Małżeństwo osób tej samej płci
Małżeństwo osób tej samej płci (często określane też jako małżeństwo jednopłciowe lub – zwłaszcza w publicystyce – małżeństwo homoseksualne) – związek małżeński osób tej samej płci będący instytucją społeczną i zazwyczaj wiążący małżonków emocjonalnie, ekonomicznie i prawnie. Stanowi pełnoprawne małżeństwo (na równi z małżeństwem kobiety i mężczyzny) w krajach i regionach, w których dokonano jego legalizacji.
Spis treści |
Stan prawny [edytuj]
| Sytuacja prawna osób homo- i biseksualnych na świecie | |
Brak informacji Kontakty homoseksualne legalne Małżeństwo osób tej samej płci Rejestrowane związki partnerskie lub konkubinaty Uznawanie małżeństw osób tej samej płci zawartych za granicą Związki jednopłciowe nieuznawane prawnie Kontakty homoseksualne nielegalne Minimalna kara Wysoka kara Dożywotnie pozbawienie wolności Kara śmierci Brak informacji dotyczących wysokości kary |
|
Niektóre państwa i jednostki terytorialne zniosły warunek odmienności płci osób wstępujących w związek małżeński, dopuszczając tym samym do małżeństw pary tej samej płci. W 2010 około 250 mln osób zamieszkiwało tereny, gdzie przyjęto neutralną płciowo definicję małżeństwa[1].
Legalizacji małżeństw osób tej samej płci dokonały: Holandia (2001), Belgia (2003), Hiszpania (2005), Kanada (2005), RPA (2006), Norwegia (2009), Szwecja (2009), Portugalia (2010), Islandia (2010), Argentyna (2010), Dania (2012), Francja (2013), Brazylia (2013), Urugwaj (2013), Nowa Zelandia (2013) oraz stany Massachusetts (2004), Connecticut (2008), Iowa (2009), Vermont (2009), New Hampshire (2010), Nowy Jork (2011), Maryland (2012), Waszyngton (2012), Delaware (2013), Rhode Island (2013) i Minnesota (2013) oraz Dystrykt Kolumbii (2010) w USA, a także miasto Meksyk (2010).
Dodatkowo małżeństwa takie uznaje Izrael (2006) autonomia Aruby (2007), Antyli Holenderskich (2007) oraz wszystkie stany Meksyku (2010).
W stanie Kalifornia małżeństwa osób tej samej płci były legalne od 16 czerwca do 19 listopada 2008; obecnie instytucja ta jest zawieszona.
Polska [edytuj]
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej stanowi w art. 18, że małżeństwo jako związek kobiety i mężczyzny, rodzina, macierzyństwo i rodzicielstwo znajdują się pod ochroną i opieką Rzeczypospolitej Polskiej[2]. Zgodnie z art. 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego w Polsce małżeństwo może zawrzeć jedynie kobieta i mężczyzna[3].
Do tej pory nie stwierdzono inicjatyw ustawodawczych zmierzających do zmiany tych przepisów. Jednocześnie Konstytucja RP, Kodeks cywilny i Kodeks rodzinny i opiekuńczy nie zawierają żadnego postanowienia odnoszącego się do innych niż małżeństwo kobiety i mężczyzny związków cywilnych.
Argumenty i opinie eksperckie [edytuj]
Argumenty za [edytuj]
Stanowisko zwolenników równouprawnienia mniejszości seksualnych opiera się na założeniu, że każdy człowiek ma prawo do miłości, jak też do samodzielnego wyboru obiektu miłości[4]. Ustanawiana przez państwo instytucja małżeństwa nie powinna być ograniczana przez wpływy ideologiczno-religijne, lecz musi uwzględniać potrzeby wszystkich obywateli – również mających odmienne poglądy i potrzeby. Zwolennicy równouprawnienia zwracają uwagę na fakt, że małżeństwo jako sakrament lub analogiczna instytucja religijna różni się substancjalnie od małżeństwa cywilnego. Utożsamianie tych dwóch bytów prawnych jest zdaniem niektórych osób, główną przyczyną niechęci dla małżeństw osób tej samej płci. Inną przyczyną niechęci względem równouprawnienia mniejszości seksualnych jest brak wiedzy seksuologicznej i powszechnie panujące homofobiczne uprzedzenia[5].
