Fiat Panda

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Fiat Pandasamochód osobowy klasy aut najmniejszych produkowany pod włoską marką Fiat od 1980 roku. Od 2011 roku produkowana jest trzecia generacja pojazdu.

Pierwsza generacja[edytuj | edytuj kod]

Fiat Panda I
Ilustracja
Fiat Panda I przed liftingiem
Inne nazwy SEAT Panda
Producent FIAT
Projektant Giorgetto Giugiaro[1]
Zaprezentowany Grudzień 1979[2]
Okres produkcji 1980 – 2003[3]
Miejsce produkcji Włochy Turyn
Włochy Desio
Włochy Mediolan
Włochy Termini
Poprzednik Fiat 133[2]
Następca Fiat Panda II
Dane techniczne
Segment A[3]
Typy nadwozia 3-drzwiowy hatchback[3]
Silniki Benzynowe:
R2 652 cm³ 30 KM
R4 769 cm³ 33 KM
R4 843 cm³ 34 KM
R4 903 cm³ 40 KM
R4 965 cm³ 48 KM
R4 999 cm³ 50 KM
R4 1108 cm³ 54 KM
Wysokoprężne:
R4 1302 cm³ 36 KM
Skrzynia biegów 4 i 5-biegowa manualna
bezstopniowa CVT
Napęd przedni
AWD
Długość 3380 mm
Szerokość 1460 mm
Wysokość 1445 mm
Rozstaw osi 2160 mm
Masa własna od 650 kg
Zbiornik paliwa 35 l
Liczba miejsc 5
Bagażnik 270 - 1088 l
Ładowność 400 kg[2]
Dane dodatkowe
Modele
bliźniacze
SEAT Marbella
Konkurencja Citroën LN
Honda Jazz
Peugeot 104
Fiat Panda I - tył
Fiat Panda I po liftingu
Fiat Panda I - tył po liftingu
Fiat Panda I Van

Fiat Panda I został po raz pierwszy zaprezentowany w 1979 roku.

Pojazd zaprojektowany został przez Giorgetto Giugiaro[1], którego zadaniem było zaprojektowanie pojazdu tak, aby produkcja wszystkich jego elementów i podzespołów była jak najtańsza. Auto otrzymało proste, pudełkowate kształty, tanie plastiki, prostokątne reflektory oraz płaskie szyby. Produkowane było wyłącznie jako 3-drzwiowy hatchback.

W 1980 roku rozpoczęto produkcję licencyjną pojazdu pod hiszpańską marką SEAT. Wersja osobowa pojazdu oznaczona była symbolem Marbella[1], a wersja furgonowa Terra. W latach późniejszych planowano uruchomić produkcję pojazdu w polskiej Fabryce Samochodów Małolitrażowych. Z planów zrezygnowano z powodu ogłoszenia w 1981 roku stanu wojennego.

W 1982 roku podczas targów motoryzacyjnych w Paryżu zaprezentowano dwie odmiany pojazdu: 34 Super oraz 45 Super. Różniły się od pozostałych niewielkimi zmianami stylistycznymi – między innymi nową atrapą chłodnicy, z pięcioma srebrnymi ukośnymi liniami, wykonaną z czarnego tworzywa oraz 5-biegowymi skrzyniami biegów. Pozostałe wersje nadal były produkowane jako modele Comfort. W lutym 1983 roku pojawiła się także wersja 30 Super.

W czerwcu 1983 roku rozpoczęto produkcję pojazdu w wersji z napędem na cztery koła[1], który zaprojektowany i dostarczony został przez austriacką firmę Steyr-Daimler-Puch. Wersja ta napędzana była silnikiem czterocylindrowym o pojemności 965 cm³, o mocy maksymalnej 48 KM, pochodzącym z Autobianchi A112. W celu lepszej jazdy pod górę zastosowano pięciostopniową skrzynię biegów z wytrzymałymi kołami zębatymi. Zachowano niezależne zawieszenie kół przednich na wahaczach poprzecznych i sprężynach śrubowych; oś tylna była sztywna, na dwóch trapezowych resorach. Panda 4x4 osiągała maksymalna prędkość 135 km/h i radziła sobie ze wzniesieniem 42°. Był to pierwszy mały samochód z silnikiem umiejscowionym poprzecznie z napędem na cztery koła[2]. Samochód ten produkowany był do 1986 roku[2].

W listopadzie 1984 roku we wszystkich wersjach pojazdu zastosowano zmiany z modeli Super. Poważniejsze zmiany nastąpiły w lipcu 1986 roku[3], kiedy pojawiły się silniki z rodziny FIRE. Silnik 652 cm³ został zamieniony na jednostkę o pojemności 769 cm³, a 903 cm³ na 999 cm³. Oba silniki były chłodzone cieczą. Modyfikacji uległa sztywna tylna oś, zmieniona na zawieszenie półzależne. W tym samym roku wprowadzono pierwszy silnik wysokoprężny[1] (1302 cm³, moc 36 KM). Szyby drzwiowe dzielone zostały zastąpione całymi, poprawiono ochronę przeciwkorozyjną, zmienił się wystrój wnętrza pojazdu. Została także wprowadzona wersja Van – była to podstawowa wersja wyposażeniowa Pandy, bez tylnej kanapy. Posiadała zaślepki tylnych okien oraz nadbudówkę z czarnego tworzywa z dwojgiem drzwi zamiast tylnej klapy. Pojemność przestrzeni bagażowej wynosiła 1000 litrów.

W 1991 roku przeprowadzono kolejny face lifting pojazdu[3]. Pojawiła się w ofercie Panda Selecta z bezstopniową skrzynią biegów CVT i nowym silnikiem o pojemności 1108 cm³ i mocy 50 KM/83Nm (0-100 km/h w 16,9s, Vmaks 140 km/h), który zastosowano także w wersji 4x4 Selecta.

