Dominikana

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
República Dominicana
Republika Dominikańska
Flaga Dominikany
Godło Dominikany
Flaga Dominikany Godło Dominikany
Dewiza: (hisz.) Dios, patria, libertad
(Bóg, Ojczyzna, Wolność)
Hymn: Quisqueyanos valientes
Położenie Dominikany
Język urzędowy hiszpański
Stolica Santo Domingo
Ustrój polityczny republika
Głowa państwa prezydent Danilo Medina
Szef rządu prezydent Danilo Medina
Powierzchnia
 • całkowita
 • wody śródlądowe
129. na świecie
48 730 km²
1,6%
Liczba ludności (2010)
 • całkowita 
 • gęstość zaludnienia
84. na świecie
9 445 281
194 osób/km²
PKB (2013)
 • całkowite 
 • na osobę

60,76 mld[1] USD
5834[1] USD
PKB (PPP) (2013)
 • całkowite 
 • na osobę

103,2 mld[1] USD
9911[1] USD
Jednostka monetarna peso dominikańskie (DOP)
Niepodległość od Haiti
27 lutego 1844
Strefa czasowa UTC -4
Kod ISO 3166 DO
Domena internetowa .do
Kod samochodowy DOM
Kod samolotowy HI i J7
Kod telefoniczny +1 809
Mapa Dominikany
Wikivoyage-Logo-v3-icon.svg Dominikana w Wikipodróżach

Dominikana (Republika Dominikańska) – drugie (po Kubie) co do wielkości państwo na Morzu Karaibskim. Zajmuje ok. 2/3 powierzchni wyspy Haiti, dzieląc ją z położonym po stronie zachodniej państwem Haiti.

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Geografia Dominikany.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Rdzennymi mieszkańcami Hispanioli byli Tainowie. W roku 1492 została odkryta dla Europy przez Krzysztofa Kolumba, czego konsekwencją była stopniowo postępująca kolonizacja hiszpańska. Santo Domingo, stolica kraju założona w 1496, jest najstarszym stałym osiedlem europejskim w obu Amerykach.

W ciągu stuleci ludność wyspy wzbogaciła się m.in. o niewolników afrykańskich (od początku XVI w.) oraz francuskich osadników. Zachodnia część wyspy, pod kontrolą francuską, znana jako Saint-Domingue wyodrębniła się w roku 1804 po serii powstań i walk (m.in. przeciw powstańcom użyto do tłumienia walk Polskich Legionów, którym obiecano w zamian za zgodę na zamorską ekspedycję wypłatę zaległego żołdu) jako niepodległe państwo Haiti. W latach 1821-1843 Dominikana znajdowała się pod okupacją haitańską. 27 lutego 1844, po zwycięskim powstaniu, ogłoszono niepodległość. Nastąpiła seria wojen z Haiti, a w latach 1861-1865 była kolonia znajdowała się pod ponowną okupacją hiszpańską. Nie był to koniec niepokojów: w latach 1916-1924 Dominikanę okupowały wojska amerykańskie. Wkrótce potem, w roku 1930, rozpoczęła się era rządów RafaelaTrujillo, trwająca do roku 1961. W tym czasie dyktator zgromadził pokaźny majątek oraz dopuścił się licznych zbrodni, m.in. masakry Haitańczyków. Po upadku rządów Trujillo prezydenturę – po raz pierwszy – objął Joaquín Balaguer.

Dalsze wydarzenia:

  • 1963 – po zrzeczeniu się prezydentury przez Balaguera i chwilowym objęciu stanowiska przez Juana Boscha, nastąpił wojskowy zamach stanu
  • 1965 – kolejny zamach stanu obalił dyktaturę wojskową i doprowadził do interwencji amerykańskiej, nazwanej Operation Power Pack.
  • 1966 – Balaguer został ponownie wybrany na prezydenta, w latach 1970 oraz 1974 ponownie otrzymał ten urząd
  • 1978 – prezydentem został Antonio Guzmán Fernández; na miesiąc przed końcem kadencji popełnił on samobójstwo, a jego obowiązki objął dotychczasowy wiceprezydent Jacobo Majluta Azar
  • 1982 – fotel prezydenta objął Salvador Jorge Blanco; próby wprowadzenia reform gospodarczych doprowadzają do krwawych zamieszek w roku 1984
  • 1986 i 1990 – prezydentem został ponownie Joaquín Balaguer.
  • 1994 – Balaguer objął prezydenturę na skróconą kadencję
  • 1996 – prezydentem został Leonel Fernández
  • 2000 – władzę objął Hipólito Mejía, doprowadzając do hiperinflacji i wielu skandali pośród ekipy rządzącej
  • 2004Leonel Fernández został ponownie prezydentem
  • 2008 – Leonel Fernández został wybrany prezydentem na trzecią kadencję
  • 2012Danilo Medina został wybrany nowym prezydentem