Zwolennicy twierdzą, że również pary osób tej samej płci, pomimo braku możliwości zrodzenia wspólnego potomstwa, są w stanie wychowywać wspólnie dzieci (np. jednego z małżonków lub adoptowane – zobacz więcej: rodzicielstwo związków jednopłciowych). Tym samym uważają, że związek osób tej samej płci może pełnić funkcje wychowawcze jak małżeństwo osób heteroseksualnych. Jednocześnie zwraca się uwagę na małżeństwa osób przeciwnej płci, które pozostają bezdzietne (z wyboru lub powodów biologicznych), a więc nie służą prokreacji.
Stanowisko amerykańskich stowarzyszeń naukowych [edytuj]
Antropolodzy związani z Amerykańskim Towarzystwem Antropologicznym w 2004 r. przedstawili wnioski swoich badań w następującym oświadczeniu:
| „ |
Wyniki badań antropologicznych nad gospodarstwami domowymi, stosunkami pokrewieństwa i rodziną, jakie były przeprowadzone na różnych kulturach, przez więcej niż okres jednego wieku, nie dostarczają żadnego wsparcia dla poglądu, iż cywilizacja lub zdolność do przeżycia społeczeństwa zależy od małżeństwa utrzymywanego wyłącznie jako instytucji heteroseksualnej. Antropologiczne badania raczej popierają tezę, iż szeroki wachlarz różnych typów rodzin, w tym rodzin opartych o związki osób tej samej płci, może przyczyniać się do stabilizacji i humanizacji społeczeństw. |
” |
| — Amerykańskie Towarzystwo Antropologiczne, 2004[6] | ||
Również członkowie Amerykańskiego Towarzystwa Psychoanalitycznego, określają prawo do małżeństwa jako fundamentalne prawo człowieka bez względu na orientację seksualną:
| „ |
Ponieważ małżeństwo jest podstawowym prawem człowieka i indywidualnym wyborem każdej osoby uznajemy, że państwo nie może w negatywny sposób ingerować w pary osób tej samej płci, które zdecydowały się zawrzeć związek małżeński i powinno oferować im pełną równość praw i obowiązków poprzez możliwość zawarcia takiego związku. |
” |
| — Amerykańskie Towarzystwo Psychoanalityczne, 1997[7] | ||
Starania o legalizację cywilnych małżeństw tej samej płci poparło również Amerykańskie Towarzystwo Psychiatryczne:
| „ |
Amerykańskie Towarzystwo Psychiatryczne popiera wprowadzenie małżeństw osób tej samej płci z wszystkimi prawami, przywilejami i obowiązkami, które ono niesie i sprzeciwia się jakimkolwiek ograniczeniom w przyznawaniu tych samych praw, przywilejów i obowiązków. |
” |
| — Amerykańskie Towarzystwo Psychiatryczne, 2005[8] | ||
Amerykańskie Towarzystwo Psychologiczne opowiedziało się za eliminacją dyskryminacji prawnej osób będących w związkach homoseksualnych w praktyce terapeutycznej, badaniach i edukacji:
| „ |
Amerykańskie Towarzystwo Psychologiczne bierze na siebie rolę lidera w walce z jakąkolwiek dyskryminacją prawną związków osób tej samej płci. Jednocześnie, Towarzystwo aktywnie zachęca psychologów do eliminacji tej dyskryminacji w praktyce terapeutycznej, badaniach i edukacji („Ethical Principles,” 2002, p. 1063). Towarzystwo będzie zapewniać naukowe źródła informacji w społecznej dyskusji związanej z orientacją seksualną i małżeństwami osób tej samej płci. |
” |
| — Amerykańskie Towarzystwo Psychologiczne, 2004[9] | ||
Podobne do wyżej wymienionych organizacji stanowisko zajęli socjologowie zrzeszeni w Amerykańskim Towarzystwie Socjologicznym, którzy ograniczanie definicji małżeństwa do związku kobiety i mężczyzny nazywają celową dyskryminacją osób homoseksualnych:
| „ |
|
” |
| — Amerykańskie Towarzystwo Socjologiczne, 7 kwietnia 2004[10] | ||
Argumenty przeciw [edytuj]
Kontrowersje wzbudza nazywanie związku osób tej samej płci małżeństwem. W tradycyjnym ujęciu antropologicznym, którego wyrazem jest dotychczasowe prawo państwowe, m.in. w Polsce, małżeństwo jest związkiem mężczyzny i kobiety[11]. Według anglikańskiego arcybiskupa Yorku w Wlk. Brytanii, Johna Sentamu: /nie/ jest rolą państwa definiowanie czym jest małżeństwo. Zostało ono ustalone w tradycji i historii /jako związek mężczyzny i kobiety/ i nie można tego zmieniać w ciągu jednego dnia, niezależnie od tego, jak potężną władzą się dysponuje. Arcybiskup, który aprobuje związki partnerskie osób tej samej płci, przeciwstawił się jednocześnie nazywaniu ich małżeństwem, określając to próbą zmiany języka angielskiego. W apelu do rządu brytyjskiego stwierdził, że ministrowie nie mogą poprawiać (ang. overrule) Biblii i tradycji[12].