W plebiscycie na Europejski Samochód Roku 1981 samochód zajął 2. pozycję (za Fordem Escortem MkIII)[4].

Wersje pojazdu[edytuj | edytuj kod]

  • Panda 30 - z silnikiem R2, 652 cm³ o mocy 30 KM z Fiata 126, (1980)
  • Panda 45 – z silnikiem R4, 903 cm³ o mocy 45 KM z Fiata 127 (1980)
  • Panda 34 – z silnikiem R4, 843 cm³ o mocy 34 KM z Fiata 850 (1982)
  • Panda 4x4 – z silnikiem R4, 965 cm³ o mocy 48 KM z Autobianchi A112 (1983)
  • Panda 750 – z silnikiem R4, 769 cm³ o mocy 33 KM (1986)
  • Panda 1000 – z silnikiem R4, 999 cm³ o mocy 50 KM (1986)
  • Panda 1300D – z silnikiem wysokoprężnym R4, 1302 cm³ o mocy 36 KM (1986)
  • Panda Selecta – z silnikiem R4, 1108 cm³ o mocy 50 KM (1986)

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Fiat Panda I generacji występował w serialu „07 zgłoś się”, a także w grze Gran Turismo 4. Wersja Panda 30 otrzymała notę 7.4 według brytyjskiego Royal Automobile Club.


Druga generacja[edytuj | edytuj kod]

Fiat Panda II
Ilustracja
Fiat Panda II przed liftingiem
Inne nazwy Fiat Panda Classic
Producent FIAT
Zaprezentowany Geneva Motor Show 2003
Okres produkcji 2003 – 2012[5]
Miejsce produkcji Polska Tychy
Poprzednik Fiat Panda I
Następca Fiata Panda III
Dane techniczne
Segment A[6]
Typy nadwozia 5-drzwiowy hatchback[6]
Skrzynia biegów 5 i 6-biegowa manualna
5-biegowa półautomatyczna
Napęd przedni
AWD
Długość 3538 mm
Szerokość 1578 mm
Wysokość 1578 mm
4x4: 1630 mm
Rozstaw osi 2299 mm
4x4: 2305 mm
Masa własna 840 - 1135 kg
Zbiornik paliwa 35 l
Liczba miejsc 4-5
Test Euro NCAP 3 gwiazdek
Bagażnik 206 - 860 l
4x4: 200 - 855 l
CNG: 190 - 840 l
Ładowność 445 kg
Dane dodatkowe
Pokrewne Fiat 500
Konkurencja Chevrolet Spark
Ford Ka
Kia Picanto
Opel Agila
Peugeot 107
Volkswagen Fox
Fiat Panda II - tył
Fiat Panda II 4x4
Fiat Panda II Cross
Fiat Panda II 100HP
Fiat Panda II po liftingu

Fiat Panda II został zaprezentowany po raz pierwszy w 2003 roku.

4 marca 2003 roku podczas targów motoryzacyjnych w Genewie zaprezentowano model Fiat Gingo (FIAT 169), którego produkcja ulokowana została w fabryce Fiat Auto Poland w Tychach[7]. 15 stycznia 2003 roku rozpoczęto produkcję preserii z której egzemplarze pojazdu służyły do testów i sprawdzenia osiągów[8]. Produkcję pojazdu rozpoczęto w maju 2003 roku[9] pod nazwą Gingo. W lipcu 2003 roku po protestach francuskiego koncernu Renault z powodu zbyt podobnej nazwy Gingo do Twingo zmieniono nazwę modelu na Panda II[10]. Pojazd w palecie modelowej Fiata mieści się poniżej Punto. Zastąpił on Pandę I oraz na niektórych rynkach motoryzacyjnych Seicento[11]. Oficjalna sprzedaż pojazdu uruchomiona została 10 września 2003 roku. Uruchomienie produkcji pojazdu kosztowało 600 milionów euro[12].

Początkowo pojazd oferowany był wyłącznie z czterocylindrowym silnikiem benzynowym o pojemnościach 1.1 (1108 cm³) 54 KM, 1.25 (1242 cm³) 60 KM. W październiku 2003 roku do oferty wprowadzono silnik wysokoprężny o pojemności 1.3 l (1248 cm³) wykonany w technologii Multijet o mocy 70 KM. W listopadzie 2003 roku międzynarodowe jury konkursu "Car of the Year" wybrało pojazd Samochodem Roku 2004[13].

W 2004 roku wprowadzono na rynek wersję z napędem na cztery koła o nazwie 4x4[14]. Rok później zaprezentowano wersję z napędem 4x4 oraz blokadą mechanizmu różnicowego 4x4 Cross[15]. W kwietniu 2006 roku zaprezentowano wersję Monster. Jest to edycja limitowana pojazdu powstała w liczbie 695 egzemplarzy[16].

Latem 2006 roku przeprowadzono pierwszy delikatny lifting pojazdu polegający na zmianie atrapy chłodnicy oraz wprowadzono wersję sportową pojazdu 100 HP napędzaną silnikiem 1.4 16V o mocy 100 KM. Pojazd otrzymał zmienione oraz szersze zderzaki, większą atrapę chłodnicy, spojler oraz tylny zderzak wyposażony w imitację dyfuzora, a także przyciemniane tylne szyby i 15-calowe alufelgi[17].

5 września 2007 roku wyprodukowano milionowy egzemplarz pojazdu[18].

