Świdnica

	Świdnica
	Herb Świdnicy
Województwo	dolnośląskie
Powiat	świdnicki (województwo dolnośląskie)
Gmina; • rodzaj	Świdnica; miejska
Założono	990
Prawa miejskie	1267
Prezydent miasta	Wojciech Murdzek
Powierzchnia	21,76 km²
Położenie (punkt)	50° 50' 40 '' N; 16° 29' 30 '' E
Wysokość	ok. 250 m n.p.m.
Ludność (2008); • liczba; • gęstość	; 59 863; 2751,1 os./km²
Strefa numeracyjna;	74
Kod pocztowy	58-100 do 58-106
Tablice rejestracyjne	DSW
	Położenie na mapie Polski; ; Świdnica
TERC; (TERYT)	5020119011
SIMC	0984657
Miasta partnerskie	Biberach an der Riß; Police nad Metují; Trutnov; Kazincbarcika; Dystrykt Tendring; Niżyn; Rejon Święciański
	Urząd miejski ul. Armii Krajowej 49; 58-100 Świdnica; tel. 74 856-28-00;; faks 74 856-27-81
	Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
	Strona internetowa miasta

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: miejscowości o tej nazwie.

Współrzędne: 50°50'40″N 16°29'30″E / 50.84444, 16.49167

Świdnica (niem. Schweidnitz, czes. Svídnice) – miasto i gmina w województwie dolnośląskim, w powiecie świdnickim. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa wałbrzyskiego. Miasto leży u podnóża Sudetów, na Równinie Świdnickiej, nad rzeką Bystrzycą. Od 2004 r. siedziba diecezji świdnickiej.

Świdnica jest jednym z większych i ważniejszych miast na Dolnym Śląsku. Liczące 60 tysięcy mieszkańców miasto zostało założone już w 990 roku, jednak prawa miejskie otrzymało przed 1267 rokiem. Niegdyś stolica Księstwa świdnicko-jaworskiego, ważny ośrodek kultury i rzemiosła. Po II wojnie światowej znacznie rozbudowana w wyniku rozwoju przemysłu. W latach 1945-1990 prężny ośrodek przemysłowy z dobrze rozwiniętym przemysłem maszynowym, środków transportu, elektrotechnicznym, skórzanym, spożywczym, radiowym, aparatury precyzyjnej, włókienniczym oraz odlewniczym. Obecnie ośrodek przemysłowy (rozwinięty przemysł motoryzacyjny, elektrotechniczny, maszynowy oraz spożywczy), ważny ośrodek kulturalny, z jedynym w Polsce Muzeum Dawnego Kupiectwa oraz licznymi instytucjami kultury, ośrodek sportu i rekreacji. Ważny węzeł drogowy i kolejowy.

[edytuj] Geografia

[edytuj] Położenie

Świdnica położona jest w południowej części województwa dolnośląskiego w powiecie świdnickim na Równinie Świdnickiej nad Bystrzycą. Leży na skraju Sudetów oraz Gór Wałbrzyskich na wysokości od 225 do 265,9 m n.p.m.

[edytuj] Podział administracyjny

Świdnica nie posiada oficjalnego podziału na dzielnice, funkcjonuje jedynie podział na osiedla:

Stare Miasto
Kraszowice
Osiedle Młodych
Osiedle Kolonia
Osiedle Zawiszów
Osiedle Zarzecze
Osiedle Zacisze
Osiedle Zwierzynieckie
Osiedle Słowiańskie

[edytuj] Struktura powierzchni

Według danych z roku 2002^[2], Świdnica ma obszar 21,76 km², w tym:

użytki rolne: 41%
użytki leśne: 1%

Miasto stanowi 2,93% powierzchni powiatu.

[edytuj] Demografia

Osobny artykuł: Ludność Świdnicy.

Dane z 31 grudnia 2006^[3]:

Opis	Ogółem		Kobiety		Mężczyźni
jednostka	osób	%	osób	%	osób	%
populacja	60 317	100	31 784	52,7	28 533	47,3
gęstość zaludnienia (mieszk./km²)	2742		1444,9		1297,1

Według danych z roku 2002^[2], średni dochód na mieszkańca wynosił 1485,1 zł.

[edytuj] Toponimika nazwy miasta

Nazwa "Świdnica" wywodzi się od starosłowiańskiego słowa "svida". Oznaczało ono krzew derenia. Jest to więc nazwa ściśle związana zatem z położeniem topograficznym miasta. Miasto leży nad rzeką, a miejsce w którym gród się rozrósł porośnięte było krzewami derenia.

Czasem spotyka się nazwę Świdnica Śląska, lecz jest ona nieoficjalna i nieurzędowa mimo tego nadal funkcjonuje w niektórych instytucjach, np. na poczcie^{[potrzebne źródło]}.

Występująca od XV w. niemiecka forma Schweidnitz czy Schweidenitz stanowi adaptację fonetyczną wcześniejszej nazwy słowiańskiej.

[edytuj] Symbole miasta

Herb Świdnicy – Czteropolowy herb Świdnicy został przywrócony przez Radę Miejską w dniu 28 stycznia 1999 roku. Na tarczy podzielonej na cztery równe pola, w czarnych polach – pierwszym i czwartym – znajduje się złota korona, w drugim polu srebrnym czerwony gryf, a w trzecim srebrnym polu czarny dzik. Gryf znajdujący się na tarczy herbowej w srebrnym polu symbolizuje dzielność rycerską. Dzik jest znakiem odwagi i męskości, natomiast korona jest symbolem władzy i zwycięstwa.
Hejnał Świdnicy – Uchwałę o ustanowieniu hejnału Rada Miejska w Świdnicy przyjęła 29 czerwca 2000 roku. Autorem jest świdnicki kompozytor Marek Banaszczyk.
Logo miasta – Logo zawiera panoramę miasta, jego zabudowy miejskiej z wieżami wyróżniającymi się z tejże zabudowy. Logo to złożone jest z barw czerwonej, żółtej oraz czarnej. W dolnej części umieszczone jest hasło "Rynek z tradycjami". Znak ma uproszczoną stylistykę i formę aby nie klasyfikować go do jedynie znaku informującego o tradycjach historycznych miasta. W dolnej części logo jest czarna wstęga symbolizującą drogę, trasę. Nawiązuje ona do łatwości komunikacyjnej Świdnicy, o jej dostępności, usytuowania komunikacyjnego. Hasło "Rynek z tradycjami" ściśle łączy się z bogatymi, kilkusetletnimi tradycjami handlowymi Świdnicy, jak też nawiązuje do starej, zabytkowej części miasta. Ma ono za zadanie promować Świdnicę poprzez graficzne ujęcie miasta. Ma zachęcać do odwiedzin oraz poprzez skojarzenie ukazywać historię i tradycję miasta.

[edytuj] Historia

Osobny artykuł: Historia Świdnicy.