Przeciwnicy stoją na stanowisku, że związek osób tej samej płci nie spełnia wymogów małżeństwa, gdyż skierowane jest ono ze swej natury do zrodzenia i wychowania potomstwa. Według przeciwników małżeństw jednopłciowych, naturalny i optymalny rozwój dzieci na płaszczyźnie emocjonalnej, jak i społecznej, zapewnia miłość i opieka wychowawcza ojca i matki. Opinie te stoją w opozycji do stanowiska większości organizacji zrzeszających psychiatrów i psychologów, będącego wynikiem badań empirycznych[13].
Przeciwnicy małżeństw jednopłciowych uważają też, że dekompozycja tradycyjnego znaczenia małżeństwa w prawie może doprowadzić w przyszłości do dalszego jego rozszerzania ich znaczenia o związki poligamiczne lub poliamoryczne[4].
Opinie społeczne [edytuj]
Opinia społeczna w państwach zachodnich [edytuj]
Ludzie młodsi i lepiej wykształceni stosunkowo częściej popierają małżeństwa tej samej płci. W niektórych państwach część sondaży pokazało, że większość osób popiera legalizację małżeństw jednopłciowych[14].
Według raportu przeprowadzonego przez European Youth Polls w 2012 r., przeprowadzonego w 45 państwach Europy, 85.5% Europejczyków w wieku 16-27 lat zgadza się z tym, że związki tej samej płci powinny mieć prawo do zawarcia małżeństwa z takimi samymi prawami, co małżeństwa heteroseksualne (kobiety i mężczyzny)[15][16]. Najwyższe poparcie zanotowano w Austrii (97%), Niemczech (96%), Szwecji i Niderlandach, zaś pozycje poniżej średniej poparcia zajmują: Rumunia (82%), Grecja (81%), Serbia (72%), Ukraina (67%) i na ostatnim miejscu Polska (58%).
Stanowisko duchownych i teologów [edytuj]
W 2010 roku Benedykt XVI nazwał małżeństwa jednopłciowe najbardziej podstępnym i największym zagrożeniem dla obecnego świata[17]. W 2013 roku szef Papieskiej Rady Rodziny oświadczył: przyznajmy prawa cywilne związkom nierodzinnym[18]. Małżeństwom tej samej płci sprzeciwiają się przywódcy judaizmu ortodoksyjnego[19] i główne wyznania muzułmańskie[20].
Małżeństwa jednopłciowe są błogosławione m.in. w większości państw Europy zarówno przez Kościoły katolickie jak i protestanckie[21], a także przez Ewangelicko-Luterański Kościół w Kanadzie[22], Kościół Episkopalny w Stanach Zjednoczonych[23] czy Zjednoczony Kościół Chrystusa[24]. Małżeństwa homoseksualne są też akceptowane przez konserwatywnych żydów w USA[25], buddystów zen[26] i liberalnych hinduistów[27], a także postępowych muzułmanów[28].
W lutym 2011 roku 240 niemieckojęzycznych katolickich teologów z uniwersytetów wyraziło poparcie dla większego respektowania związków jednopłciowych[29].
Historia małżeństw osób tej samej płci [edytuj]
Stopniowy wzrost wpływu chrześcijaństwa zmienił postrzeganie społeczne na związki homoseksualne z akceptacji w prześladowanie[30]. W 342 roku Konstancjusz II wraz z Konstansem zakazali zawierania małżeństw pomiędzy osobami tej samej płci[31][32].