W lipcu 2009 roku zaprezentowana została edycja specjalna 4x4 Adventure. Pojazd wyróżnia się zielonym nadwoziem i pakietem stylistycznym dodającym terenowego charakteru[19]. We wrześniu 2009 roku zakończono produkcję Pandy z silnikami 1.1 o mocy 54 KM i 1.2 o mocy 60 KM zastępując je od października 2009 roku silnikiem o pojemności 1.2 69 KM, spełniającym normę emisji spalin EURO 5. W ofercie pozostał także jeden silnik wysokoprężny 1.3 75 KM z filtrem DPF (wycofano 70 konną wersję tego silnika). Oprócz wprowadzenia nowego silnika, wersja MY 2010 otrzymała zmienioną przednią część nadwozia (atrapa chłodnicy lakierowana w kolorze nadwozia) oraz większe lusterka, a także nowe zegary deski rozdzielczej[20]. 4 lipca 2011 roku wyprodukowano dwu milionowy egzemplarz[21].

Na początku 2012 roku z powodu wprowadzenia do produkcji trzeciej generacji pojazdu, zmieniono nazwę modelu II generacji na Panda Classic pozostawiając w ofercie jeden silnik benzynowy 1.2 69 KM. Wycofana została wersja 4x4 oraz napędzana silnikiem wysokoprężnym. Panda Classic standardowo wyposażona jest m.in. w lakierowane pod kolor nadwozia zderzaki, 2 poduszki powietrzne, system ABS z EBD, elektryczne wspomaganie kierownicy, regulowaną na wysokość kierownicę, elektryczne sterowanie szyb, zamek centralny oraz instalację radiową[22].

20 grudnia 2012 roku[5] z fabryki Fiat Auto Poland w Tychach zjechał ostatni Fiat Panda II generacji. Wyprodukowano 2 168 491 egzemplarzy pojazdu[5]. Produkcję zakończono ponieważ samochód nie spełniał przepisów homologacyjnych wchodzących w życie wraz z początkiem 2013 roku, a konieczne zmiany homologacyjne były by wielomilionową inwestycją[23].

Silniki[edytuj | edytuj kod]

Silnik Pojemność
skokowa
[cm³]
Typ silnika Moc maksymalna
[KM] przy obr/min
Maks. moment
obrotowy [Nm]
przy obr/min
Przyspieszenie
0-100 km/h [s]
Prędkość
maks. [km/h]
Silniki benzynowe:
1.1 Fire 1108 R4 54/5000 88/2750 15 150
1.2 1242 R4 60/5000 102/2500 14 155
1.2 1242 R4 69/5000 102/2500 13,4 162
1.2 Abarth Rally 1242 R4 130/7800 b.d. / b.d. b.d. b.d.
1.4 16V 1368 R4 100/6000 131/4250 9,5 185
Silniki wysokoprężne:
1.3 Multijet JTD 1248 R4 70/4000 145/1500 13 160
1.3 Multijet JTD 1248 R4 75/4000 145/1400 12,4 165
Silniki napędzane CNG:
1.2 Natural Power 1242 R4 52/5000 88/3000 19 140

Wersje wyposażenia (2003)[edytuj | edytuj kod]

Fiat Panda II Active
Fiat Panda II Alessi
  • Actual
  • Active
  • Active Plus
  • Dynamic
  • Dynamic Plus
  • Emotion
  • Sport 100 HP
  • 4x4
  • 4x4 Adventure
  • 4x4 Cross
  • 4x4ing

Standardowa wersja pojazdu Actual wyposażona została w poduszkę gazową kierowcy, immobilizer oraz światła z funkcją doświetlania drogi do domu (Follow Me Home).

Wersja Active standardowo wyposażona została m.in. w instalację radiową, lakierowane zderzaki i kołpaki kół.

Odmiana Active Plus standardowo wyposażona jest m.in. w zamek centralny, elektryczne sterowanie szyb przednich oraz radioodtwarzacz kasetowy.

Wersja Dynamic standardowo wyposażona została m.in. w system ABS, wspomaganie układu kierowniczego oraz kierownicę z regulacją wysokości, a także uchwyt na napoje pomiędzy przednimi fotelami.

Odmiana Dynamic Plus standardowo wyposażona jest m.in. w zamek centralny z pilotem, poduszkę gazową pasażera, halogeny oraz relingi dachowe, radioodtwarzacz CD[12].

Opcjonalnie, poza wersjami wyposażeniowymi pojazd doposażyć można m.in. w klimatyzację manualną lub dwustrefową klimatyzację automatyczną, elektryczne sterowanie lusterek, system nawigacji satelitarnej, poduszki boczne oraz kurtyny gazowe, czujniki parkowania oraz system ESP[12], a także m.in. zmieniarkę płyt CD, alufelgi i elektrycznie sterowany panoramiczny dach[24].

Wersje wyposażenia (2007)[edytuj | edytuj kod]

  • Fresh
  • Actual
  • Active
  • Dynamic
  • My Life
  • Sport 100 HP
  • 4x4
  • 4x4 Cross

Standardowe wyposażenie podstawowej wersji Fresh obejmuje m.in. poduszkę powietrzną kierowcy, system ABS z EBD, pełnowymiarowe kołpaki kół, lakierowane zderzaki, światła z funkcją doświetlania drogi do domu (Follow Me Home) i pełnowymiarowe koło zapasowe.

Bogatsza wersja Actual dodatkowo wyposażona jest w m.in. poduszkę powietrzną pasażera, regulację wysokości kierownicy i elektryczne wspomaganie kierownicy.

Kolejna w hierarchii wersja - Active dodatkowo została wyposażona w m.in. centralny zamek z pilotem, elektrycznie regulowane lusterka, elektrycznie regulowane szyby przednie i radioodtwarzacz z CD.

