Kołaczyce

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kołaczyce
Rynek z ratuszem w Kołaczycach
Rynek z ratuszem w Kołaczycach
Herb
Herb Kołaczyc
Państwo  Polska
Województwo  podkarpackie
Powiat jasielski
Gmina Kołaczyce
gmina miejsko-wiejska
Prawa miejskie 1354-1919, 2010
Burmistrz Małgorzata Salacha
Powierzchnia 7,15 km²
Populacja (30.06.2016)
• liczba ludności
• gęstość

1420[1]
198,6 os./km²
Strefa numeracyjna
+48 13
Kod pocztowy 38-213
Tablice rejestracyjne RJS
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa lokalizacyjna województwa podkarpackiego
Kołaczyce
Kołaczyce
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kołaczyce
Kołaczyce
Ziemia49°48′30″N 21°26′25″E/49,808333 21,440278
TERC
(TERYT)
1805054
SIMC 0353968
Strona internetowa

Kołaczycemiasto[2] w Polsce położone w województwie podkarpackim, w powiecie jasielskim, w gminie Kołaczyce; siedziba gminy Kołaczyce.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.

Miejscowość jest siedzibą parafii św. Anny, należącej do dekanatu Brzostek, diecezji rzeszowskiej.

Geografia[edytuj]

Miasto od północy sąsiaduje Bukową i Sowiną, od zachodu graniczy z Kłodawą i Ujazdem, a wschodu i południa z Nawsiem Kołaczyckim. Zachodnią granicą miejscowości jest rzeka Wisłoka.

Przez miasto przebiega droga krajowa nr 73.

Kołaczyce widziane z Bączala Górnego
Kołaczyce widziane z Bączala Górnego

Historia[edytuj]

Miasto lokowane przez króla Kazimierza Wielkego w roku 1339. Kolejne pisemne wzmianki o miejscowości pochodzą z roku 1345 roku[3]. Wymienia się też w nich Ostasza – kasztelana lubelskiego. Za panowania króla Kazimierza Wielkiego Kołaczyce zostały założone przez benedyktynów tynieckich w 1358 roku[4].

Kołaczyce wraz z kilkoma okolicznymi wsiami należały do opactwa tynieckiego, którego były własnością do I rozbioru Polski.W 1546 r. był wielki pożar w Kołaczycach. Po zniesieniu Opactwa Benedyktynów w Tyńcu, po pierwszym rozbiorze Polski rząd austriacki wydzierżawił te dobra osobom prywatnym. Od tego czasu miasto Kołaczyce zmieniało właścicieli. Pierwszym był Paweł Kmita Chorzewski. W 1779 r. miasto wraz z innymi wsiami zostało sprzedane za 80 000 florenów i 59 koron Karolowi Ederowi, Janowi obojga imion, Jakubowi baronowi Boesmerowi i Friesowi. Towarzystwo to z kolei odsprzedało z kolei Kołaczyce i Nawsie Kołaczyckie wraz z innymi jeszcze wsiami Achillesowi Johannotowi za 80 000 zł w 1811 r. W ten sposób Kołaczyce stały się miastem prywatnym. Prawa miejskie straciły Kołaczyce w 1919 roku.

1 stycznia 2010 roku Kołaczyce ponownie uzyskały prawa miejskie i stały się zarazem drugim po Jaśle miastem powiatu jasielskiego.

Toponimia[edytuj]

Zabytkowy dom w Kołaczycach
Fontanna Bartek na rynku

Colanthicze 1330, własność benedyktynów z Tyńca; Colaczicze 1358; Colacice 1401; w roku 1354 uzyskały prawa miejskie od króla Kazimierza Wielkiego[5].

Demografia[edytuj]

  • Piramida wieku mieszkańców Kołaczyc w 2014 roku[1].


Piramida wieku Kolaczyce.png

Zabytki[edytuj]

  • rynek miejski z fontanną Bartek fundowaną przez hr. Łosia z Brzysk,
  • budynek Gminnego Przedszkola w Kołaczycach z początku XIX – ul. Rynek 13,
  • dom z podcieniami z 1792 roku – ul. Rynek 62; nr rej.: A-222 z 9.10.1959,
  • kościół parafialny pw. św. Anny, w stylu neogotyckim z zabytkową kropielnicą (1632) i chrzcielnicą z XVII wieku; nr rej.: A-229 z 26.11.1990,
  • kapliczka z I połowy XIX wieku – ul. Mickiewicza 1,
  • figura Matki Boskiej w rynku, postawiona w 1803 roku,
  • figura św. Franciszka z 1885 na zjeździe z drogi JasłoPilzno,
  • zajazd z XVIII (przebudowany w latach 50. XX wieku) – ul. Rynek 2,
  • dom z XVIII wieku – ul. Rynek 10,
  • dom z XVIII wieku, przebudowany po 1886 – ul. Rynek 17,
  • dom z XVIII wieku – ul. Rynek 18,
  • cmentarz wojenny nr 38 Kołaczyce – Olszyny,
  • cmentarz wojenny nr 39 (kwatera na cmentarzu parafialnym),

Edukacja[edytuj]

  • Zespół Szkół Podstawowej i Gimnazjum
  • Liceum Ogólnokształcące im. Marii Skłodowskiej-Curie

Sport[edytuj]

W mieście działa klub piłki nożnej Ostoja Kołaczyce, grający w klasie okręgowej.

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. a b http://www.polskawliczbach.pl/Kolaczyce, w oparciu o dane GUS.
  2. name=rozporzadzenie
  3. Monografia miasteczka Kołaczyc z 1908 r. (W:)Władysław Sarna, Opis powiatu jasielskiego, Kraków 1939, s. 65.
  4. Zbigniew Zyglewski, Polityka klasztorna Kazimierza Wielkiego, w: Kazimierz Wielki i jego państwo, 2011, s. 170.
  5. Stanisław Rospond. Słownik etymologiczny miast i gmin. 1984. s 151.

Linki zewnętrzne[edytuj]