Albert Abraham Michelson

Albert Abraham Michelson
Data i miejsce urodzenia	19 grudnia 1852 Strzelno
Data i miejsce śmierci	9 maja 1931 Pasadena
Multimedia w Wikimedia Commons

Albert Abraham Michelson (ur. 19 grudnia 1852 w Strzelnie, zm. 9 maja 1931 w Pasadenie) – amerykański fizyk, laureat Nagrody Nobla z dziedziny fizyki w 1907 za konstrukcję interferometru.

Biografia

Urodził się w Strzelnie na Kujawach w rodzinie żydowskiego kupca. W 1855 roku wraz z rodzicami wyjechał do USA. Dorastał w miasteczkach wyrosłych na gorączce złota Murphy's Camp obecnie Murphys w Kalifornii i srebra Virginia City w Nevadzie), gdzie jego ojciec pracował jako kupiec. Lata szkoły średniej spędził w San Francisco w domu swojej ciotki Henriette Levy (z d. Michelson), która była matką pisarki Harriet Lane Levy. Studiował w U.S. Naval Academy, w której to uczelni był później wykładowcą. W latach 1889–1892 był profesorem w Case School of Applied Science w Cleveland i Clark University w Worchester. Lata 1892–1929 to okres pracy na uniwersytecie w Chicago. Został również członkiem Narodowej Akademii Nauk w Waszyngtonie.

W 1907 dostał Nagrodę Nobla za konstrukcję precyzyjnych instrumentów optycznych i pomiary w dziedzinie spektroskopii i metrologii przy ich użyciu. Był drugim Amerykaninem noblistą (po Teodorze Rooseveltcie), a pierwszym w naukach ścisłych. W 1899 poślubił Edne Stanton, z którą miał syna i trzy córki.

Dokonania naukowe

Michelson był wynalazcą jednego z najprecyzyjniejszych przyrządów pomiarowych – interferometru nazwanego jego imieniem. Przyrząd ten umożliwił mu przeprowadzenie bardzo dokładnych pomiarów prędkości światła a także innych pomiarów z zakresu metrologii.

W 1887 Michelson wraz z Edwardem Morleyem przeprowadził eksperyment dowodzący, że prędkość światła nie zależy od ruchu Ziemi. To doświadczenie, wykazujące brak wpływu ruchu obrotowego i orbitalnego Ziemi na prędkość światła, miało doniosłe znaczenie dla szczególnej teorii względności. Eksperyment Michelsona miał za zadanie potwierdzenie istnienia hipotetycznego eteru kosmicznego będącego nośnikiem światła. Negatywny wynik badania stał się doświadczalną podstawą teorii względności.

Jego dokonania z zakresu spektroskopii nie ograniczały się tylko do budowy interferometru. Był także autorem urządzenia do produkcji siatek dyfrakcyjnych, które wielokrotnie udoskonalał. Prowadził również badania dotyczące sztywności Ziemi.

Bibliografia

• Jürgen R. Meyer-Arendt: Wstęp do optyki. Wyd. 1. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1977, s. 183-4.

Zobacz też

• doświadczenie Michelsona-Morleya
• interferometr Michelsona
• Lista laureatów Nagrody Nobla związanych z Polską