Topowa wersja Dynamic została ponadto wyposażona w m.in. boczne poduszki powietrzne, klimatyzację manualną i gniazdko elektryczne 12V w bagażniku.

Opcjonalnie samochód wyposażyć można było w m.in. lakier metalizowany, relingi dachowe, felgi aluminiowe 14 calowe, kierownicę pokrytą skórą, klimatyzację automatyczną, automatyczną skrzynię biegów Dualogic, czujniki cofania, system ESP, kurtyny powietrzne i radio z CD i MP3.

Wersje limitowane[edytuj | edytuj kod]

  • Alessi - specjalne wydanie Pandy w dwukolorowej karoserii (czarno-biała, pomarańczowo-biała, zielono-biała) wyposażonej m.in. w nowy, głośniejszy system dźwiękowy i niepowtarzalne wykończenia wewnątrz. Model zadebiutował podczas targów motoryzacyjnych w Mediolanie w kwietniu 2004 roku. Alessi produkowane jest tylko w wersji z kierownicą po lewej stronie[25].
  • Luxury - jedna wersja limitowana modelu zbudowanego specjalnie dla szejka z Dubaju. Auto zaprezentowane zostało w lutym 2006 roku. Jest to model 4x4 wyposażony w platynowe słupki oraz perłowy kolor lakieru. Wnętrze pojazdu wykonane zostało ze srebra, metali szlachetnych, skórzanej tapicerki, a niebieskie logo marki Fiat wykonano z niebieskich kryształków i stali szlachetnej.
  • Monster - wersja limitowana zaprezentowana w kwietniu 2006 roku powstała w liczbie 695 egzemplarzy[16]. Design pojazdu inspirowany jest nowym motocyklem Ducati - Monster 695. Auto bazuje na wersji 4x4 i napędzane jest silnikiem wysokoprężnym 1.3 Multijet o mocy 70 KM. Pojazd seryjnie został wyposażony m.in. w złote zaciski hamulcowe, klimatyzację automatyczną, system zestawu głośnomówiącego Bluetooth do radia z odtwarzaczem CD i MP3. Wnętrze pojazdu wykończono czarną skórzaną tapicerką oraz alkantarą.
  • 4x4 Glam Edition - pojazd zaprezentowany w 2008 roku.
  • 4x4 Adventure - pojazd zaprezentowany w lipcu 2009 roku. Auto wyróżnia się zielonym kolorem nadwozia, wyposażonym w terenowy pakiet stylistyczny. Pojazd posiada napęd na cztery koła oparty na sprzęgle wiskotycznym oraz dwóch mechanizmach różnicowych. Pod maską pojazdu pracować może silnik benzynowy 1.2 60 KM lub silnik wysokoprężny 1.3 Multijet 70 KM. Pakiet stylistyczny obejmuje m.in. ciemne boczne słupki dachowe i lusterka, przyciemniane szyby i klosze reflektorów, relingi dachowe oraz szerokie listwy ochronne na drzwiach i czarna osłona w pasie przednim. Wzmocnione zostało także zawieszenie pojazdu, które przewiezie maksymalnie 445 kg ładunku[19].

Prototypy[edytuj | edytuj kod]

Fiat Simba
Fiat Panda Tanker
Fiat Panda Aria
Fiat Panda Hydrogen
Fiat Panda II Cross Caterpillar
  • Marrakech - pojazd został zaprojektowany i zbudowany przez studio projektowe I.DE.A. Samochód został po raz pierwszy zaprezentowany podczas targów motoryzacyjnych w Genewie w marcu 2003 roku. Auto pozbawione zostało dachu, drzwi oraz tylnej i bocznych szyb oraz wyposażone w napęd na cztery koła. W środku pojazdu umieszczono 4 fotele[26].
  • Simba - pojazd został po raz pierwszy zaprezentowany podczas targów motoryzacyjnych w Bolonii w 2003 roku. Pojazd stał się podstawą do opracowania wersji produkcyjnej 4x4[27].
  • MultiEco - pojazd zaprezentowany po raz pierwszy podczas targów motoryzacyjnych w Genewie w 2006 roku. Koncept samochodu stanowi zaawansowane pionierskie osiągnięcia w zakresie emisji i zużycia, łącząc technologie, które już istnieją lub są gotowe do produkcji. Wnętrze wykonane materiałów kompatybilnych (recyklingu lub pochodzenia naturalnego) na zewnątrz i wewnątrz. Osiągi są jeszcze bardziej interesujące przez skrupulatną optymalizację z aerodynamiką i znaczne zmniejszenie wagi. Oprócz zmodyfikowanego i oszczędnego silnika model nie różni się od Pandy Hydrogen.
  • Terramare 4 - pojazd stworzony został w Mediolanie, zrodzony z pomysłu Maurizio Zanisi, a stworzony przez byłego inżyniera Iso Rivolta. Pojazd jest zbudowany w oparciu o podwozia Pandy 4x4, ale z mobilną, nadmuchiwaną tratwą ratunkową. Pas napędowy i ciąg wody prowadzony jest poza osią tylną[15].
  • Jolly - unikatowy kabriolet stworzony przez Fiat Styling Center i Stola i inspirowane przez wygląd łodzi. Służyła jako specjalny autobus w Capri latem 2006 roku. Materiały zaprojektował Paola Lenti. Inspirowany przez styl i funkcjonalność elementów, które przypominają ducha i sposobu życia z lat 60. Samochód ma się kojarzyć z jachtem[15].
  • Tanker - pojazd zaprezentowany podczas targów motoryzacyjnych w Bolonii w 2006 roku. Auto jest 3-drzwiową wersją Pandy 4x4. Wnętrze pojazdu wyposażone zostało w sportowe siedzenia oraz matowy czarny lakier dodający modelowi sportowego charakteru. Brak tylnych siedzeń oraz aluminiowe wzmocnienie umożliwia przewóz 4 rowerów górskich[28].
  • Aria - pojazd zaprezentowany podczas targów motoryzacyjnych we Frankfurcie w 2007 roku. Auto wyposażone zostało w nowe technologie przyjazne dla środowiska, m.in. w silnik wyposażony w system Fiat Multiair, który wykorzystuje elektryczny zawór aktywacji systemu[15].
  • PanDAKAR - pojazd wyprodukowany w dwóch egzemplarzach na potrzeby Lizbońskiego Rajdu Dakar w 2007 roku. Oba egzemplarze pojazdu wyposażone zostały w silnik wysokoprężny 1.3 Multijet o mocy 105 KM połączony z 6-biegową manualną skrzynią biegów. Auta zostały wyposażone specjalnie do tego rajdu w akcesoria tj.: aluminiowe platformy pomagające wydobyć pojazd z miękkiego piasku, łopatki, zapasowe koła, rezerwy wody dla załogi, a także inne specjalistyczne urządzenia przydatne podczas rajdu[15].
  • Hydrogen[29] - prototyp pojazd ekologicznego napędzanego paliwem wodorowym zaprezentowany w 2006 roku. Pojazd jest wynikiem współpracy Fiat Auto, Centro Ricerche Fiat oraz Fiat Powertrain Research & Technology wspieranych przez Ministerstwa Badań i Środowiska. Auto jest przykładem systemu typu "Full Power" charakteryzującym się w przeciwieństwie do aut systemu Fuell Cell brakiem tradycyjnych akumulatorów służących do gromadzenia energii elektrycznej. Nowy system Fuel Cell jest w stanie wytworzyć całą niezbędną dla elektrycznego silnika trakcyjnego moc.