Ustrój polityczny[edytuj | edytuj kod]

Partie: Społeczno-Chrześcijańska Partia Reformistyczna (PRSC), Partia Wyzwolenia Dominikany (PLD), Przymierze Demokratycznego-Ruchu 19 Kwietnia (AD-M19), Narodowy Ruch Ocalenia (MSN)[2].

  • Podział administracyjny: 26 prowincji + dystrykt stołeczny

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Zgodnie z CIA Factbook, około 73% Dominikańczyków ma mieszane pochodzenie (gł. Mulaci). Reszta jest nie mieszanego pochodzenia europejskiego (gł. hiszpańskiego) ok. 16% lub afrykańskiego (11%). Ekonomiczne kwestie doprowadziły do ogromnej migracji Dominikańczyków do Stanów Zjednoczonych, głównie do wielkich miast wschodniego wybrzeża.

Populacja

Znaczna część ludności Republiki Dominikańskiej zamieszkuje stolicę kraju – Santo Domingo. Drugim pod względem ludności miastem jest Santiago de Los Caballeros.

Kultura[edytuj | edytuj kod]

Większość ludności kraju (79%) stanowią katolicy, na drugim miejscu znajduje się protestantyzm - 10%. Wśród czarnej ludności istnieje też animizm i voodoo, które często praktykowane są również przez osoby przyznające się do wiary katolickiej. Dominikańczycy są narodem bardzo religijnym - około 75% wiernych uczęszcza na niedzielne msze.

W Republice Dominikańskiej językiem urzędowym jest hiszpański. Język ten wprawdzie odbiega nieco od tego (lub tych – jako że w Hiszpanii występuje również wiele różnych dialektów), który używany jest na Półwyspie Iberyjskim, jednak nie na tyle, aby stwarzało to problemy z komunikowaniem się. Różnice te zaznaczają się zarówno na podłożu leksyki, jak i wymowy.

Religia[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Protestantyzm na Dominikanie.

Źródło: Prolades, 2010[3]; Pew Forum, 2010[4]; LDS, 2012[5]; Rocznik Świadków Jehowy, 2013.

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

Główne produkty przemysłu rolno-spożywczego to cukier, tytoń oraz kawa, które są obok złota i innych metali, cennym towarem eksportowym.

Bardzo dużą rolę odgrywa przynosząca znaczne dochody turystyka. Dominikana posiada najlepiej rozwiniętą na Karaibach infrastrukturę pod kątem turystów. Dwoma najbardziej znanymi regionami wypoczynkowymi są Punta Cana i Puerto Plata. W obydwu dominują wielkie kompleksy hotelowe międzynarodowych sieci, usytuowane bezpośrednio przy plażach uważanych za jedne z najpiękniejszych na Karaibach.

Mapa lokalizacyjna Dominikany
El Portillo
El Portillo
Barahona
Barahona
Pedernales
Pedernales
Santiago de los Caballeros
Santiago de los Caballeros
Constanza
Constanza
San Pedro
San Pedro
Dajabón
Dajabón
Sosúa
Sosúa
Santo Domingo
Santo Domingo
La Romana
La Romana
Punta Caucedo
Punta Caucedo
San Fernando
San Fernando
Punta Cana
Punta Cana
Santa Barbara
Santa Barbara
Geographylogo.svg
Porty lotnicze w Dominikanie

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons
WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło Dominikana w Wikisłowniku

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Dane dotyczące PKB na podstawie szacunków Międzynarodowego Funduszu Walutowego na rok 2013: International Monetary Fund: World Economic Outlook Database, April 2014 (ang.). [dostęp 211-04-2014].
  2. "Systemy polityczne współczesnego świata", Andrzej Antoszewski, Ryszard Herbut, wyd. ARCHE Gdańsk 2004
  3. Conela: Resumen estadistico de la iglesia latina global. Prolades.com, 2011.
  4. Religious Composition by Country, in Percentages. The Pew Research Center. [dostęp 2014-05-26].
  5. Facts and Statistics. An Official WEBSITE of The Church of JESUS CHRIST of LATTER-DAY SAINTS. [dostęp 2014-05-26].