Podczas prac archeologicznych prowadzonych na terenie powiatu świdnickiego odkryto w Świdnicy ślady osady plemion z kręgu kultury łużyckiej (lata około 1200 – 300 p.n.e.) oraz rozległe cmentarzysko ciałopalne z bogato wyposażonymi grobami. Po okresie wielkich migracji ludów na obszarze tym gospodarowało plemię Ślężan.

Około roku 990 obszar obecnej Świdnicy został włączony do państwa Polan przez księcia Mieszka I.

Nie jest znana dokładna data uzyskania przez Świdnicę praw miejskich, jednak od 1267 roku określana jest jako miasto. Inicjatorem lokacji była księżna Anna żona Henryka Pobożnego albo jej syn Henryk III. Za rządów książąt wrocławskich 1242-1290 Świdnica otrzymała szereg przywilejów przyśpieszających rozwój miasta. W latach 1290-1392 Świdnica była stolicą niezależnego księstwa świdnicko-jaworskiego, którym rządzili książęta piastowscy i które uczynili jednym z najpotężniejszych na Śląsku.

W końcu XIV wieku Świdnica była największym po Wrocławiu miastem śląskim, liczył ponad 8000 mieszkańców. Produkcja piwa stała się obok wyrobu sukna podstawowym artykułem eksportu. "Piwnice świdnickie" znajdowały się między innymi we Wrocławiu, Krakowie, Pradze, Pizie, Heidelbergu.

1392 po śmierci Agnieszki wdowy po Bolku II Świdnica przeszła w ręce królów czeskich. W 1428 roku ruch husycki przybrał charakter powstania. Świdnica w porozumieniu z radą miejską Wrocławia skutecznie go zwalczała. 1520 wybuchło powstanie rzemieślników skupionych w cechach. Patrycjat podstępem zwabił do Wrocławia przywódców ruchu i tam ich stracono, mimo to nie odzyskał całkowitej władzy.

1526 Świdnica wraz z całą ziemią śląską przeszła pod rządy Habsburgów W trakcie trwania wojny trzydziestoletniej miasto było wielokrotnie oblegane czego skutkiem były wielokrotne pożary oraz wybuch epidemii.

W wyniku kolejnych działań wojennych Prusy odebrały Śląsk Austrii. W 1741 dokonano modernizacji i rozbudowy fortyfikacji. Na przełomie XVII/XVIII wieku pod Świdnicą wybuchł bunt chłopski. Wojska pruskie stłumiły bunt i surowo ukarało chłopów. Podczas wojny siedmioletniej Świdnica była oblegana przez wojska austriackie a następnie pruskie, co doprowadziło do znacznych zniszczeń. Pod koniec XVIII w. w mieście pojawiły się pierwsze manufaktury między innymi skórzana i papiernicza. Po wojnie prusko-austriackiej w 1866 roku Świdnicę ogłoszono miastem otwartym. Po zwycięstwie nad Francją i zjednoczeniu Niemiec w roku 1871 wzrosło tempo uprzemysłowienia. W mieście powstały wytwórnie tkanin lnianych i bawełnianych, zamszu oraz fabryka liczników elektrycznych. Konsekwencją tego procesu, jak i generalnego, potężnego wzrostu gospodarczego Cesarstwa Niemieckiego, był dynamiczny rozwój przestrzenny i architektoniczny miasta. Już w 1844 r. Świdnica uzyskała połączenie kolejowe z Jaworzyną Śląską, do 1904 w trzech kolejnych kierunkach. Do 1914 r. zabudowa wykroczyła daleko poza mury starego miasta, przybierając wokół pierścienia dawnych murów obronnych wielkomiejski charakter. Krajobraz miasta wzbogacił się o szereg reprezentacyjnych gmachów publicznych, obiektów architektury rezydencjonalnej i zieleni miejskiej o wysokiej jakości. Wg spisu z 1905 r. miasto liczyło sobie 30.540 mieszkańców, w tym 59,8% ewangelików, 39,5% katolików i 0,5% wyznania mojżeszowego. Jako język ojczysty niemiecki zadeklarowało 96,3%, zaś polski – 3%.

Po zakończeniu II wojny światowej miasto zostało zajęte przez Armię Czerwoną i znalazło się na terytorium Polski. Dotychczasowa ludność miasta została wysiedlona do Niemiec i zastąpiona polskimi osadnikami.

Powojenna historia Świdnicy przebiegała w rytm powolnego procesu upadku gospodarczego PRL. Częściowemu zniszczeniu uległa zabytkowa substancja budowlana starego miasta, na przedmieściach rozwinięto na dużą skalę ekstensywną zabudowę osiedlową niskiej jakości. Istotna część miasta została zajęta na potrzeby wojsk radzieckich – w latach 1984-1990 ulokowano tu nawet dowództwo Północnej Grupy Wojsk Armii Radzieckiej.

Od lat przedwojennych w Świdnicy znajdowało się ważne lotnisko wojskowe, później cywilno-wojskowe^[4].

W okresie 1945-1989 istniały ogromne zakłady produkcyjne, utworzone w większości na bazie znacjonalizowanych przedsiębiorstw niemieckich, m.in.: Fabryka Wagonów "Świdnica", Zakłady Wytwórcze Aparatury Precyzyjnej "MERA-PAFAL", Zakłady Elektroniki Motoryzacyjnej, Świdnicka Fabryka Urządzeń Przemysłowych, Dolnośląskie Zakłady Białoskórniczo-Rękawicznicze "Renifer", Dolnośląskie Zakłady Magnetyzowe, Dolnośląskie Fabryki Mebli oraz Świdnickie Zakłady Artykułów Technicznych.

Ten artykuł jest częścią cyklu Świdnica

[edytuj] Zabytki

Katedra świdnicka

Kościół Pokoju

Osobne artykuły: Zabytki Świdnicy, Kościół Pokoju w Świdnicy, Synagoga w Świdnicy, Cerkiew św. Mikołaja Cudotwórcy w Świdnicy.

Świdnickie Stare Miasto, należy do cenniejszych zespołów urbanistycznych tego typu w Polsce^{[potrzebne źródło]}. Świdnica z racji swego historycznego znaczenia posiada wiele cennych zabytków architektury sakralnej, mieszczańskiej jak i przemysłowej. Szczęśliwe uniknięcie zniszczeń w czasie II wojny światowej pozwoliło zachować drugi co do wielkości (po Wrocławiu) zespół zabytkowej architektury na Dolnym Śląsku. Niestety lata powojenne i niechęć do wszystkiego co niemieckie nie przysłużyły się świdnickiej starówce. Jej wschodni fragment uległ częściowemu wyburzeniu i został zastąpiony przez socjalistyczną architekturę mieszkaniową niskiej jakości, przez co spójność urbanistyczna całego kompleksu uległa nieodwracalnemu zniszczeniu. W 1967 r., wskutek rozbiórek dokonywanych na rynku, doprowadzono do zawalenia się wieży ratuszowej, której nigdy nie odbudowano. Mimo to do dziś przetrwało wiele zabytkowych domów, głównie w Rynku i przylegających do niego ulicach. Od kilku lat starówka jest sukcesywnie restaurowana, a zatwierdzony przez Zarząd Miasta plan rewitalizacji i rewaloryzacji starego miasta zakłada kompleksowe prace renowacyjnej miejskiej starówki. Nocą wiele obiektów starego miasta jest iluminowanych.