System ten składa się głównie z trzech ogniw paliwowych firmy Nuvera, z innowacyjnej turbodmuchawy zasilającej ogniwa powietrzem, z urządzenia nawilżającego i chłodzącego do właściwego zarządzania wchodzącymi w reakcję gazami oraz z serii komponentów pomocniczych. System został umieszczony pod podłogą pojazdu. Ogniwa paliwowe składają się z kilku komór połączonych w szereg, w których cząsteczki wodoru i tlenu doprowadzane są do reakcji za pomocą katalizatora, wytwarzając wodę i ciepło oraz energię elektryczną, przy emisji na poziomie zerowym.

System wytwarzania energii elektrycznej jest zasilany wodorem o ciśnieniu około 1,5 bara i tlenem zawartym w powietrzu. Wytwarza on energię elektryczną osiągając 60% maksymalnego napięcia już przy 20% maksymalnej mocy. Pojemnik z wodorem o ciśnieniu 350 barów, który zasila Fuel Cell, zainstalowany jest pod podłogą z tyłu samochodu.

Jednostka napędowa osiąga maksymalną moc 60 kW, dzięki czemu samochód może osiągnąć maksymalną prędkość ponad 130 km/h, przy przyspieszeniu od 0 do 50 km/h w 5 sekund. Pojemność zbiornika wodoru w Pandzie Hydrogen zapewnia przejechanie ponad 200 km w cyklu miejskim. Czas tankowania jest bardzo krótki, poniżej 5 minut, porównywalny do tankowania samochodów na metan.


Wielkość produkcji[30][edytuj | edytuj kod]

Rok Wielkość produkcji (szt.)
2003 86 046
2004 236 608
2005 231 982
2006 262 178
2007 260 695
2008 247 131
2009 298 020
2010 246 064
2011 205 765
2012 94 002


Trzecia generacja[edytuj | edytuj kod]

Fiat Panda III
Ilustracja
Fiat Panda III
Producent FIAT
Zaprezentowany Frankfurt Motor Show 2011[31]
Okres produkcji od 2011[32]
Miejsce produkcji Włochy Pomigliano d'Arco
Poprzednik Fiat Panda II
Następca Fiat Palio
Dane techniczne
Segment A[32]
Typy nadwozia 5-drzwiowy hatchback[32]
Silniki Benzyna:

0.9 TwinAir 85 KM 1.2 69 KM 1.2 LPG 69 KM Diesle: 1.3 Multijet 75/95 KM

Skrzynia biegów 5 i 6-biegowa manualna
5-biegowa półautomatyczna
Napęd przedni
AWD
Długość 3653 mm
4x4: 3680 mm
Szerokość 1643 mm
4x4: 1670 mm
Wysokość 1551 mm
4x4: 1600 mm
Rozstaw osi 2304 mm
Masa własna 940 – 1080 kg
4x4: 1115 kg
Zbiornik paliwa 37 l
CNG: 35 l + 12kg (72 l)
LPG: 37 l + 30,5 l (EasyPower)
Liczba miejsc 5
Test Euro NCAP 4 gwiazdek
Bagażnik 225–260/870 l
CNG: 200 l
VAN: 1000 l
Ładowność VAN: 505 kg
VAN CNG: 460 kg
VAN 4x4: 495 – 510 kg
Dane dodatkowe
Pokrewne Lancia Ypsilon
Konkurencja Kia Picanto
Opel Karl
Peugeot 108
Renault Twingo
Škoda Citigo
Toyota Aygo
Volkswagen up!
Fiat Panda III - tył
Fiat Panda III 4x4
Fiat Panda III Cross

Fiat Panda III został po raz pierwszy zaprezentowany podczas targów motoryzacyjnych we Frankfurcie w 2011 roku[31].

