Bitwa pod Mołodecznem (1920)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Bitwa pod Mołodecznem
Wojna polsko-bolszewicka
Czas 7–14 października 1920
Miejsce Mołodeczno
Przyczyna polska ofensywa jesienna
Wynik zwycięstwo Polaków
Strony konfliktu
 Polska  Rosyjska FSRR
Dowódcy
Edward Śmigły-Rydz W.I. Popowicz
F. Mironow
Siły
2 Armia 5 Dywizja Strzelców
56 Dywizja Strzelców
brak współrzędnych
Adam Przybylski
Wojna Polska 1918 ― 1921[1]

Bitwa pod Mołodecznem – walki polskiej 2 Armii gen. Edwarda Rydza-Śmigłego z sowieckimi 5. i 56 Dywizją Strzelców w czasie ofensywy jesiennej wojsk polskich w okresie wojny polsko-bolszewickiej.

Sytuacja ogólna[edytuj | edytuj kod]

Po wielkiej bitwie nad Wisłą, Naczelne Dowództwo Wojska Polskiego zreorganizowało struktury wojskowe; zlikwidowało między innymi dowództwa frontów i rozformowało 1. i 5. Armię. Na froncie przeciwsowieckim rozwinięte zostały 2., 3., 4. i 6. Armia[2].

10 września, na odprawie w Brześciu ścisłych dowództw 2. i 4 Armii, marsz. Józef Piłsudski nakreślił zarys planu nowej bitwy z wojskami Frontu Zachodniego Michaiła Tuchaczewskiego. Rozpoczęły się prace sztabowe nad planem bitwy niemeńskiej[2]. Toczona w dniach 20–28 września operacja zakończyła się dużym sukcesem militarnym Wojska Polskiego.

 Osobny artykuł: bitwa nad Niemnem.

Jeszcze w nocy z 25 na 26 września sztab Naczelnego Wodza przygotował dokumenty do kolejnej fazy operacji. Jej celem było wykonanie manewru okrążającego i ostateczne pobicie wojsk sowieckiego Frontu Zachodniego[3]

W zasadzie rozegrany w dniach 28–29 września bój pod Lidą był zakończeniem kolejnego etapu walk[4]. Bezpośrednio po nim polskie dywizje przystąpiły do pościgu za pobitym nieprzyjacielem. Pościg ten objął rozległy front od Niemna na północy, aż po Prypeć na południu[5].

Z 2 Armii gen. Edwarda Śmigłego-Rydza wydzielono grupę pościgową „Mir” pod dowództwem pułkownika Stefana Dęba-Biernackiego w składzie: 1 Dywizja Piechoty Legionów oraz 2. i 4 Brygada Jazdy, która przekroczywszy Niemen na południowy wschód od Lidy, parła przez Nowogródek ku linii kolejowej Baranowicze-Mińsk, starając się zepchnąć sowiecką 15 Armię Augusta Korka i resztki 3 Armii Władimira Łazariewicza z drogi odwrotu na Mińsk[6][7].

Polska 4 Armia gen. Leonarda Skierskiego parła czołowo i spychała 15 Armię na Mińsk i 16 Armię Nikołaja Sołłohuba na Słuck[8]. Grupa generała Franciszka Krajowskiego w składzie 18 Dywizja Piechoty i grupa Bałachowicza szła od Pińska przez Łuniniec ku rzece Łań, odrzucając stojące przed nią oddziały sowieckiej 4 Armii Aleksandra Szuwajewa[9]. Osiągnięta w pościgu 9 października przez polską 4 Armię linia frontu biegła wzdłuż rzeki Łań (grupa gen. Krajowskiego), przez Kleck i Nieśwież (11. i 16 Dywizja Piechoty) do Niemna pod Stołpcami (14. i 15 Dywizja Piechoty)[9].

Wobec mającego nastąpić wkrótce rozejmu, wojska polskie dążyły do zajęcia korzystnej linii frontu[10]. 4 października marszałek Józef Piłsudski wydał rozkaz operacyjny nakazujący jednostkom 2 Armii osiągnięcie linii Kojdany – Hulewicze – Lachwa oraz opanowanie Mołodeczna[11].

Walki pod Mołodecznem[edytuj | edytuj kod]

7 października zadanie zajęcia Mołodeczna otrzymała 2 Dywizja Piechoty Legionów. W czasie działań współdziałać miała z grupą „Mir”, grupą jazdy płk. Stefana Strzemieńskiego w składzie 2. i 4 Brygada Jazdy i z 1 Dywizją Piechoty Legionów[12]. 10 października 2 Armia zajęła pozycje wyjściowe do natarcia. Jej 2 DPLeg. utworzyła zgrupowanie uderzeniowe w rejonie Loska i następnego dnia uderzyła przez Lebiedziew na Mołodeczno[13]. Grupa ppłk. Michała Zabdyra w składzie 3 pułk piechoty Legionów bez batalionu z dywizjonem artylerii ciężkiej dotarła do Wołżyna. W tym czasie II Brygada Piechoty Legionów płk. Stanisława Tessaro stoczyła bój z oddziałami 5. i 6 DS w rejonie Markowa, Rumiancewa, Masznina i Lebiedziewa. Tymczasem 24 pułk piechoty rozbił pod Chatuciczami pododdziały 6 Dywizji Strzelców, a 46 pułk piechoty opanował Zaśkiewicze i ruszył na Słobódkę i Śmierdzieje[14].

12 października zgrupowanie uderzeniowe kontynuowało marsz na Mołodeczno. II batalion i kompanie III batalionu 4 pułku piechoty Legionów nacierały na Lebiedziewo, a I batalion maszerował wzdłuż linii kolejowej na Konowicze i Prudy. W rejonie Lebiedziewa 4 ppLeg. odparł kontratak wyprowadzony siłami sowieckiego 51 pułku strzelców. Rano następnego dnia Polacy dotarli pod Mołodeczno. II i III batalion 4 ppLeg. opanowały dworzec kolejowy. Wkrótce nadciągnął także batalion 2 pułku piechoty Legionów oraz grupa ppłk. Michała Zabdyra. Ta ostatnia pokonała oddziały sowieckie pod Berezowcami i Kopaczami. Operujący na północ od Mołodeczna 24 pułk piechoty opanował Śmierdzieje i Glinne, a następnego dnia zdobył Wilejkę[15]. 13 października Sowieci uderzyli siłami 50, 51 i 53 pułków strzelców. Zacięte walki zakończyły się odwrotem czerwonoarmistów. W tym czasie w rejonie Zaborze – Kozłów – Studzieniec 3. i 4 Brygady Jazdy rozbiły wycofującego się przeciwnika, zdobyły Wjazyń i Sosenkę i wyszły na rubież DołhinówKrzywicze. Następnego dnia oddziały polskie przeszły do obrony opanowanego terenu, nie podejmując dalszych działań zbrojnych[16].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]