Miasto przez lata było dużym ośrodkiem przemysłowym i gospodarczym. Spuścizną po okresie uprzemysłowienia jest kilkanaście zabytków techniki i architektury przemysłowej.

Do ważniejszych zabytków w mieście należą:

Katedra św. Stanisława i św. Wacława – wieża o wysokości 103 m
Kościół Pokoju pod wezwaniem św. Trójcy – zabytek wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO
Kościół pw. św. Józefa.
Kamienice mieszczańskie w Rynku.
Zespół barokowych rzeźb w Rynku.
Ratusz i blok śród rynkowy z Salą Rajców i Muzeum Dawnego Kupiectwa.
Fortyfikacje średniowieczne i pozostałości twierdzy Fryderyka Wielkiego, m.in. Flesza Nowomłyńska, kaponiery i kazamaty bramne oraz kazamata wału głównego z Muzeum Broni.

[edytuj] Kościoły w Świdnicy

W Świdnicy mieści się jedna z najwyższych w Europie i piąta pod względem wysokości wieża w Polsce – wieża katedry św. Stanisława i św. Wacława mierząca 103 m Ponadto w mieście mieści się kilka zabytkowych kościołów z różnych okresów architektonicznych.

Katedra św. Wacława i św. Stanisława
Kościół św. Trójcy – ewangelicko-augsburski
Kościół św. Krzyża
Kościół św. Józefa
Kościół św. Mikołaja
Kościół św. Andrzeja Boboli
Kościół św. Ducha
Kościół Najświętszej Marii Panny Królowej Polski
Kościół pw. Miłosierdzia Bożego (jako kościół tygodniowy przy Kościele Najświętszej Marii Panny Królowej Polski)
Parafia pw. Miłosierdzia Bożego
Kościół Zielonoświątkowy – Zespół Pokapucyński

Miasto Świdnica jest jednym ze współzałożycieli Ligi Polskich Miast i Miejsc UNESCO, powołanej 26 czerwca 2004 r.

[edytuj] Religia

Na terenie miasta działalność duszpasterską prowadzą następujące kościoły:

Kościół Rzymskokatolicki – 7 parafii, wchodzące w skład dwóch dekanatów dekanat Świdnica Śląska (wschód) oraz dekanat Świdnica Śląska (zachód).
Kościół Polskokatolicki mający parafię pw. św. Antoniego z Padwy.
Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny
- Parafia św. Mikołaja, ul. Łukasińskiego 49
Kościół Ewangelicko-Augsburski
- Parafia w Świdnicy
Kościół Zielonoświątkowy
- Zbór w Świdnicy, ul. Muzealna 1

[edytuj] Turystyka

W Świdnicy turyści mogą liczyć na profesjonalną obsługę. Informacja Turystyczna mieszcząca się przy ul. Wewnętrznej 2 oferuje turystom pełna i profesjonalną informację o miejscach ciekawych w mieście, mogą uzyskać informacje dotyczące bazy hotelowo-gastronomicznej, o organizowanych imprezach czy o historii i teraźniejszości Świdnicy. Informacja oferuje również do sprzedaży albumy fotograficzne miasta, foldery, mapy, oraz liczne pamiątki związane ze Świdnicą.

[edytuj] Gospodarka

Świdnica niegdyś obok Wałbrzycha należała do najważniejszych ośrodków przemysłowych w województwie wałbrzyskim^{[potrzebne źródło]}. Dzisiaj pomimo znacznej przemiany jakościowej i strukturalnej dolnośląskiego przemysłu nadal należy do ważniejszych ośrodków handlowo-przemysłowych w województwie dolnośląskim^{[potrzebne źródło]}. W mieście działa ponad 8000 podmiotów gospodarczych^{[potrzebne źródło]}. Wśród nich znajdują się także duże przedsiębiorstwa przemysłowe. Do nich należą:

Świdnicka Fabryka Pomp Sp. z o.o. – zakład ten produkuje specjalistyczne urządzenia do przemysłu cukierniczego, chemicznego. Jest producentem wszelkiego rodzaju zbiorników, urządzeń dla przemysłu wapienniczego, pomp, odlewów, i armatury przemysłowej.
Fabryka Wagonów „Świdnica” S.A. – zakład jest producentem cystern kolejowych, oraz jedynym producentem kontenerów kolejowych w Polsce. Obecnie właścicielem fabryki stał się koncern Greenbrier Company Ltd.
Świdnickie Zakłady Elektrotechniki Motoryzacyjnej „Elmot” SA – zakłady produkują rozruszniki, alternatory, oraz wszelkie podzespoły elektrotechniczne dla przemysłu motoryzacyjnego. Po prywatyzacji nosiły nazwę Remy Automotive Poland Sp. z o.o. (do stycznia 2009 – obecnie w likwidacji).
Fabryka Aparatury Pomiarowej „Pafal” SA – fabryka produkuje urządzenia pomiarowe do pomiaru energii i gazu. Jest to największy zakład w mieście.
Lear Corporation Sp. z o.o. – producent tkanin wysokopuszystych i technicznych. Zakład ten wcześniej nosił nazwę Świdnickie Zakłady Tkanin Technicznych "Polovat".
Dolmeb sp. z o.o. –producent mebli lakierowanych z płyty MDF. Powstał po sprywatyzowaniu Dolnośląskich Fabryk Mebli w Świdnicy i Srebrnej Górze. Produkuje głównie na potrzeby firmy IKEA.
Diora Świdnica Sp. z o.o. – zakład produkuje zestawy meblowe pod sprzęt RTV i Audio. Powstał jako filia nieistniejącej już dzierżoniowskiej Diory.
Cukrownia Świdnica SA – producent cukru białego „Kryształ”.
SONEL S.A. – producent przyrządów pomiarowych dla energetyki.
Spółdzielnia Pracy „Metalowiec” – producent tarcz sprzęgłowych do pojazdów ciężarowych.
Osadowski ZPCh – producent wyrobów dla przemysłu budowlanego, meblowego i elektrotechnicznego.
Zakłady Mięsne „Pekpol”- zajmuje się przetwórstwem mięsa oraz handlem.
Wytwórnia Majonezu „M&J” – producent majonezu.
Odlewnia Żeliwa "Świdnica" Sp. z o.o. – producent odlewów z żeliwa szarego

Wiele zakładów nie mogąc pozytywnie ukończyć procesu transformacji rynkowej zniknęło z mapy gospodarczej miasta. Do tych zakładów należą m.in. Świdnicka Fabryka Urządzeń Przemysłowych SA, Dolnośląskie Zakłady Białoskórniczo-Rękawicznicze „Renifer” krajowy potentat w produkcji rękawiczek, pasków, galanterii skórzanej, Dolnośląskie Zakłady Magnezytowe S.A. największy producent zasadowych materiałów ogniotrwałych o temperaturze pracy powyżej 1550 stopni Celsjusza.

