Pałac w Wierzbnej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Pałac w Wierzbnej
Obiekt zabytkowy nr rej. pałac A/4603/949/WŁ z 20.09.1983, park A/4604/716/WŁ z 17.02.1979, folwark 22/A/00 z 29.05.2000
Pałac w Wierzbnej
Pałac w Wierzbnej
Państwo  Polska
Miejscowość Wierzbna
Typ budynku pałac
Styl architektoniczny barok
Ukończenie budowy XVIII w.
Ważniejsze przebudowy 1893 r.
Właściciel Fundacja „Zamek Chudów”
Położenie na mapie gminy Żarów
Mapa lokalizacyjna gminy Żarów
Pałac w Wierzbnej
Pałac w Wierzbnej
Położenie na mapie powiatu świdnickiego
Mapa lokalizacyjna powiatu świdnickiego
Pałac w Wierzbnej
Pałac w Wierzbnej
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Pałac w Wierzbnej
Pałac w Wierzbnej
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pałac w Wierzbnej
Pałac w Wierzbnej
Ziemia50°54′07,17″N 16°30′08,17″E/50,901992 16,502269
Galeria: pałac, kościół
Pałac opata w Wierzbnej
Pałac opata w Wierzbnej

Pałac w Wierzbnej – wybudowany w drugiej połowy XVIII w., w Wierzbnej[1].

Położenie[edytuj]

Pałac położony jest w Wierzbnej – wsi w Polsce, w województwie dolnośląskim, w powiecie świdnickim, w gminie Żarów.

Historia[edytuj]

Barokowy pałac z drugiej połowy XVIII w., przebudowany pod koniec XIX w.

Przeprowadzone w latach 1999-2000 badania archeologiczne wykazały, że w XIII w. w pobliżu kościoła stała murowana budowla. Mogła to być pierwotna rezydencja. Zniszczona została na przełomie XIII i XIV w. W pierwszej połowie XV w. niemal na tym samym miejscu powstała kolejna budowla. Zachowana wieża w pałacu barokowym łączona jest murowanym dworem wymienionym w akcie sprzedaży wsi w 1403 r. bądź z budynkiem wzniesionym przez opata w 1447 r. Wieża mieści się we wschodnim skrzydle założenie pałacowego. Do dziś widoczne są jego relikty – mury zachowały się do wysokości 9,3 m. Wieża na planie prostokąta o wymiarach 15 x 12,7 m, podzielona jest na dwa pomieszczenia i wzniesiona została z kamienia łamanego (miejscowego granitu) spojonego zaprawą wapienną. Naroża budowli wzmocnione dużymi starannie obrobionymi ciosami kamiennymi. Obiekt podpiwniczony, sklepiony kolebą. Wieża co najmniej dwa razy gruntownie przebudowywana. Widoczne w bryle pałacu wtórnie wykorzystane detale architektoniczne (nadproża i węgary okienne). W początkach XVI w. doszło do przebudowy obiektu.

Po 1683 r. dwór przebudowano na okazałą rezydencję. W wyniku dodania do starego dworu dwóch skrzydeł powstało założenie pałacowe o kształcie podkowy. Około 1893 r. nastąpiła przebudowa pałacu w celu nadania mu odpowiedniego dla epoki standardu mieszkalnego. Po zakończeniu II wojny światowej majątek i pałac zajęła Armia Czerwona. Budynek pałacowy został wtedy zdewastowany. Po przejęciu dóbr „podworskich” przez PGR pałac nie został zagospodarowany i w szybkim tempie niszczał. Od kompletnej ruiny uchroniła go decyzja o przekształceniu budowli na cele mieszkalne. W latach 60. XX w. przeprowadzono pobieżny remont, w trakcie którego dokonano szeregu zmian w rozplanowaniu wnętrz. Nie powstrzymało to procesu degradacji budowli, która na przełomie wieków była już tylko zamieszkałą ruiną. Zimą 2002 r. kompleks pałacowo-parkowy nabyła Fundacja „Zamek Chudów”. W krótkim czasie zabezpieczyła zespół pałacowy ogradzając jego obszar oraz uporządkowała park, który pozostał ogólnodostępny. Przy pałacu park, z drugiej połowy XVII w., zmiany w XIX w., ogrodzenie - mur z bramą, z drugiej połowy XVII w. oraz folwark, z 1870 r.

Przypisy

  1. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 31.12.2014]. s. 177.

Bibliografia[edytuj]

  • Rezydencje ziemi świdnickiej, zespół redakcyjny: W. Rośkowicz, S. Nowotny, R. Skowron, Świdnica 1997, s. 61.