraje Bliskiego Wschodu oraz Libię, Wietnam, Peru i Angolę. Maszyna zyskała pieszczotliwy przydomek wśród pilotów którzy nazywają ją "Suczką".
Spis treści |
[edytuj] Su 20 w Polsce
Pierwszą i jedyną jednostką Wojska Polskiego, która została wyposażona w Su 20 była 7 Brygada Lotnictwa Bombowo Rozpoznawczego w Powidzu. Wskutek zmian struktury wojsk lotniczych, brygada później była przeformowana w pułk, następnie w eskadrę, jednak macierzystą bazą Su-20 był zawsze Powidz. Pierwsze 6 egzemplarzy Su-20 trafiło do Polski w 1974 roku. 22 lipca tegoż roku zostały zaprezentowane na defiladzie w Warszawie z okazji XXX lecia PRL. Reszta dotarła w 1976 roku. Polsce dostarczono ogółem 27 egzemplarzy, w tym kilka w wersji rozpoznawczej. 27 samolot otrzymano jako rekompensatę za samolot utracony. Używane były do lutego 1997 roku. Polskie lotnictwo było jedynym, poza krajem producenta, użytkownikiem samolotu w Układzie Warszawskim. Obecnie 13 samolotów pełni rolę eksponatów ustawionych na terenie jednostek wojskowych, w miejscach publicznych i krajowych muzeach[2].
[edytuj] Konstrukcja
Jednosilnikowy samolot o konstrukcji półskorupowej, z duraluminium. Skrzydła o zmiennym skosie – kąt można regulować skokowo w zakresie od +28° do +68°[3]. Wlot powietrza w nosie. W stożku znajdują się urządzenia radiolokacyjne. Podwozie chowane z kółkiem przednim, kabina hermetyzowana z fotelem katapultowym.
[edytuj] Historia rozwoju i wersje
W 1966 roku powstało rozwinięcie samolotu Su-7B. Prototyp otrzymał oznaczenie Su-7IB. Od Su-7B różnił się zmienną geometrią skrzydeł.
- Su-17 – wersja produkcyjna przejściowa (1970 – 1973) od prototypu różniła się przeprojektowanym przodem. Był to jednomiejscowy samolot szturmowo-bombowy. Napęd stanowił silnik Saturn/Lulka AI-21F3 (6670/9420 daN) – kilka pierwszych egzemplarzy posiadało silnik AI-7F1. Uzbrojenie przenoszono na ośmiu pylonach pod kadłubem i stałą częścią płata.
- Su-17M – wersja docelowa (1973-1975) z silnikiem AL-21F3 (7650/10990 daN). Zwiększony zapas paliwa, zbiorniki dodatkowe 2x 1150 dm 3, 2x 800 dm³, kpr H-23 (z Delta-NG) i R-3S/R-13M. Od Su-17 różniły ją dodatkowe grzebienie na grzbiecie skrzydła.
- Su-17R – rozpoznawcza wersja Su-17M
- Su-17M2 i Su-17M2D – zmodyfikowany Su-17M o przedłużonym i opuszczonym przodzie kadłuba, co poprawiło widoczność z kabiny. Była to pierwsza wersja z radarem dopplerowskim i laserowym dalmierzem w stożku.
- Su-17UM3 – treningowo-bojowa wersja dwumiejscowa Su-17M3 o zmienionych sterach wysokości i wymontowanym jednym z dwóch stałych działek kal. 30mm
- Su-17M3 – modyfikacja Su-17M2 o 10 pylonach (dodatkowe pod skrzydłami).
- Su-17M4 – jednomiejscowa wersja o zwiększonym udźwigu uzbrojenia do 4250 kg, w tym bomb o ładunku jądrowym i stałym stożku (pozostałe wersje miały stożek ruchomy).
- Su-20 – wersja eksportowa Su-17M/M2/M3 i M4. Używana kiedyś m.in. przez Wojsko Polskie, wycofana ze służby i zastąpiona przez Su-22
- Su-20U – eksportowa wersja Su-17UM
- Su-20R – eksportowa wersja Su-17R
- Su-22 – eksportowa wersja Su-17M2
- Su-22UM2K – dwumiejscowa wersja szkolno-bojowa będąca modyfikacją Su-17M2, bez urządzeń radiolokacyjnych w stożku i lewego działka
- Su-22UM3K – eksportowa wersja Su-17UM3
- Su-22M3 – wersja Su-17M3 o zwiększonej pojemności zbiorników paliwa (do 6270 l)
- Su-22M4 – eksportowa wersja Su-17M4
- Su-22M5 – rozważana modyfikacja w kooperacji francusko-rosyjskiej
[edytuj] Dane lotno-taktyczne
| Wersja: | Su-20[3] | Su-22[4] |
| Rozpiętość maksymalna: | 13,67 m | 13,656 m |
| Rozpiętość minimalna: | 10,00 m | 10,02 m |
| Długość: | 18,70 m | 19,10 m |
| Wysokość: | 4,80 m | 5,129 m |
| Powierzchnia nośna: | 40 m² | 34,45 – 38,49 m² |
| Masa własna: | ? | 10 640 kg |
| Masa użyteczna: | ? | 8860 kg |
| Masa całkowita: | 15 000 kg | 19 500 kg |
| Silnik: | AŁ-21F-3 o ciągu z dopalaczem 109,8 kN | AŁ-21F-3 o ciągu z dopalaczem 109,8 kN |
