10 Dywizjon Artylerii Ciężkiej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
10 Dywizjon Artylerii Ciężkiej
Historia
Państwo  II Rzeczpospolita
Sformowanie 1939
Rozformowanie 1939
Tradycje
Rodowód 4 Pułk Artylerii Ciężkiej
Dowódcy
Pierwszy mjr. Tadeusz Kozłowski (VM)
Działania zbrojne
kampania wrześniowa
Organizacja
Rodzaj sił zbrojnych Wojska lądowe
Rodzaj wojsk artyleria
Podległość 10 Dywizja Piechoty (II RP)

10 Dywizjon Artylerii Ciężkiej (10 dac) – pododdział artylerii ciężkiej Wojska Polskiego.

Dywizjon został sformowany w sierpniu 1939 roku, w Łodzi, przez 4 Pułk Artylerii Ciężkiej z przeznaczeniem dla 10 Dywizji Piechoty.

W jego skład weszły dwie trzydziaławe baterie: armat 105 mm kpt. Czesława Gaja (VM) i haubic 155 mm kpt. Gustawa Zygadłowicza[1].

Działania bojowe[edytuj]

Po osiągnięciu gotowości dywizjon przeszedł niezwłocznie do rejonu koncentracji 10 DP w rejonie Sieradza i zajął stanowiska na przedmościu miasta. W nocy z 1 na 2 września przeszedł do kompleksu leśnego Brąszewice. 3 września odmaszerował na wybrane SO w rejonie Męckiej Woli i stąd prowadził ogień na przedpole Smardzewa i Zapust. 4 września dywizjon wspierał swoim ogniem ciężkie walki o zajęcie i utrzymanie głównych pozycji obronnych dywizji. Tu stracił działo 105 mm wraz z całą obsługą. 5 września dywizja opuściła linii Warty i prowadząc działania opóźniające wycofywała się w kierunku na Wojsławice i dalej za rzekę Ner. Z rejonu Lutomierska dywizjon prowadził dalekie ognie na artylerię niemiecką za Wartą i zgrupowania piechoty w rejonie Bielenia. Marsze oddziałów w nocy bez map, sprzeczne informacje rozpoznawcze i doraźne walki z podjazdami pancernymi nieprzyjaciela doprowadziły do rozczłonkowania oddziałów dywizji. W nocy z 7 na 8 września dywizjon minął Głowno i skierował się na Łowicz. O świcie osiągnął Kębliny. Część 1 baterii pomaszerowała na Skierniewice, następnie na Mszczonów. Stąd wspólnie z z baterią 10 pal skierowała się na Warszawę.

Z Kłębin dywizjon przeszedł do Bolimowa. Rano 8 września stoczył zwycięską walkę z podjazdem pancernym nieprzyjaciela na zachodnim skraju lasów nieborowskich i skierował się przez Błonie do Warszawy. Do stolicy dotarł w nocy 8 na 9 września. Posiadał wtedy jedną armatę 105 mm i trzy haubice 155 mm. Z Warszawy skierowano dywizjon do Otwocka do grupy płk. Grobickiego. 12 września brał udział w zaciętych walkach pod Ostrówkiem niszcząc 5 czołgów niemieckich. 13 września dywizjon wrócił do Warszawy. Walczył do dnia kapitulacji.

Przypisy

  1. Galster 1975 ↓, s. 386.

Bibliografia[edytuj]

  • Karol Lucjan Galster: Księga Pamiątkowa Artylerii Polskiej 1914 - 1939. Londyn: 1975.
  • Roman Łoś: Artyleria polska 1914-1939. Warszawa: Bellona, 1991. ISBN 83-11-07772-X.