Koncepcja małżeństw osób tej samej płci powróciła po wydarzeniach Stonewall (1969), początkowo na gruncie religijnym, następnie jako przedmiot rozstrzygnięć sądowych. Pierwszy publiczny ślub osób tej samej płci został przeprowadzony przez Troya Perry’ego, twórcę Metropolitarnej Wspólnoty Kościelnej, w USA w 1969. Małżeństwo nie miało mocy prawnej. W 1970 Metropolitalna Wspólnota Kościelna wszczęła pierwszy na świecie proces sądowy mający na celu zalegalizowanie małżeństw osób tej samej płci. Proces został przegrany, podobnie jak inne, inicjowane następnie przez pary jednopłciowe. Przykładowo wymienić można sprawy: Baker vs Nelson (Minnesota, 1971), gdzie para homoseksualna dowodziła, że brak możliwości zawarcia przez nią związku małżeńskiego jest sprzeczny z konstytucyjną zasadą równego traktowania. W procesie Jones vs Hallahan (Kentucky, 1973) żeńska para argumentowała, iż brak legalizacji małżeństw jednopłciowych zaprzecza prawu wolności praktykowania przez nią religii. W sprawie Horton vs Timmers (Ohio, 1975) sąd stwierdził, że małżeństwo musi składać się z osób przeciwnej płci. Podobne sprawy rozpatrywały również europejskie sądy, np. w 1987 w Katalonii proces wszczęła para gejów. Od powyższych rozstrzygnięć różniły się wyroki sądu w Holandii (1988 i 1989), który odmówił rozstrzygnięcia, czy prawa człowieka zostały naruszone i orzekł, iż uchylenie dyskryminujących przepisów leży w gestii Stanów Generalnych[33].
Pierwszym państwem na świecie, które zalegalizowało małżeństwa osób tej samej płci, była Holandia w 2001. Liczba państw i regionów, w których małżeństwa osób tej samej płci są legalne, wciąż wzrasta.
Europa [edytuj]
Małżeństwa osób tej samej płci
Rejestrowane związki partnerskie
Konkubinaty
Kwestia obecnie rozpatrywana przez państwo
Brak uregulowań lub status nieznany
Małżeństwo zdefiniowane w konstytucji jako związek kobiety i mężczyzny
Małżeństwa par tej samej płci zostały wprowadzone w Holandii, Belgii, Hiszpanii i Norwegii, Szwecji, Portugalii i Islandii. Małżeństwa jednopłciowe zawarte za granicą uznaje na swoim terytorium Francja.
Holandia [edytuj]
1 kwietnia 2001 Holandia stała się pierwszym krajem na świecie, który zalegalizował małżeństwa osób tej samej płci.
Belgia [edytuj]
30 stycznia 2003 Belgia stała się drugim krajem na świecie, który zalegalizował małżeństwa jednopłciowe. Prawa adopcyjne małżeństwa te otrzymały w 2006 roku.
Hiszpania [edytuj]
W styczniu 2004 po wygranych wyborach premier Hiszpanii José Luis Rodríguez Zapatero potwierdził chęć legalizacji małżeństw osób tej samej płci[34]. 1 października 2004 rząd zatwierdził projekt ustawy i przesłał go do parlamentu. Ostateczne uchwalenie ustawy nastąpiło 30 czerwca 2005, ustawa zaś weszła w życie 3 dni później.
Norwegia [edytuj]
Małżeństwa osób tej samej płci zalegalizowano w Norwegii 11 czerwca 2008. Prawo weszło w życie 1 stycznia 2009. Projekt zastąpienia dostępnych w kraju rejestrowanych związków partnerskich pojawił się w 2004[35][36].
Francja [edytuj]
Francja uznaje małżeństwa osób tej samej płci zawarte poza jej granicami na skutek orzeczenia sądu z 11 lipca 2008 podjętego w sprawie pary jednopłciowej, która zawarła małżeństwo w Holandii[37]. W kwietniu 2013 Senat francuski (po uprzednim przegłosowaniu w Izbie Deputowanych) zatwierdził ustawę obejmującą jednolitym prawem małżeńskim zarówno pary płci przeciwnej, jak i tej samej płci [38].
Szwecja [edytuj]
Małżeństwa osób tej samej płci są w Szwecji legalne od 1 maja 2009.
Portugalia [edytuj]
Małżeństwa osób tej samej płci są legalne w Portugalii od 5 czerwca 2010.
Islandia [edytuj]
Małżeństwa osób tej samej płci są legalne na Islandii od 27 czerwca 2010.
Dania [edytuj]
Małżeństwa osób tej samej płci są legalne w Danii od 15 czerwca 2012.
Ameryka Północna [edytuj]
Kanada [edytuj]
20 lipca 2005 Kanada zalegalizowała małżeństwa osób tej samej płci na całym swoim terytorium. Przed legalizacją krajową, w latach 2003-2005, legalizacji regionalnej dokonały następujące prowincje i terytoria: Kolumbia Brytyjska, Quebec, Jukon, Manitoba, Nowa Szkocja, Saskatchewan, Nowa Fundlandia i Labrador i Nowy Brunszwik.