Fabryka Aparatury pomiarowej "Pafal"

Oprócz tego w mieście działa wiele firm usługowych, serwisów, hurtowni, sklepów i punktów detalicznych. Funkcjonuje kilkanaście oddziałów banków, liczne towarzystwa ubezpieczeniowe, leasingowe, kredytowe. Działają markety i hipermarkety m.in. Leroy Merlin, Tesco, Intermarche, Biedronka.

Od kwietnia 2004 roku na terenie miasta istnieje podstrefa Wałbrzyskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej "Invest Park". Od czerwca 2005 roku budowę fabryki rozpoczął "Electrolux", aktualnie rozpoczęły się prace budowlane fabryki Colgate-Palmolive. Na terenie Wałbrzyskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej "Invest Park" ulokowały się też – "Klingenburg International" Sp. z o.o. (producent urządzeń klimatyzacyjnych i wentylacyjnych), "Nifco Poland" Sp z o.o. (producent pierścieni, nitów i zacisków z tworzyw sztucznych) oraz Galess Sp. z o.o. (usługi galwanizerskie). Poza podstrefą inwestycje typu "greenfield" rozpoczęły – "IMP Comfort" Sp. z o.o. (producent tkanin technicznych) i "Krause" Sp. z o.o. (producent drabin i rusztowań aluminiowych), w 2008 roku na terenie strefy powstala nowa siedziba SONEL S.A.

[edytuj] Infrastruktura techniczna w mieście

Świdnickie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. to spółka z udziałem miasta zaopatrująca w wodę mieszkańców miasta Świdnica. Głównym jej zadaniem jest dostarczanie wody pitnej dla mieszkańców oraz odbiór ścieków zarówno gospodarczych jak i przemysłowych. Realizacja tych zadań jest wykonywana w 98% w przypadku dostaw wody i 95% w przypadku odbioru ścieków. Historia przedsiębiorstwa sięga czasów przedwojennych. W okresie powojennym funkcjonowało jako Miejskie Wodociągi, Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji, Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji a po okresie przekształceń własnościowych w Polsce przyjęło nazwę Świdnickie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji. ŚPWIK sp.z o.o. posiada w swych strukturach 2 ujęcia wody pitnej dla miasta. Zarządza siecią wodociągową o łącznej długości 173 km, na której wykonane jest 2671 przyłączy do budynków. Długość sieci kanalizacyjnej wynosi 147 km na której wykonane jest 2766 przyłączy do budynków. Miasto Świdnica zaopatrywane jest z dwóch ujęć wody podziemnych: przy ul. Bokserskiej oraz w Pszennie.

Spółka Wodna „Bystrzyca” rozpoczęła działalność w 1985 roku. Pierwotna nazwa spółki brzmiała Przemysłowa Spółka Wodna „Bystrzyca”. Od samego początku spółka realizowała założony plan inwestycyjny tj. budowę mechaniczno biologicznej oczyszczalni ścieków. Fakt potrzeby budowy oczyszczalni jak również brak środków finansowych w budżecie miejskim i wojewódzkim nie zatrzymał inwestycji. Z pomocą przyszły wszystkie większe zakłady z terenu miasta oraz cukrownia „Świdnica” w Pszennie. Powołały one do życia Przemysłową Spółkę Wodną „Bystrzyca” aktem z 30 maja 1985 roku. Przez okres 20 lat Spółka zmieniła nazwę na Spółka Wodna „Bystrzyca”.

Zakład Oczyszczania Miasta Sp. z o.o. w Świdnicy powstał w wyniku prywatyzacji Świdnickiego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej. W wyniku podziału majątku wyróżniły się firmy takie jak: Farma Miejska, Ostatnia Posługa, Zakład Usług Porządkowych "Jedynka", Zakład Robót Awaryjnych i właśnie Zakład Oczyszczania Miasta. ZOM ma statut spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w której 49% udziałów posiada miasto Świdnica. Zajmuje się on utrzymywaniem porządku i czystości na terenie Gminy Miejskiej Świdnica. Dba o czystość ulic i placów wmieście a także o wywóz odpadów z terenu Świdnicy. Zakład Oczyszczania Miasta mieści się w Świdnicy przy ul. Metalowców.

ABK Nieruchomości Świdnickie – Administracja Budynków Komunalnych "Nieruchomości Świdnickie" jest jednostką budżetową powołaną do działania przez Radę Miejską w 1993 roku. Oficjalna działalność rozpoczęła w 1994 roku. Zadaniem firmy jest zarządzanie mieniem komunalnym, a także mieniem wspólnot mieszkaniowych. ABK odpowiedzialna jest za utrzymanie, remonty i eksploatację miejskich budynków, zarówno mieszkalnych jak i użyteczności publicznej.

Miejski Zakład Energetyki Cieplnej w Świdnicy jest producentem ciepła i energii która dociera do ponad 22 tysięcy mieszkańców miasta. Zaopatrujemy w ciepło również liczne zakłady przemysłowe, szkoły, placówki kulturalne, usługowe. MZEC dostarcza odbiorcom ciepło w postaci gorącej wody o temperaturze od 95 stopni Celsjusza do 150 stopni Celsjusza. MZEC zaopatruje w ciepło ponad 40% ogółu mieszkań i podmiotów gospodarczych w Świdnicy. Ciepło jest produkowane w 6 ciepłowniach a mianowicie przy ul.Pogodnej, Bohaterów Getta, Saperów, Sikorskiego, Zarzecze, Zawiszów. W skład MZEC wchodzi też sieć ciepłownicza którą zakład zarządza i eksploatuje, a także kotłownie miejskie których łącznie jest 25 sztuk. Głownie opalane one są gazem ziemnym lub koksem.

Świdnickie Przedsiębiorstwo Utylizacji Odpadów Sp. z o.o. jest przedsiębiorstwem odbierającym i utylizującym odpady w Świdnicy.

Zakład Gazowniczy Wałbrzych Rejon Gazowniczy Świdnica obsługuje mieszkańców Świdnicy i powiatu Świdnickiego tj. miast Żarów, Jaworzyna Śląska, Strzegom. Oferuje przesył gazu oraz usługi związane z dystrybucją tego paliwa.

Koncern Energetyczny EnergiaPro S.A. to koncern działający w województwie dolnośląskim. Jest to jedyna spółka dystrybuująca energię elektryczną na terenie województwa i Świdnicy. Teren Świdnicy i powiatu obsługuje Oddział Koncernu w Wałbrzychu. Najbliższy rejon energetyczny jest w Strzegomiu.

