Bitwa pod Białobrzegami

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Bitwa pod Białobrzegami
Wojna polsko-bolszewicka
Czas 6 sierpnia 1920
Miejsce pod Białobrzegami
Przyczyna ofensywa Frontu Zachodniego
Wynik zwycięstwo Sowietów
Strony konfliktu
II Rzeczpospolita Polska  Rosyjska FSRR
Dowódcy
Aleksander Osiński
Siły
17 Wielkopolska Dywizja Piechoty
60 pp, 69 pp, 70 pp
62 Brygada Strzelców
Straty
60 jeńców
7 ckm
brak współrzędnych

Bitwa pod Białobrzegami – część bitwy nad Bugiem. Walki oddziałów polskiej 17 Wielkopolskiej Dywizji Piechoty z sowiecką 62 Brygadą Strzelców w czasie II ofensywy Frontu Zachodniego Michaiła Tuchaczewskiego w okresie wojny polsko-bolszewickiej.

Sytuacja ogólna[edytuj | edytuj kod]

W pierwszej dekadzie lipca przełamany został front polski nad Autą, a wojska Frontu Północno-Wschodniego gen. Stanisława Szeptyckiego cofały się pod naporem ofensywy Michaiła Tuchaczewskiego[1]. Naczelne Dowództwo Wojska Polskiego nakazało powstrzymanie wojsk sowieckiego Frontu Zachodniego na linii dawnych okopów niemieckich z okresu I wojny światowej[2]. Sytuacja operacyjna, a szczególnie upadek Wilna i obejście pozycji polskich od północy, wymusiła dalszy odwrót wojsk polskich[3]. 1 Armia gen. Gustawa Zygadłowicza cofała się nad Niemen, a 4 Armia nad Szczarę[4].

Obrona wojsk polskich na linii Niemna i Szczary również nie spełniła oczekiwań. W walce z przeciwnikiem oddziały polskie poniosły duże straty i zbyt wcześnie rozpoczęły wycofanie na linię Bugu[5][6].

Plan polskiego Naczelnego Dowództwa zakładał, że 1. i 4 Armia oraz Grupa Poleska do 5 sierpnia będą bronić linii NarewOrlanka oraz LeśnaBrześć aby umożliwić przygotowanie kontrofensywy z rejonu Brześcia na lewe skrzydło wojsk Frontu Zachodniego Michaiła Tuchaczewskiego. Rozstrzygającą operację na linii Bug, Ostrołęka, Omulew doradzał też gen. Maxime Weygand[7]. 3 i 4 sierpnia cofająca się znad Niemna 17 Dywizja Piechoty przekroczyła linię Bugu[8].

Walki pod Białobrzegami[edytuj | edytuj kod]

4 sierpnia 69 pułk piechoty obsadził front na odcinku KosakiKiełpiniec[9]. Odcinka frontu od Białobrzegów do Niecieczy bronił podporządkowany 17 DP 60 pułk piechoty z 15 Dywizji Piechoty, a w samych Białobrzegach obronę zorganizował 70 pułk piechoty[8][a]. Nocą z 4 na 5 sierpnia pod stanowiska polskie podeszły sowieckie pododdziały rozpoznawcze. Rano pod Kamieńczykiem przeprawiła się przez Bug 56 Dywizja Strzelców, pobiła polski 60 pułk piechoty i wyszła na prawe skrzydło 70 pułku piechoty[8]. W tym czasie pod Białobrzegi podeszła sowiecka 21 Dywizja Strzelców. W następnym dniu jej 62 Brygada Strzelców uderzyła na stanowiska 70 pułku piechoty broniącego miasta i zmusiła go do odwrotu[10]. Dowódca 17 Dywizji Piechoty wyprowadził kontratak siłami II i III batalionu 70 pułku piechoty, odwodowego batalionu 69 pp oraz 155 pułku piechoty[11]. Po ciężkiej walce miejscowość odzyskano. Oddziały polskie zdobyły 7 ckm i wzięły 60 jeńców. W ciągu dnia przeciwnik jeszcze kilkakrotnie nacierał na Białobrzegi i w godzinach popołudniowych ponownie opanował wieś. Interweniował II/68 pp i odbił miejscowość. Walki trwały do późnych godzin popołudniowych[8][9].

7 sierpnia 17 Wielkopolska Dywizja Piechoty otrzymała rozkaz opuszczenia linii Bugu,a w następnym dniu jej pułki zostały zluzowane przez 8 Dywizję Piechoty, załadowane na transporty kolejowe w Zieleńcu i przewiezione nad Wkrę do rejonu koncentracji 5 Armii gen. Władysława Sikorskiego[8].

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. W trakcie ciężkich walk odwrotowych pułki wielkopolskie nie otrzymywały uzupełnień i miały bardzo niskie stany liczebne. 69 pp miał w stanie bojowym 400 żołnierzy i 15 ckm, 70 pp zaledwie 142 ludzi i 9 ckm[8].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]