Stany Zjednoczone [edytuj]
Małżeństwa osób tej samej płci
Rejestrowane związki partnerskie przyznające prawa zbliżone do właściwych małżeństwom
Rejestrowane związki partnerskie przyznające ograniczoną ilość praw
Uznawanie małżeństw osób tej samej płci zawartych poza terytorium stanu
Brak uregulowań
Obecnie małżeństwa osób tej samej płci w USA są legalne w dziesięciu stanach: Nowy Jork, Massachusetts, Connecticut, Iowa, Vermont, New Hampshire, Dystrykt Kolumbii, Maryland, Maine i Waszyngton. Instytucję tę zawieszono w Kalifornii. Małżeństwa jednopłciowe zawarte poza ich granicami uznają stany: New Jersey, Maryland i Rhode Island.
Poprawki uniemożliwiające zalegalizowanie małżeństw osób tej samej płci do swoich konstytucji wprowadziły następujące stany: Alabama, Alaska, Arizona Arkansas, Dakota Południowa, Dakota Północna, Floryda, Georgia, Hawaje, Idaho, Kansas, Kentucky, Kolorado, Luizjana, Michigan, Missisipi, Missouri, Montana, Nebraska, Nevada, Ohio, Oklahoma, Oregon, Karolina Południowa, Tennessee, Teksas, Utah, Wirginia, Wisconsin.
24 lutego 2004 prezydent USA, George W. Bush, wezwał do uchwalenia poprawki do konstytucji kraju zakazującej małżeństw par tej samej płci na poziomie federalnym. Senat obradował na ten temat w roku 2004, poprawkę odrzucił.
W sierpniu 2008 wchodzące w skład Narodu Chinooków plemię Coquille uznało na swoim terytorium małżeństwa gejów i lesbijek[39].
Massachusetts [edytuj]
W Massachusetts małżeństwa par tej samej płci zostały zalegalizowane 18 listopada 2003 na mocy decyzji Sądu Najwyższego Massachusetts w sprawie Goodridge przeciw Departamentowi Zdrowia Publicznego[40]. Orzeczenie weszło w życie 17 maja 2004.
Nowy Jork [edytuj]
24 czerwca 2011 zalegalizowano małżeństwa osób tej samej płci w stanie Nowy Jork; prawo weszło w życie 30 dni później.
Iowa [edytuj]
30 sierpnia 2007 sąd hrabstwa Polk stanu Iowa wydał wyrok, w którym stwierdził, iż ograniczenie instytucji małżeństwa cywilnego dla par osób tej samej płci jest naruszeniem Konstytucji. Sprawę sądową wniosło i wygrało 6 par homoseksualnych domagających się możliwości zawarcia związków małżeńskich[41]. Mniej niż 24 godziny później doszło do zawarcia pierwszego małżeństwa w historii stanu Iowa przez parę dwóch gejów Seana Fritza oraz Tima McQuillana[42]. Jak się później okazało, para ta jako jedyna uzyskała status małżeństwa, gdyż śluby par osób tej samej płci zostały wstrzymane do czasu zajęcia stanowiska w tej sprawie przez Sąd Najwyższy Iowa[43].
Kalifornia [edytuj]
7 września 2007 senat stanu Kalifornia uchwalił ustawę legalizującą małżeństwa osób tej samej płci, jednakże 12 października tego samego roku, zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami, ustawa została zawetowana przez gubernatora stanu Schwarzeneggera[44], wywodzącego się z Partii Republikańskiej, który już poprzednio zawetował podobną ustawę w 2005.
15 maja 2008 Sąd Najwyższy Kalifornii wydał orzeczenie, w którym stwierdził, iż ograniczanie małżeństwa do związku kobiety i mężczyzny jest dyskryminacją i narusza konstytucję stanu, w ten sposób legalizując małżeństwa osób tej samej płci w Kalifornii. Orzeczenie weszło w życie 14 czerwca 2008[45][46].
Jesienią 2008, przy okazji wyborów prezydenckich, przeprowadzono referendum (Proposition 8) w tej sprawie. Wyborcy zadecydowali o przywróceniu zakazu zawierania małżeństw osób tej samej płci.