[edytuj] Ważne instytucje i urzędy

Wśród wielu instytucji mających siedzibę w Świdnicy znajdują się i takie urzędy, które maja ponadlokalne znaczenie. Są to:

Urząd Stanu Cywilnego
Starostwo Powiatowe
Powiatowy Urząd Pracy
Urząd Gminy Świdnica
Urząd Miasta Świdnica
Urząd Skarbowy
Zakład Ubezpieczeń Społecznych
Sąd Rejonowy w Świdnicy
Sąd Okręgowy w Świdnicy
Prokuratura Rejonowa
Prokuratora Okręgowa w Świdnicy
Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna
Dolnośląski Wojewódzki Ośrodek Doradztwa Rolniczego, Oddział w Świdnicy
Inspekcja Weterynaryjna Powiatowy Inspektorat Weterynarii
Obwodowy Urząd Miar
Wojewódzki Inspektorat Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa we Wrocławiu, Oddział Terenowy w Świdnicy
Komenda Powiatowa Policji w Świdnicy
Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Świdnicy
Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w Świdnicy
Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie

[edytuj] Media

Osobny artykuł: Media w Świdnicy.

Świdnica jako jedno z większych miast w województwie dolnośląskim posiada własną telewizję, radio (co prawda internetowe) oraz kilka tytułów lokalnej prasy.

[edytuj] Telewizja

Telewizja Teletop Sudety to lokalna telewizja nadająca swój program dla mieszkańców Świdnicy i okolic. Została ona założona w 1990 roku, jako firma świadcząca usługi telewizji kablowej. W późniejszym okresie do oferty tej dodano emisję własnego kilkugodzinnego programu telewizyjnego który emitowany jest do dziś. Telewizja zajmuje się problematyką mieszkańców miasta i okolicznych gmin. Porusza sprawy ważne i istotne dla mieszkańców tego regionu. Od sierpnia 2008 Tv Teletop Sudety emituje program lokalny w internecie w formie streamingu. Siedziba telewizji znajduje się w centrum miasta.
Interaktywna Telewizja Świdnica ITVS jest telewizją interaktywną nadającą swój program poprzez sieć internetową. Jest to jedna z pierwszych telewizji internetowych na Dolnym Śląsku, a tym samym w Polsce. Pierwsze próby nadania sygnału strumieniowego odbyły się w 1997 roku. Obraz wielkością nie był większy od znaczka pocztowego. Głównym pomysłodawcą i realizatorem zamysłu jest były redaktor naczelny lokalnej telewizji kablowej TeleRaj, muzyk i filmowiec Marek Banaszczyk. Początkowo program był nadawany w formacie Real Player. Obecnie Telewizja Świdnica jest bardziej dostępna gdyż nadaje program pełoekranowy w ogólnie dostępnym Windows Media Player. W 2009 roku Interaktywna Telewizja Świdnica zaczęła retransmitować wydarzenia sportowe oraz uruchomiła reporterski oddział terenowy składający się z młodych dziennikarzy, reporterów i operatorów kamer, którzy realizują materiały pokazując bolączki regionu tym samym obejmując swym reporterskim zasięgiam powiat świdnicki. Jedną ze stałych pozycji programowych jest Filmowa Kronika Miasta Świdnicy, która cieszy się sporą oglondalnością. Telewizja Interaktywna pełni rolę informacyjną skupiając się na promocji kultury oraz sportu powiatu świdnickiego.

[edytuj] Radio

Radio Świdnica jest radiem typowo internetowym. Nadaje swój program przez 24 h na dobę siedem dni w tygodniu a program stacji można usłyszeć na całym świecie. Odbiór programu odbywa się przy pomocy programu Windows Media Player. Stacja muzycznie prezentuje styl mieszany. Pojawia się w niej muzyka od 1945 do lat 90. W stałych audycjach muzycznych posłuchać można utworów muzycznych lokalnych twórców. Liczba słuchaczy – 18.400.000 miesięcznie.

[edytuj] Internet

dziennik-świdnica Największy na ziemi świdnickiej serwis informacyjny. W "dzienniku" są również strony: Muzeum Broni i Militariów oraz strona siatkarskiego Klubu Siatkówki MKS Świdnica.

[edytuj] Prasa

W Świdnicy ukazuje się kilka tytułów prasowych, zarówno lokalnych jak i ogólnopolskich. Do ważniejszych gazet z terenu miasta należą:

"Wiadomości Świdnickie" to najstarsza w mieście gazeta lokalna ukazująca się co tydzień. Wiadomości Świdnickie ukazują się w każdy poniedziałek. Tytuł ukazuje się od 1945 roku. 28 kwietnia 1947 roku ukazał się jednak ostatni numer pisma, jakie utworzono tuż po wojnie, a przerwa w ukazywaniu się "Wiadomości Świdnickich" trwała 42 lata. Wydawanie gazety wznowiono, pod egidą lokalnego samorządu, dopiero 24 grudnia 1989 roku. Ale znów ukazywała się ona nieregularnie. Wreszcie w 1992 roku tytuł został sprzedany w drodze przetargu prywatnemu właścicielowi – Jerzemu Kubarze. Od października 1992 roku "Wiadomości Świdnickie", dziś już swoim zasięgiem obejmujące cały powiat świdnicki, ukazują się nieprzerwanie do chwili obecnej.
Tygodnik Świdnicki
Expressem
Dzisiaj Świdnica
NIEDZIELA – Edycja świdnicka
PSX – Extreme

[edytuj] Ochrona środowiska

Kilkanaście lata temu w czasach PRLu gdy Świdnica była dużym ośrodkiem przemysłowym problem zanieczyszczenia środowiska naturalnego był znaczący. Wiele zakładów, także te największe, nie miały odpowiednich filtrów, nie zapewniały odpowiedniej jakości ścieków a dodatkowo hałas związany z produkcją dalece przekraczał dopuszczalne normy. Spust ścieków do Bystrzycy czy pyły i gazy wydobywające się z kominów budynków mieszkalnych i zakładów na długo zmieniły obraz przyrody Świdnicy. Stan ten poprawił się. Obecnie oczyszczalnia zapewnia odbiór wszystkich ścieków z miasta i zakładów, posiadając rezerwę. Wiele zakładów posiada własne przyzakładowe oczyszczalnie ścieków co poprawia efekt oczyszczania. Wskutek tego czystość Bystrzycy i jej stan biologiczny uległy znacznej poprawie. Założone filtry spowodowały oczyszczenie atmosfery, a zamiana zasilania kotłowni z węgla na gaz ziemny dodatkowo spowodowała poprawę stanu powietrza. Przyczyną tutaj także jest upadek wielu zakładów oraz spadek wielkości produkcji. Nie bez znaczenia także tutaj jest zmiana polityki ekologicznej zakładów jak i władz miasta. Obecnie Świdnica jest miastem gdzie oczyszczanych jest 100% ścieków komunalnych i przemysłowych a stan powietrza, gleby i wód (zarówno podziemnych jak i powierzchniowych) jest zadowalający.

