Zamek w Krzywczach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zamek w Krzywczach
Baszta zamkowa, w której znajdowało się Schronisko PTTK, pocz. XX w.
Baszta zamkowa, w której znajdowało się Schronisko PTTK, pocz. XX w.
Państwo  Ukraina
Obwód  obwód tarnopolski
Miejscowość Krzywcze
Typ budynku zamek, forteca
Inwestor rodzina Kątskich
Rozpoczęcie budowy 1639 r.
Zniszczono XIX w.
Pierwszy właściciel Kątski
Położenie na mapie obwodu tarnopolskiego
Mapa lokalizacyjna obwodu tarnopolskiego
Zamek w Krzywczach
Zamek w Krzywczach
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa lokalizacyjna Ukrainy
Zamek w Krzywczach
Zamek w Krzywczach
Ziemia48°41′58″N 26°06′14″E/48,699444 26,103889

Zamek w Krzywczach – wybudowany w pierwszej połowie XVII wieku przez rodzinę Kątskich[1][2].

Położenie[edytuj]

Zamek znajduje się w centrum wsi Krzywcze na Podolu, na wierzchołku wzgórza dominującego nad okolicą, pomiędzy dwiema dolinkami, którymi płyną dopływy rzeki Cynanki[1].

Historia[edytuj]

Zamek w Krzywczach. Schemat

Prywatny zamek rodziny Kąckich zbudowany w 1639. Podczas powstania w 1648 r. zamek został zdobyty przez wojska Bohdana Chmielnickiego[1]. W 1672 r. opanowany przez Turków (nocował pod nim sułtan Mehmed IV)[1]. Następnie w 1675 roku odbił go Jan III Sobieski. W latach 1684-99 zamek służył jako baza wypadowa wojsk Koronny Polskiej biorących udział w wojnie z Turcją[3] i warownia blokująca leżący w odległości 40 km okupowany przez Turków Kamieniec Podolski. W tym czasie w 1687 roku w zamku odparła turecki atak jedna z polskich chorągwi.

Zamek był zamieszkany do połowy XIX wieku przez rodzinę Golejewskich, będącą właścicielami miejscowych dóbr. Po 1848 roku zamek przeszedł w ręce żydowskiej rodziny Seidmannów, którzy rozebrali go w 2 poł. XIX w. na materiał budowlany[1]. Pozostałe dwie wieże ochroniono przed rozbiórką dzięki interwencji miłośników zabytków. Częściową rekonstrukcję rozpoczęto w czasach II RP, gdy umieszczono w jednej z wież schronisko PTTK. Kolejne rozbiórki prowadzono po 1946 roku. W 1990 roku odbudowano mur łączący dwie zachowane wieże.

Do chwili obecnej zachowały się jedynie dwie baszty z strzelnicami i fragment murów[2].

Architektura[edytuj]

Zamek został wzniesiony na regularnym planie wydłużonego czworoboku - prostokąta z czterema trzykondygnacyjnymi basztami w narożnikach[2] [3]. Boki miały długość 78 na 53 metry. We wschodniej kurtynie murów znajdowała się brama wjazdowa, rozebrana w 1946 r. w celu pozyskania materiałów budowlanych w związku z budową drogi[1].

Przypisy

  1. a b c d e f Grzegorz Rąkowski, Przewodnik krajoznawczo-historyczny po Ukrainie Zachodniej: Podole, Oficyna Wydawnicza "Rewasz", 2005, s. 212. books.google.pl. [dostęp 15.11.2013].
  2. a b c Aleksander Strojny, Krzysztof Bzowski, Artur Grossman: Ukraina zachodnia: tam szum Prutu, Czeremoszu.... Kraków: Wyd. Bezdroża, 2005, s. 305-6. ISBN 83-921981-6-6.
  3. a b Zbigniew Hauser: Dawne zapomniane polskie rezydencje na Ukrainie (III). nimoz.pl. [dostęp 11.08.2016].

Linki zewnętrzne[edytuj]