Pojazd zbudowany został na bazie płyty podłogowej Fiat Mini Platform wykorzystanej do produkcji modeli 500, 500L, Forda Ka oraz Lancii Ypsilon. W przeciwieństwie do drugiej generacji pojazdu, produkcję auta przeniesiono z polskiej fabryki w Tychach do włoskiej fabryki w Pomigliano d'Arco. Pojazd jest dłuższy, szerszy i niższy od poprzednika. Auto otrzymało zaokrąglone kształty nadwozia[33].

W 2015 roku wprowadzono zmodernizowany silnik 1.3 MultiJet, który od teraz oferował moc 95 KM (zamiast 75 KM)[34].

W 2016 roku samochód przeszedł drobny face lifting. Klienci będą mogli wybierać spośród dwóch nowych kolorów (czerwony Amore, szary Colosseo) i nowych wzorów felg. Producent skupił się na polepszeniu jakości materiałów we wnętrzu. Zmieniono wygląd deski rozdzielczej na bardziej nowoczesny i łatwiejszy w obsłudze. Na fotelach pojawiły się nowe wzory tapicerki i kolory. Na liście wyposażenia Pandy pojawił się nowy system multimedialny U-connect, który umożliwia komunikację ze smartfonem poprzez specjalną aplikację, obsługuje Bluetooth, streaming audio i odczytuje pliki poprzez złącze USB.[35]

17 listopada 2017 roku wyprodukowany milionowy egzemplarz Pandy trzeciej generacji. Jubileuszowym egzemplarzem była wersja City Cross z silnikiem 1.2 8V w białym kolorze. Samochód został sprzedany na rynku włoskim.[36]

1 września 2018 roku zakończono produkcję odmiany wysokoprężnej ze względu na m.in. niskie zainteresowanie (wersja wysokoprężna stanowiła 4% sprzedaży) i plany marki ograniczające ilość samochodów z silnikami Diesla.[37]

W 2020 roku Fiat Panda znalazł się wśród liderów wyników corocznego rankingu niezawodności "What Car?". Spośród 218 samochodów, Panda zajęła 8 miejsce, z wynikiem niezawodności na poziomie 96%[38].

Fiat Panda Hybrid[edytuj | edytuj kod]

Na początku 2020 roku zadebiutowała hybrydowa odmiana Fiata Panda. Pojazd wykorzystuje trzycylindrowy silnik 1.0 FireFly o mocy 70 KM, łączony z 6-biegową manualną skrzynią biegów. Do tego został zamontowany układ BSG (tzw. układ miękkiej hybrydy), który został zamontowany bezpośrednio na silniku i obsługiwany jest przez pasek, który napędza również mechanizmy pomocnicze. System pozwala na odzyskanie energii podczas hamowania i zwalniania, przechowywanie jej w akumulatorze litowym o pojemności 11 Ah i wykorzystanie, przy maksymalnej mocy 3600 W, do ponownego uruchomienia silnika w trybie Stop&Start i wspomagania go podczas przyspieszania. Według producenta ten zabieg ma obniżyć zużycie paliwa i emisję CO2 nawet o 30%[39].

Wersje wyposażenia[40][edytuj | edytuj kod]

  • Fresh
  • Easy
  • Pop
  • Lounge
  • 4x4
  • Van[41]


Fresh 1.2 8V (69 KM)

Standardowe wyposażenie podstawowej wersji Fresh obejmuje m.in. cztery poduszki powietrzne, system ABS z EBD, światła do jazdy dziennej, elektryczne wspomaganie kierownicy Dualdrive™, elektrycznie regulowane szyby przednie, centralny zamek.

Easy 1.2 8V (69 KM), 1.3 MultiJet (75 KM)

Bogatsza wersja Easy względem wersji Fresh dodatkowo wyposażona jest w m.in. relingi dachowe, centralny zamek ze sterowaniem zdalnym.

Lounge 1.2 8V (69 KM), 0.9 TwinAir (85 KM)

Topowa wersja Lounge względem wersji Active została dodatkowo wyposażona w m.in. radioodtwarzacz z CD/MP3 i 6 głośnikami, dzieloną tylną kanapę, klimatyzację manualną,

Wersje specjalne[edytuj | edytuj kod]

Fiat Panda III Trussardi
  • 4x4 Antartica – wersja limitowana stworzona w hołdzie 30 lat sukcesu miejskiego samochodu z napędem na cztery koła[42].
  • Young – wersja limitowana zaprezentowana w 2014 roku.
  • K-Way – wersja limitowana zaprezentowana w marcu 2015 roku podczas targów motoryzacyjnych w Genewie.
  • 4x4 Cross – przeprojektowana Panda 4x4. Przód pojazdu otrzymał dodatkowe plastikowe nakładki na lampy, które połączone zostały z wypukłymi halogenami. W dolnej części zderzaka pomalowanej na kolor srebrny oraz z charakterystycznymi dla pojazdów Off-Roadowych otworami umieszczono światła do jazdy dziennej wykonane w technologii LED. W pojeździe wykorzystano układ Torque On Demand, obejmujący dwa mechanizmy różnicowe oraz elektroniczne sprzęgło międzyosiowe[43]. Samochód otrzymał wyższe zawieszenie, opony o wyższym profilu oraz elektroniczną blokadę dyferencjału. Nowością jest również system Terrain Select, który umożliwia kierowcy dostosowania pracy układu napędowego do zróżnicowanego terenu. Dostępne tryby to Auto, Lock i Hill Descent[44].
  • Waze – wersja limitowana wyposażona w oryginalny wygląd nadwozia obejmujący m.in. sześć nowych, dwubarwnych opcji konfiguracji nadwozia, ozdobionych znaczkiem „Waze" i połyskującymi, czarnymi detalami w dolnej części zderzaka, uchwytach drzwi i obudowie lusterek, a także 15" alufelgach. We wewnątrz pojazdu znajdziemy aplikację Waze w systemie multimedialnym "U-Connect"[45].
  • Trussardi – wersja limitowana oparta o wersję Cross zaprezentowana w 2019 roku. Przez producenta określana jako pierwsza luksusowa Panda w historii.[46]