| Prędkość maksymalna: | 2300 km/h | 2220 km/h |
| Prędkość minimalna: | 265 km/h | 265 km/h |
| Prędkość przelotowa: | ? | 950 km/h |
| Wznoszenie: | 230 m/s | 230 m/s |
| Pułap: | 17 000 m | 18 000 m |
| Zasięg: | 2300 km (bojowy: 1150 km) | 2380 km (bojowy: 1150 km) |
| Zapas paliwa: | ? | 6270 l |
| Su-22M4 | ||
| Wyszczególnienie | Jednostka miary |
Parametry |
| Dane ogólne | ||
| Długość samolotu w linii lotu: | ||
| - bez wysięgnika | m | 17,341 |
| - z wysięgnikiem | m | 19,026 |
| Wysokość samolotu | m | 5,129 |
| Rozstaw kół | m | 3,830 |
| Baza podwozia | m | 5,247 |
| Wymiary ogumienia kół | mm | 880x230 |
| Wymiary ogumienia koła | mm | 660x200 |
| Kąt postojowy samolotu | ° | 1°90’ |
| Skrzydło | ||
| Powierzchnia skrzydła przy kącie skosu λ=63° | m2 | 34,150 |
| Rozpiętość skrzydła przy kącie skosu λ=63° i z uwzględnieniem kąta wzniosu V=-3° | m | 10,025 |
| Powierzchnia skrzydła przy kącie skosu λ=30° | m² | 38,490 |
| Rozpiętość skrzydła przy kącie skosu λ=30° i z uwzględnieniem kąta wzniosu V=-3° | m | 13,680 |
| Średnia cięciwa aerodynamiczna | m | 4,157 |
| Cięciwa nasady (w osi symetrii) | m | 5,856 |
| Cięciwa końcowa (przy kącie skosu λ=63°) | m | 1,302 |
| Kąt wzniosu skrzydła V | ° | -3°00' |
| Kąt zaklinowania skrzydła | ° | +1°00' |
| Zwichrzenie geometryczne | ° | 0°00' |
| Wydłużenie: | ||
| - przy λ=63° | 2,69 | |
| - przy λ=30° | 4,88 | |
| Zbieżność: | ||
| - przy λ=63° | 4,5 | |
| - przy λ=30° | 8,95 | |
| Powierzchnia slotów | m² | 1,8 |
| Kąt wysunięcia slotów | ° | 10°00' |
| Lotki | ||
| Powierzchnia | m2 | 1,810 |
| Kąt wychylenia: | ||
| - przy λ=63° | ° | +21° |
| -15° | ||
| - przy λ=30° | ° | +22° |
| -22° | ||
| Powierzchnia kompensacji obu lotek | m2 | 0,522 |
| Klapy | ||
| Rodzaj klap: | ||
| - na nieruchomych częściach skrzydła | wysuwane | |
| - na ruchomych częściach skrzydła | wychylane | |
| Powierzchnia klap: | ||
| - na nieruchomych częściach skrzydła | m² | 1,910 |
| - na ruchomych częściach skrzydła | m² | 1,998 |
| Kąt wychylenia | ° | 25°00' |
| Kadłub | ||
| Średnica maksymalna | m | 1,550 |
| Długość | m | 15,572 |
| Hamulce aerodynamiczne | ||
| Powierzchnia czterech hamulców aerodynamicznych | m² | 1,32 |
| Kąt wychylenia | ° | 50°00' |
| Statecznik poziomy | ||
| Powierzchnia (opływowa) | m² | 5,58 |
| Powierzchnia względna (opływowa) | % | 16,1 |
| Rozpiętość | m | 4,646 |
| Kąt skosu na 1/4 cięciwy | ° | 55°00' |
| Wydłużenie | 1,91 | |
| Zbieżność | 3,6 | |
| Kąt wzniosu V | ° | 0°00' |
| Profil | CAGI S-11s-6 | |
| Współczynnik momentu statycznego | 0,237 | |
| Kąt wychylenia … | ° | +11°90’ |
| -26°30’ | ||
| Kąt zaklinowania | ° | -5°00' |
| Statecznik pionowy i ster kierunku | ||
| Powierzchnia (opływowa) | m² | 5,535 |
| Powierzchnia względna (opływowa) | % | 15,9 |
| Kąt skosu na 1/4 cięciwy | ° | 55°00' |
| Profil | CAGI S-11s-7 | |
| Współczynnik momentu statycznego | 0,086 | |
| Powierzchnia steru kierunku | m² | 0,924 |
| Kąt wychylenia steru kierunku | ° | +25°00' |
| -25°00' | ||
| Powierzchnia kompensacyjna steru kierunku | m² | 0,396 |
Przypisy
- ↑ Kolor niebieski – aktualni użytkownicy, czerwony – byli.
- ↑ Militarne Podróże
- ↑ 3,0 3,1 Andrzej Glass: Samoloty '85, Wydawnictwo Czasopism i Książek Technicznych NOT-SIGMA, Warszawa 1986 ISBN 83-85001-06-9 str. 56 (dane dla Su-20)
- ↑ Andrzej Glass: Samoloty '90, Wydawnictwo Czasopism i Książek Technicznych NOT-SIGMA, Warszawa 1991 ISBN 83-85001-54-9 str. 38 (dane dla Su-22)
[edytuj] Bibliografia
- Samolot Su-22M4, Książka 1, Charakterystyki lotno-techniczne, sygn. Lot. 2674/87, Dowództwo Wojsk Lotniczych, Poznań 1990
- J. Gruszczyński, E.F. Rybak, Samoloty wojskowe Rosji, ALTAIR, Warszawa 1996, Wydanie I
[edytuj] Linki zewnętrzne
|
|||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||