[edytuj] Zieleń miejska w Świdnicy

Osobny artykuł: Parki w Świdnicy.

Świdnica jest miastem o stosunkowo dużym udziale zieleni miejskiej w ogólnej powierzchni miasta. Istnieje tutaj kilkanaście parków, skwerów, liczne są klomby i zadrzewienia przy placach i ulicach świdnickich. Wśród zieleni miejskiej na uwagę zasługują parki miejskie^{[potrzebne źródło]}:

Park Centralny
Park Pionierów
Park Młodzieżowy
Park Saperów
Park Ułanów
Park Sikorskiego
Park Strzelnica
Park Łukasińskiego

Świdnica dysponuje bardzo cennym i bogatym starodrzewem^{[potrzebne źródło]}. 28 lipca 1995 roku, uchwałą Rady Miejskiej, pod ochronę przyjęto 77 drzew spełniających kryteria do uznania ich za pomniki przyrody^[5], spośród 223 zaproponowanych. Park Młodzieżowy przy ulicy Armii Krajowej dysponuje największą liczbą pomników przyrody. Znajduje się tam 12 drzew objętych ochroną. Wśród owych roślin można wyróżnić gatunki takie jak: platan klonolistny, cis pospolity, żywotnik olbrzymi, sosna czarna, miłorząb dwuklapowy, dąb szypułkowaty, topola czarna, buk pospolity, klon pospolity, srebrzysty kasztanowiec biały i inne.

[edytuj] Transport i komunikacja

[edytuj] Transport drogowy

Świdnica leży na skrzyżowaniu ważnych tras wojewódzkich i krajowych co ułatwia dojazd z miasta do większości dużych ośrodków województwa i kraju. Najważniejsza trasą biegnącą przez miasto jest trasa nr. 35. Oprócz niej z miasta wybiega kilka dróg wojewódzkich i lokalnych.

Droga krajowa nr 35 (Wrocław – Wałbrzych – Mieroszów – Golińsk (dawne przejście graniczne))
Droga wojewódzka nr 382 (Strzegom – Dzierżoniów – Ząbkowice Śląskie)
Droga wojewódzka nr 379 (Świdnica – Wałbrzych)

Ponadto ze Świdnicy wybiegają drogi lokalne do Bystrzycy Górnej, Wirów, Żarowa oraz Jaworzyny Śląskiej. Świdnica położona jest w odległości 30 km od autostrada A4. W przyszłości w okolicach miasta mają przebiegać jeszcze dwie autostrady: A3 relacji Szczecin-Gorzów Wielkopolski-Zielona Góra-Legnica-Lubawka-Praga oraz A8 relacji Łódź-Wrocław-Wałbrzych-Kamienna Góra. Pierwsza z nich ma leżeć w odległości 30 km natomiast autostrada A8 będzie oddalona tylko o 10 km od Świdnicy. Poprawi to znacznie dostępność komunikacyjną miasta i poprawi skomunikowanie Świdnicy z resztą kraju. Miasto posiada obwodnicę która wybudowana w 1974 roku odciąża zabytkowe centrum Świdnicy i ogranicza ruch pojazdów ciężkich w samym mieście. Ogólnie Świdnica posiada 114,8 km dróg^{[potrzebne źródło]}^{[styl do poprawy]}, z czego tylko 2 km posiada nieutwardzona nawierzchnię, 7,6 km² pilnie musi być utwardzonych. Najwięcej dróg należy do dróg lokalnych (80,4 km²), natomiast jedynie 5,5 km² dróg należy do dróg krajowych. Wiadukty znajdujące się na terenie miasta (których jest 5 – wszystkie nad torami kolejowymi) są w dobrym lub zadowalającym stanie technicznym. Układ drogowy Świdnicy osiągnął już swoją wartość graniczną jeśli chodzi o natężenie ruchu. Wybudowanie trzech nowych, głównych ulic w znaczny sposób usprawniło wewnętrzna komunikację w mieście. Mowa tutaj o ulicach Bogusza Stęczyńskiego, Przemysłowej i Słowiańskiej. Skróciły one czas przejazdu między dzielnicami a także usprawniły komunikację między dzielnicami miasta. Obecnie trwają zaawansowane prace projektowe nad nowym korytarzem komunikacyjnym łączącym Świdnicę z autostradą A4, na śladzie dotychczasowej drogi powiatowej nr 396 (termin realizacji – koniec 2009 roku^{[potrzebne źródło]}).

Komunikacją miejską wewnątrz miasta zajmuje się Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne Świdnica. Obsługuje ono 21 linii autobusowych miejskich i podmiejskich (w tym 1 linię nocną). które łączą miasto Świdnica z miejscowościami takimi jak Wałbrzych, Żarów, Jaworzyna Śląska, Dzierżoniów. Spośród przewozów najwyższą liczbę (około 70%^{[potrzebne źródło]}) stanowią przejazdy w gminie miejskiej Świdnica. Pozostałe przejazdy świadczone są na terenie gmin Żarów, Jaworzyna Śląska, Marcinowice czy Świdnica (gmina wiejska). Komunikacja miejska, dotowana przez budżet miasta Świdnica jest słabo dofinansowana co prowadzi do podwyżek cen biletów, dekapitalizacji taboru samochodowego oraz zawieszania lub ograniczania linii autobusowych^{[potrzebne źródło]}. Niektóre z linii podmiejskich są obsługiwane także przez przewoźników prywatnych.

Zobacz też: PKS Świdnica.

[edytuj] Transport kolejowy

Świdnica była ważnym węzłem kolejowych do początku lat dziewięćdziesiątych. Na wszystkich trzech dworcach zatrzymywały się pociągi pasażerskie. W roku 1990 zawieszone zostały pociągi na prowadzącej wzdłuż doliny Bystrzycy, posiadającej duże walory krajobrazowe trasie do Jedliny Zdrój. W roku 2000 zawieszono połączenie do Wrocławia przez Sobótkę, planowo mają przywrócić. W czasach stacjonowania w Świdnicy Armii Czerwonej miasto posiadało bezpośrednie połączenie kolejowe z Moskwą.

Obecnie z połączeń pasażerskich przez Świdnicę kursuje jedynie autobus szynowy w relacji Międzylesie-Kłodzko Główne-Kamieniec Ząbkowicki-Jaworzyna Śląska-Legnica(od grudnia 2009 tylko do Kłodzka Głównego) obsługiwanej przez Koleje Dolnośląskie. Najbliższym węzłem kolejowym, z którego odjeżdżają pociągi dalekobieżne jest odległa o 10km Jaworzyna Śląska.

Trasa Kamieniec Ząbkowicki-Legnica wykorzystywana jest w także w ruchu towarowym. Wyprowadzone są od niej bocznice do Miejskiego Zakładu Energetyki Cieplnej oraz zakładów Specjalnej Strefy Ekonomicznej.