W sierpniu 2010 Federalny Sąd Północnego Dystryktu Kalifornii ogłosił wyrok uznający konstytucyjną nielegalność referendum Proposition 8 z 2008. W uzasadnieniu wyroku stwierdzono, że Konstytucja USA, zapewniając równą ochronę praw obywateli, nie pozwala na prawne dyskryminowanie jednej grupy obywateli przez inna grupę. Sędzia Walker w uzasadnieniu wyroku powiedział m.in.: „W interesie państwa nie leży forsowanie prywatnych moralnych lub religijnych wierzeń bez uzasadnienia sekularnego celu i powodu”[47].
12 sierpnia 2010 decyzją sądu federalnego w San Francisco zapowiedziano przywrócenie małżeństw osób tej samej płci od 18 sierpnia 2010[48]. 16 sierpnia 2010 sąd apelacyjny zawiesił wykonanie wyroku do czasu rozpatrzenia apelacji[49].
Connecticut [edytuj]
10 października 2008 Sąd Najwyższy stanu Connecticut orzekł, że pary tej samej płci powinny mieć prawo zawierać małżeństwa. Sąd orzekł, że pary homoseksualne nie mogą być obiektem dyskryminacji i powinny posiadać takie same prawa jak małżeństwa heteroseksualne[50][51].
Vermont [edytuj]
Małżeństwa osób tej samej płci w Vermont są legalne od 1 września 2009 roku.
Meksyk [edytuj]
Ustawa zmieniająca definicję małżeństwa w Kodeksie cywilnym na neutralną płciowo w Dystrykcie Federalnym Meksyku została przyjęta w 2009, a zatwierdzona w marcu 2010[52]. 5 sierpnia 2010 meksykański Sąd Najwyższy potwierdził zgodność ustawy z konstytucją kraju, a 10 sierpnia orzekł, że jednopłciowe małżeństwa zawarte na mocy tego prawa muszą być uznawane w całym państwie. 16 sierpnia Sąd podtrzymał prawo małżeństw jednopłciowych do adopcji dzieci.
Ameryka Południowa [edytuj]
Argentyna [edytuj]
W lipcu 2010 Zgromadzenie Narodowe Argentyny przyjęło ustawę o legalizacji malżeństw osób tej samej płci. Jest to tym samym pierwszy kraj południowoamerykański, w którym związki małżeńskie mogą być zawierane bez względu na płeć małżonków. Ustawa zostało przyjęta pomimo bardzo ostrych protestów i manifestacji politycznych organizowanych przez katolicki Episkopat Argentyny[53]. Prawo argentyńskie nadaje wszystkim małżeństwom te same obowiązki i przywileje, włączając w to możliwość adopcji dzieci przez małżeństwo osób tej samej płci.
Urugwaj [edytuj]
W kwietniu 2013 Parlament urugwajski zatwierdził nową ustawę o małżeństwie przyznającą takie same uprawnienia do wchodzenia w związki małżeńskie dla obywateli tego państwa bez względu na płeć osób zawierających małżeństwo. Ustawa czeka obecnie na podpis prezydenta[54].
Afryka [edytuj]
Republika Południowej Afryki [edytuj]
30 listopada 2004 roku najwyższy sąd apelacyjny RPA orzekł, iż definicję małżeństwa należy rozszerzyć na pary tej samej płci. W odpowiedzi ówczesny rząd wniósł apelację od tej decyzji. 1 grudnia 2005 apelacja została odrzucona przez Sąd Konstytucyjny RPA, który potrzymał swoje orzeczenie i dał rok na rozszerzenie definicji małżeństwa.
14 listopada 2006 parlament RPA zalegalizował małżeństwa osób tej samej płci.
Australia i Oceania [edytuj]
Nowa Zelandia [edytuj]
Małżeństwa osób tej samej płci będą legalne w Nowej Zelandii od 19 sierpnia 2013 roku. Ustawa zezwalająca na takie małżeństwa została przyjęta przez parlament 17 kwietnia 2013 roku i podpisana przez gubernatora generalnego 19 kwietnia[55][56]
Azja [edytuj]
Izrael [edytuj]
21 listopada 2006 roku Sąd Najwyższy Izraela nakazał władzom uznać małżeństwa osób tej samej płci zawarte za granicą jako pełnoprawne cywilne małżeństwa.
Nepal [edytuj]
22 grudnia 2007 Sąd Najwyższy Nepalu nakazał rządowi tego kraju dopilnowanie przestrzegania obecnie obowiązujących uregulowań prawnych dotyczących mniejszości seksualnych i przyjęcie nowych regulacji dotyczących tej materii. Sąd Najwyższy wezwał m.in. do przestudiowania praw dotyczących małżeństw osób tej samej płci w innych krajach, aby przyjąć odpowiednie uregulowania w państwie[57][58].