Prototypy[edytuj | edytuj kod]

  • 4x4 Monster Truck[47] – wersja stworzona w celach kampanii reklamowej wersji 4x4

Silniki[edytuj | edytuj kod]

Silnik Pojemność
skokowa
[cm³]
Typ silnika Moc maksymalna
[KM] przy obr/min
Maks. moment
obrotowy [Nm]
przy obr/min
Przyspieszenie
0-100 km/h [s]
Prędkość
maks. [km/h]
Silniki benzynowe:
0.9 TwinAir 964 R2 65 (48)/6250 88/3500 15,7 159
0.9 TwinAir 875 R2 85 (63)/5500 145/1900 11,2 177
1.2 8V 1242 R4 69 (51)/5500 102/3000 14,2 164
Silniki wysokoprężne:
1.3 Multijet 1248 R4 75 (55)/4000 190/1750 12,8
4x4: 14,5
168
4x4: 159
1.3 Multijet 1248 R4 95 (70)/4000 200/1750 11,0 182
Silniki napędzane CNG/LPG:
0.9 TwinAir Turbo Natural Power
(benzyna/metan)
875 R2 80 (59)/b.d. 140/2500 12,8 168
1.2 8V LPG 1242 R4 69 (51)/b.d. 102/3000 14,2 164

Sprzedaż w Polsce[edytuj | edytuj kod]