Ruch towarowy w Świdnicy odbywa się się również na linii Świdnica Miasto-Świdnica Przedmieście-Pszenno, z której też wyprowadzone są bocznice do zakładów przemysłowych – największa do Fabryki Wagonów.

Zlokalizowane w mieście stacje kolejowe to:

Świdnica Miasto
Świdnica Przedmieście
Świdnica Kraszowice-stacja już nie istnieje(zlikwidowana w latach 90.)

[edytuj] Transport lotniczy

W Świdnicy nie ma lotniska które mogłoby obsługiwać loty pasażerskie. Najbliższe lotnisko pasażerskie znajduje się w oddalonym o 55 km Wrocławiu. W pobliskich Świebodzicach znajduje się lądowisko dla awionetek, które może przyjmować niewielkie samoloty.

[edytuj] Telekomunikacja

Multimedia Polska SA poza dostępem do telewizji kablowej oraz szerokopasmowego internetu oferuje usługi telekomunikacyjne.

Telekomunikacja Polska S.A. teren miasta Świdnica i okolicznych miejscowości obsługuje Obszar Telekomunikacji z Wałbrzycha. Wybierając numer telefoniczny abonenta znajdującego się w sieci TP S.A. należy przed sześciocyfrowym numerem telefonu wybrać cyfrę 8. Numer kierunkowy poprzedzający numer siedmiocyfrowy to 074. Obowiązuje on na terenie całego byłego województwa wałbrzyskiego.

Telefonia Lokalna Dialog S.A. świadczy usługi na terenie Świdnicy od 2000 roku. Na terenie województwa wałbrzyskiego oraz całego Dolnego Śląska posiada kilkadziesiąt tysięcy abonentów. Przed sześciocyfrowym numerem abonenta należącego do sieci Dialog należy wybrać cyfrę 6. Numer kierunkowy jest taki sam jak do abonentów sieci TP S.A. czyli 074.

Stare miasto

[edytuj] Edukacja

W Świdnicy są 2 żłobki, 9 przedszkoli, 11 szkół podstawowych, 5 gimnazjalnych a ponadto:

Wyższa Szkoła Technologii Teleinformatycznych
Łódzka Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania filia w Świdnicy.
Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu filia w Świdnicy
Akademia Medyczna we Wrocławiu filia w Świdnicy
Wyższe Seminarium Duchowne Diecezji Świdnickiej
I Liceum Ogólnokształcące im. Jana Kasprowicza
Zespół Szkół Ogólnokształcących II Liceum Ogólnokształcące
III Liceum Ogólnokształcące Humanistyczno-Artystyczne im.Marii Skłodowskiej-Curie
IV Liceum Ogólnokształcące
Zespół Szkół Hotelarsko-Turystycznych im. Tony Halika
Zespół Szkół Ekonomicznych im. Wincentego Stysia
Zespół Szkół Mechanicznych im. Mikołaja Kopernika
Zespół Szkół Budowlano-Elektrycznych im. Jana III Sobieskiego
Studium Medyczne
Społeczna Szkoła Podstawowa, Gimnazjum i Przedszkole – Akademia Przedszkolaka

[edytuj] Kultura

Świdnica jest ważnym ośrodkiem kulturalnym w województwie dolnośląskim jak i w skali całego kraju. W mieście działa Młodzieżowy Dom Kultury, Świdnicki Ośrodek Kultury, Miejska Biblioteka Publiczna, 2 kina, kilkanaście galerii, liczne stowarzyszenia, kółka artystyczne itp. Do ważniejszych instytucji kultury w Świdnicy należą:

Świdnicki Ośrodek Kultury
Młodzieżowy Dom Kultury
Miejska Biblioteka Publiczna
Muzeum Dawnego Kupiectwa
Muzeum Broni i Militariów
Wojewódzka Biblioteka Pedagogiczna filia w Świdnicy
Kino „Sawa” – jest to kino które mieści się w obiekcie „Bolko” przy pl. Grunwaldzkim.
Kino „Gdynia” – jest to kino miejskie mieszczące się przy ul. Zygmuntowskiej 1.
Towarzystwo Regionalne Ziemi Świdnickiej
Klub Osiedlowy Spółdzielni Mieszkaniowej przy ul. M. Skłodowskiej-Curie 23

Świdnica jest świadkiem wielu wydarzeń kulturalnych które chętnie odwiedzają Świdniczanie^{[potrzebne źródło]}. Do najważniejszych imprez kulturalno-rozrywkowych należą:

Świdnicki Przegląd Zespołów Kolędowych
Ogólnopolski Konkurs Recytatorski
Konkurs Recytatorski „Pegazik”
Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy
Wybory Małej Miss
Wybory Miss Wiosny
Świdnickie Noce Jazzowe
Festiwal Teatru Otwartego
Festiwal Piosenki Przedszkolnej
Dni Gór
Festiwal Piosenki lat 60. i 70.
Świdnickie Dni Muzyki Kameralnej
Dni Świdnicy
Babie Lato
Festyn Sobótkowy
Giełda Staroci, Numizmatów i osobliwości

Większość tych imprez organizuje Świdnicki Ośrodek Kultury, który jest animatorem życia kulturalnego w mieście.

Świdnica od dnia 4 października 2003 nosi tytuł Stolicy Dziecięcych Marzeń, który nadała jej Międzynarodowa Kapituła Orderu Uśmiechu na swoim pierwszym w historii posiedzeniu poza Warszawą.

[edytuj] Służba zdrowia

Osobny artykuł: Opieka zdrowotna w Świdnicy.

W Świdnicy funkcjonuje 12 przychodni, 17 aptek, dwa szpitale, wiele prywatnych praktyk lekarskich. W świdnickich szpitalach istnieją 364 łóżka.

Przychodnie:

Nr 1 – ul. Konopnickiej
Nr 2 – NZOZ "Mieszko" – ul. Mieszka I
Nr 3 – Pl. Grunwaldzki
Nr 4 – Zamenhoffa
Przychodnia Rehabilitacyjna – ul. Wyszyńskiego
Przychodnia dla Dzieci – Prądzyńskiego
Poradnia Rehabilitacyjna – ul. Równa
Poradnia Odwykowa – Bolesława Chrobrego
Przyzakładowy Zakład Opieki Zdrowotnej – ul. Kopernika
Zakład Balneologiczny – ul. Równa

Szpitale:

Szpital Miejski nr 1 – ul. Westerplatte – obecnie nieistniejący. Wszystkie oddziały przeniesione do RSSP "Latawiec"
Szpital Miejski nr 2 – nie istnieje od 2004 r. na jego miejscu znajduje się Wyższe Seminarium Duchowne.
Regionalny Specjalistyczny Szpital Powiatowy "Latawiec" – ul. Leśna 27-29 jest to szpital położony na peryferiach miasta, w jego południowo-zachodniej części. Jeden z najnowszych i najnowocześniejszych szpitali w województwie dolnośląskim. Posiada lądowisko dla helikopterów.