17 listopada 2008 Sąd Najwyższy nakazał legalizację małżeństw osób tej samej płci[59].
Przykładowe małżeństwa osób tej samej płci [edytuj]
W wykazie uwzględniono pierwsze tego typu związki w danym kraju oraz związki osób opisanych na Wikipedii:
- 15 listopada 2003 – Kolumbia Brytyjska, Kanada – Ted Nebbeling (były minister rządu prowincjonalnego) oraz Jan Holmberg.
- 17 maja 2004 – Boston, Massachusetts, USA – Tanya McCloskey i Marcia Kadish, pierwsze małżeństwo osób tej samej płci zawarte w stanie Massachusetts i całych Stanach Zjednoczonych.
- 11 lipca 2005 – Madryt, Hiszpania – Carlos Baturín i Emilio Menéndez, pierwsze małżeństwo osób tej samej płci w Hiszpanii.
- 29 stycznia 2007 – Jerozolima, Izrael – Avi i Binyamin Rose, pierwsze zgłoszenie w USC małżeństwa osób tej samej płci w Izraelu. Para wzięła ślub w Kanadzie.
- 31 sierpnia 2007 – Des Moines, Iowa, USA – Sean Fritz i Tim McQuillan, pierwsze małżeństwo osób tej samej płci zawarte w stanie Iowa w USA.
- 27 czerwca 2010 – Reykjavík, Islandia – Jóhanna Sigurðardóttir (premier Islandii) i Jónína Leósdóttir
Zobacz też [edytuj]
Przypisy
- ↑ Gay Marriage Chart-of-the-Day.
- ↑ Konstytucja RP: Rozdział I, RZECZPOSPOLITA.
- ↑ Tekst jednolity ustawy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59).
- ↑ 4,0 4,1 Por. Środa M. (2006) Indywidualizm i jego krytycy. Aletheia, http://kobiety-kobietom.com/feminizm/art.php?art=3588.
- ↑ Schmalz, J. (1993). Poll finds an even split on homosexuality’s cause. New York Times, s. 11.
- ↑ American Anthropological Association: Statement on Marriage and the Family (ang.). W: www.aaanet.org [on-line]. American Anthropological Association, 26 lutego 2004. [dostęp 28 grudnia 2011].
- ↑ Position Paper on Gay Marriage.
- ↑ Support of Legal Recognition of Same-Sex Civil Marriage.
- ↑ Resoluti on Sexual Orientation and Marriage.
- ↑ American Sociological Association: American Sociological Association Member Resolution on Proposed U.S. Constitutional Amendment Regarding Marriage (ang.). W: www.asanet.org [on-line]. American Sociological Association, 7 kwietnia 2004. [dostęp 27 grudnia 2011].
- ↑ Por. np. Kodeks rodzinny i opiekuńczy art. 1§1, tekst kodeksu: na stronie Internetowego Systemu Aktów Prawnych.
- ↑ Por. Martin Beckford: Don’t legalise gay marriage, Archbishop of York Dr John Sentamu warns David Cameron. W: The Telegraph [on-line]. 28 stycznia 2012. [dostęp 2012-01-29].