Rok Pozycja Ilość sprzedanych sztuk Udział w rynku
2003[48] 5 13 741 3,8%
2004[48] 1 31 074 9,4%
2005[48] 2 16 239 6,5%
2006[48] 3 13 019 5,1%
2007[48] 4 11 584 3,7%
2008[48] 5 9 646 2,8%
2009[48] 7 8 557 2,5%
2010[48][49] 9 6 915 2,1%
2011[48] 5 6 977 2,2%
2012[48] 8 5 954 1,9%
2013[50] b.d. 2 500 b.d.
2014[51] b.d. 1 751 b.d.
2015[52] b.d. 1 556 b.d.
2016[53] b.d. 942 b.d.
2017[54] b.d. 682 b.d.
2018[55] b.d. 1 022 b.d.
2019[56] b.d. 1091 b.d.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e Krzysztof Słomski: 30 lat Fiata Pandy. autogaleria.pl, 2010-03-23. [dostęp 2016-03-23].
  2. a b c d e Encyklopedia samochodów terenowych. Jiří Fiala. Warszawa: Bellona, 2010, s. 86. ISBN 978-83-11-11912-3.
  3. a b c d e Fiat Panda 1gen versions & types (ang.). automobile-catalog.com. [dostęp 2013-02-19].
  4. Previous winners – Car of the Year 1981 (ang.). caroftheyear.org. [dostęp 2013-08-27].
  5. a b c Bardzo smutna data w historii polskiej motoryzacji. motoryzacja.interia.pl, 2012-12-20. [dostęp 2016-03-23].
  6. a b Fiat Panda 2gen (Tipo 169) versions & types (ang.). automobile-catalog.com. [dostęp 2013-02-19].
  7. Piotr Myszor: Fiat Gingo. motofakty.pl, 2003-03-06. [dostęp 2016-03-23].
  8. Nowe Fiaty!. motoryzacja.interia.pl, 2003-01-13. [dostęp 2016-03-23].
  9. 100 tysięcy Pand. motoryzacja.interia.pl, 2004-01-27. [dostęp 2016-03-23].
  10. Andrzej Kublik: Nowy Fiat z Polski będzie się nazywać Panda, a nie Gingo. wyborcza.pl, 2003-07-30. [dostęp 2016-03-23].
  11. Fiat Seicento (1998 - 2004) (ang.). www.rac.co.uk. [dostęp 07-03-2013].
  12. a b c Fiat Panda. motofakty.pl, 2003-09-10. [dostęp 2016-03-23].
  13. Previous winners – Car of the Year 2004 (ang.). caroftheyear.org. [dostęp 2013-08-27].
  14. Artur Kuśmierzak: Fiat Panda II [awarie i problemy]. autokult.pl, 2011-05-14. [dostęp 2016-03-23].
  15. a b c d e Fiat Panda: najciekawsze wersje. moto.onet.pl, 2011-04-07. [dostęp 2016-03-23].
  16. a b Panda z Polski ze złotymi zaciskami. motoryzacja.interia.pl, 2006-04-26. [dostęp 2016-03-23].
  17. Janusz Borkowski: Fiat Panda 100 HP. auto-swiat.pl, 2007-01-15. [dostęp 2016-03-23].
  18. Milion Fiatów Panda!. motoryzacja.interia.pl, 2007-09-06. [dostęp 2016-03-23].
  19. a b ms: Fiat Panda 4x4 Adventure. moto.onet.pl, 2009-07-13. [dostęp 2016-03-23].
  20. Grzegorz Skarbek: Fiat Panda MY2009 – prawdziwy lifting?. autogaleria.pl, 2009-10-29. [dostęp 2016-03-23].
  21. Fiat Auto Poland: 2 000 000 sztuk Pandy z polskiej fabryki. samar.pl, 2011-07-04. [dostęp 2016-03-23].
  22. Tomasz Popławski: Fiat Panda Classic - Sprawdzony towarzysz. autogaleria.pl, 2012-01-30. [dostęp 2016-03-23].
  23. Oświadczenie Fiat Auto Poland S.A. na temat przyczyn zakończenia produkcji Fiata Pandy Classic w tyskim zakładzie Fiata., www.media.fcaemea.com [dostęp 2020-08-04] (pol.).
  24. Krzysztof Cieślak: Fiat Panda: ceny i wyposażenia. autogaleria.pl, 2003-07-01. [dostęp 2016-03-23].
  25. Fiat Panda Alessi. motofakty.pl, 2004-04-29. [dostęp 2016-03-23].
  26. Arkadiusz Gabrysiak: 2003 Fiat Marrakech – zapomniane koncepty. blog.pgd.pl, 2011-08-16. [dostęp 2016-03-23].
  27. Olgierd Lachowski: 2003 Fiat Simba - zapomniane koncepty. blog.pgd.pl, 2012-07-18. [dostęp 2016-03-23].
  28. 3-drzwiowa Panda Tanker. moto.onet.pl, 2006-12-22. [dostęp 2016-03-23].
  29. Panda Hydrogen. motogazeta.mojeauto.pl, 2006-02-16. [dostęp 2016-03-23].
  30. FCA Poland S.A., FCA POLAND – TYCHY PLANT, kwiecień 2016.
  31. a b msob: Salon Frankfurt 2011 - Nowy Fiat Panda. moto.pl, 2011-08-30. [dostęp 2016-03-23].
  32. a b c Fiat Panda 3gen versions & types (ang.). automobile-catalog.com. [dostęp 2013-02-19].
  33. PORÓWNANIE: Nowy Fiat Panda III kontra Fiat Panda II - Wszystkie szczegóły małych Fiatów - ZDJĘCIA. superauto24.se.pl, 2012-06-05. [dostęp 2016-03-23].
  34. Michał Bakuła, Używany Fiat Panda III (od 2011 r.) - który silnik wybrać?, 25 czerwca 2020 [dostęp 2020-07-19] (pol.).
  35. Fiat Panda | Cichy facelifting, Moto.pl [dostęp 2019-08-01] (pol.).
  36. Fiat wyprodukował milion egzemplarzy modelu Panda czwartej generacji, mojafirma.infor.pl [dostęp 2020-06-16] (ang.).
  37. Eurozet Sp, Fiat kończy produkcję Pandy z silnikiem Diesla - Radio ZET, www.radiozet.pl [dostęp 2019-08-30] (pol.).
  38. Włoski Fiat Panda wśród liderów niezawodności brytyjskiego portalu What Car?., www.media.fcaemea.com [dostęp 2020-08-01] (pol.).
  39. Opinie Moto.pl: Fiat 500 i Fiat Panda Hybrid. Miękkie lądowanie w nowej erze, Moto.pl [dostęp 2020-07-31] (pol.).
  40. Nowy Fiat Panda Ceny - Dane Techniczne RP'2012, 16 maja 2012 [zarchiwizowane z adresu 2012-06-04].
  41. Marcin Lewandowski: Fiat Panda Van – miś z kratką. moto.pl, 12-17-2012. [dostęp 10-04-2013].
  42. Fiat Panda 4x4 Antartica (pol.). autocentrum.pl. [dostęp 3.09.2013].
  43. Piotr Sielicki: Salon Genewa 2014 Fiat Panda Cross. moto.pl, 2014-02-19. [dostęp 2014-02-19].
  44. Fiat Panda Cross. Mały, ale dzielny! (pol.). W: chcekupicauto.pl [on-line]. [dostęp 19-02-2014].
  45. Nowa Panda Waze, ewolucja najbardziej miejskiego samochodu w historii., www.media.fcaemea.com [dostęp 2020-08-01] (pol.).
  46. Fiat Panda Trussardi, pierwsza „luksusowa Panda”. - Informacje prasowe - Biuro Prasowe FCA Poland, www.fiatpress.pl [dostęp 2019-11-01] (pol.).
  47. Marcin Lewandowski: Fiat Panda Big Foot Wideo. moto.pl, 11-12-2012. [dostęp 10-04-2013].
  48. a b c d e f g h i j Polskie bestsellery od 1997 roku do dziś, Moto.pl [dostęp 2019-09-21] (pol.).
  49. Fiat Auto Poland podał statystyki sprzedaży za rok 2010, www.flota.v10.pl [dostęp 2019-09-21].
  50. Fiat Auto Poland podsumowuje sprzedaż samochodów na polskim rynku w 2013 r., www.media.fcaemea.com [dostęp 2020-08-02] (pol.).
  51. Fiat Auto Poland – sprzedaż nowych samochodów na rynku polskim w 2014 roku., 2015.
  52. Grupa Wirtualna Polska, FCA Poland sprzedał 23 046 samochodów w 2015 r., www.money.pl [dostęp 2020-08-01] (pol.).
  53. FCA Poland podsumowuje sprzedaż nowych samochodów na rynku polskim w 2016 r. - autoranking.pl, autoranking.pl [dostęp 2020-08-01].
  54. FCA Poland podsumowuje sprzedaż nowych samochodów na rynku polskim w 2017 roku, www.centrumprasowe.pap.pl [dostęp 2020-08-01] (pol.).
  55. FCA Poland podsumowuje sprzedaż nowych samochodów na rynku polskim w 2018 r., POL-CAR to gwarancja najwyższej jakości obsługi i serwisu marek Fiat, Alfa Romeo, Lancia, Jeep, Abarth, Fiat Professional, Isuzu i IVECO., 25 stycznia 2019 [dostęp 2020-08-01] (pol.).
  56. Sukces marek Fiat Chrysler Automobiles w Polsce w 2019 roku, Motofakty.pl [dostęp 2020-07-31] (pol.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]