W mieście istnieje pogotowie ratunkowe.

[edytuj] Sport

Osobny artykuł: Świdnicki Ośrodek Sportu i Rekreacji.

W Świdnicy działa wiele klubów sportowych, największe z nich to:

KS Tytan – kulturystyka, fitnes
MKS Polonia Świdnica – piłka nożna, strzelectwo, lekkoatletyka
MKS Świdnica – siatkówka kobiet
Świdnicki Klub Piłki Ręcznej (ŚKPR) – piłka ręczna
KP Polonia/Sparta Świdnica – klub piłkarski powstały z fuzji sekcji piłkarskich Sparty i Polonii Świdnica, obecnie grający w III lidze dolnośląsko-lubuskiej
KS Stal Świdnica – piłka nożna, klasa Okręgowa
Automobilklub Sudecki
Klub Karate Kyokushinkai Świdnica
Gambit Świdnica – szachy
Okręgowy Związek Akrobatyki Sportowej
Polskie Towarzystwo Wędkarskie
KKS Śnieżne Wrony Świdnica – koszykówka
Grupa Capoeira Esporao

Od wielu lat Świdnica jest gospodarzem Rajdu Elmot zaliczanego do rundy Rajdowych Samochodowych Mistrzostw Polski.
Największe sukcesy odnosił w sekcji siatkówki kobiet klub MKS Świdnica. To właśnie w nim od najmłodszych lat trenowała Dorota Świeniewicz, dwukrotna złota medalistka mistrzostw Europy i najlepsza siatkarka Starego Kontynentu. Ze Świdnicy pochodzi także siatkarka Winiar Kalisz Anna Barańska.

[edytuj] Miasta partnerskie

Osobny artykuł: Miasta partnerskie Świdnicy.

Miasto	Kraj	Data podpisania umowy
Biberach an der Riß	Niemcy	1990
Police nad Metují	Czechy	1994
Trutnov	Czechy	1998
Kazincbaricka	Węgry	1999
Dystrykt Tendring	Wielka Brytania	1999
Niżyn	Ukraina	10 grudnia 2001
Rejon Święciański	Litwa	2002

[edytuj] Urodzeni w Świdnicy

Anna Barańska – siatkarka BKS Stal Bielsko-Biała i reprezentantka Polski
Dorota Świeniewicz – siatkarka BKS Stal Bielsko-Biała
Katarzyna Glinka – polska aktorka filmowa i teatralna
Maria Cunitz – wybitna astronom, poliglotka, matematyczka, malarka, pisarka i kompozytorka XVII wieku – jej imieniem nazwano jeden z kraterów na Wenus
Bartosz Huzarski – kolarz
Jerzy Kramarczyk – aktor, absolwent II LO w Świdnicy, znany z głosu Listonosza Pata i Strażaka Sama
Wojciech Mann – dziennikarz i prezenter radiowo-telewizyjny
Marek Michalak – działacz społeczny, Kanclerz Międzynarodowej Kapituły Orderu Uśmiechu, Rzecznik Praw Dziecka.
Albert Neisser – lekarz wenerolog, kolekcjoner dzieł sztuki
Juliusz Chrząstowski – aktor, 1996 – 1997 – Teatr im. A. Mickiewicza, Częstochowa, 1997 – 1998 – Teatr Studyjny, Łódź, 1998 – 2003 – Teatr Nowy, Łódź, 2003-... – Stary Teatr, Kraków
Grzegorz Woźny – artysta malarz, poeta, współzałożyciel Świdnickiego Stowarzyszenia Literackiego LOGOS i współredagujący ogólnopolskie pismo literacko-artystyczne "Arytmia"

[edytuj] Bibliografia

„Raport o stanie miasta” Praca Zbiorowa UM Świdnica 1999
„Strategia Rozwoju Miasta Świdnicy ze szczególnym uwzględnieniem strategii mieszkaniowej na lata 2000-2015” Praca Zbiorowa Uniconsult Warszawa 1999
„Dolny Śląsk” C.Skała Pascal Bielsko-Biała 2005 ISBN 83-7304-523-6
„Świdnica-Mini informator” Praca Zbiorowa UM Świdnica IT Świdnica 2002
„Świdnica” W.Rośkowicz, Mirwal Art. Wałbrzych 1997 ISBN 83-907363-6-5
„Dolny Śląsk na weekend” C.Skała, W. Brygier, Pascal Bielsko-Biała, 2005 ISBN 83-7304-420-5
„Świdnica-Panorama Miasta” W.Zdziarski, Marago Bydgoszcz, 2002
„Sudety” C.Skała, Pascal Bielsko-Biała, 2006 ISBN 83-7304-582-1
"Świdnica" Plan Miasta wyd. PPWK Warszawa-Wrocław 1993
M. Wolny, Ludność niemiecka w Świdnicy po II wojnie światowej, cz.1, Lata 1945-1950, "Rocznik Świdnicki", t.29:2001, s.118-143
M. Wolny, Ludność niemiecka w Świdnicy po II wojnie światowej, cz.2, Lata 1950-1959, "Rocznik Świdnicki", t.30:2002, s.80-93
M. Wolny, Ludność żydowska w Świdnicy w latach 1945-1970, "Rocznik Świdnicki", t.31:2003, s.128-157
Świdnica. Zarys monografii miasta, red. Wacław Korta, Wrocław-Świdnica 1995, ISBN 83-85689-36-2

[edytuj] Zobacz też

Przypisy

↑ Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym
↑ ^2,0 ^2,1 Informator REGIOsetu ^regioset
↑ Statystyka (pol.). W: Miasto Świdnica. Oficjalny serwis miejski [on-line]. Urząd Miejski w Świdnicy. [dostęp 2007-09-19].
↑ Zob. Lotnisko wojskowe w Świdnicy, Katastrofy lotnicze w powojennej Świdnicy
↑ kopia Uchwały Nr XVI/152/95 Rady Miejskiej w Świdnicy z dnia 28 lipca 1995 r.

[edytuj] Linki zewnętrzne

Zobacz hasło Świdnica w Wikisłowniku

Zobacz zbiór multimediów na Wikimedia Commons:
Świdnica

Strona Urzędu Miejskiego Świdnicy
Serwis historyczny miasta Świdnicy
Fotografie Świdnicy
Oficjalna foto kronika miasta Świdnicy
Mapy: Autopilot • Google Maps • Targeo • Zumi
Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi
Świdnica w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich

[0] Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym

[pl-regioset-1] 2,0 ^2,1 Informator REGIOsetu ^regioset

[um-2] Statystyka (pol.). W: Miasto Świdnica. Oficjalny serwis miejski [on-line]. Urząd Miejski w Świdnicy. [dostęp 2007-09-19].

[3] Zob. Lotnisko wojskowe w Świdnicy, Katastrofy lotnicze w powojennej Świdnicy

[4] Uchwały Nr XVI/152/95 Rady Miejskiej w Świdnicy z dnia 28 lipca 1995 r.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]