- ↑ Stanowisko Amerykańskiego Stowarzyszenia Psychiatrów, Amerykańskiego Stowarzyszenia Psychologów i Kalifornijskiego Stowarzyszenia Psychologów w sprawie małżeństw jednopłciowych w stanie Kalifornia
- ↑ For First Time, Majority of Americans Favor Legal Gay Marriage
Survey – Generations at Odds: The Millennial Generation and the Future of Gay and Lesbian Rights
Data Points: Support for Legal Same-Sex Marriage
Part 2: Public Opinion on Gay Marriage
Canada: Same-Sex Marriage: Let’s Make a Change
Support for Same‐Sex Marriage in Latin America
Most Irish people support gay marriage, poll says
Britain: Gay marriage gets ministerial approval
Estonia: Gay Life
Australia: Public Opinion: Nationally. - ↑ http://www.uniaeuropejska.org/kolejne-badanie-eyp-mlodzi-za-malzenstwami-homoseksualistow
- ↑ http://www.eypej.org/page.12.783.Poll-Archive.html
- ↑ http://usatoday30.usatoday.com/news/religion/2010-05-13-pope-abortion-gays_N.htm
- ↑ http://wyborcza.pl/1,75248,13378217,Abp_Paglia__szef_Papieskiej_Rady_Rodziny___przyznajmy.html#ixzz2KWtX7X6M
- ↑ http://advocacy.ou.org/2006/orthodox-response-to-same-sex-marriage/
- ↑ http://www.patheos.com/Resources/Additional-Resources/Homosexuality-and-Same-Sex-Marriage-in-Islam.html
- ↑ http://viaintegra.wordpress.com/church-same-sex-blessings-across-europe/
- ↑ http://queeringthechurch.com/2011/07/22/canadian-lutherans-approve-lgbt-clergy-blessing-same-sex-marriages/
- ↑ http://www.bbc.co.uk/news/world-us-canada-18792315
- ↑ http://www.nytimes.com/2005/07/05/national/05church.html?_r=0
- ↑ http://www.foxnews.com/us/2012/06/01/conservative-jews-approve-gay-wedding-guidelines/
- ↑ http://www.qrd.org/qrd/religion/zen.buddhist.perspective.on.same.sex.marriage
- ↑ http://www.galva108.org/hinduism.html
- ↑ http://www.thejakartapost.com/news/2012/05/29/reformed-islam-between-hatred-and-critical-thinking.html
- ↑ http://www.memorandum-freiheit.de/?page_id=390
- ↑ M. Hyamson, ed. and tr., Mosaicarum et romanarum legum collatio, London 1913 (reprint Buffalo, 1997), pp. Hyamson, ed and tr, Mosaicarum et romanarum legum collatio, London 1913 (reprint Buffalo, 1997), s. 82-83. (Coll. leg. mos. et rom. 5.3.1-2) (Coll. leg mos. Et Roman 5.3.1-2).
- ↑ Imperial Laws and Letters Involving Religion.
- ↑ Kodeks Teodozjański 9.8.3: „When a man marries and is about to offer himself to men in womanly fashion {quum vir nubit in feminam viris porrecturam), what does he wish, when sex has lost all its significance; when the crime is one which it is not profitable to know; when Venus is changed to another form; when love is sought and not found? We order the statutes to arise, the laws to be armed with an avenging sword, that those infamous persons who are now, or who hereafter may be, guilty may be subjected to exquisite punishment. (ang.)
- ↑ Dorota Majka-Rostek: Związki homoseksualne. Studium socjologiczne. Warszawa: 2008, s. 54-55.
- ↑ http://www.dailynews.com/Stories/0,1413,200~20954~2151089,00.html.
- ↑ Norwegia przyjęła ustawę o małżeństwach homoseksualnych, Gazeta.pl, 11-06-2008.
- ↑ Norway legalises gay marriage, Pinknews.co.uk, 11-06-2008.
- ↑ La France reconnaît le mariage d’un couple d’hommes néerlandais.
- ↑ http://www.france24.com/en/france | France24 International News, podg. z 12.04.2013
- ↑ Oregon tribe legalizes gay marriage.
- ↑ Massachusetts Supreme Judicial Court.
- ↑ Metro/Region – Omaha.com.
- ↑ http://edition.cnn.com/2007/US/08/31/iowa.samesex.ap/index.html.
- ↑ Iowa Gay Marriages Abruptly Halted (ang.). www.365gay.com. [dostęp 5 grudnia 2010].
- ↑ http://cbs5.com/local/local_story_285224648.html.
- ↑ Divided California Supreme Court legalizes same-sex marriage.
- ↑ Supreme Court of California S147999.
- ↑ The Guardian.
- ↑ Kalifonia bardziej tęczowa.
- ↑ Court halts Calif. gay marriages pending appeal.
- ↑ Stan Connecticut zalegalizował małżeństwa homoseksualne.
- ↑ Connecticut Supreme Court.
- ↑ BBC News – Gay marriage law comes into effect in Mexico City.
- ↑ BBC, 15 lipca, 2010.
- ↑ Uruguay legalises gay marriage in sweeping reform
- ↑ Same-sex marriage law passed
- ↑ Legislation to legalise same-sex marriage passed in Parliament this week has become law
- ↑ Nepal: Sąd Najwyższy nakazuje zagwarantowanie praw mniejszościom seksualnym.
- ↑ Hindustan Times: Nepal Supreme court directs govt to safeguard gay rights.
- ↑ Nepal SC approves same-sex marriage - Hindustan Times.
Linki zewnętrzne [edytuj]
- Śluby par tej samej płci w Polsce, homoseksualizm.org.pl
|
||||||||||||||
