Zamek Rogowiec

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zamek Rogowiec
Obiekt zabytkowy nr rej. A/4189/675 z 30.03.1960[1]
Zamek Rogowiec
Państwo  Polska
Miejscowość Grzmiąca
Rozpoczęcie budowy XIV w.
Położenie na mapie gminy Głuszyca
Mapa lokalizacyjna gminy Głuszyca
Zamek Rogowiec
Zamek Rogowiec
Położenie na mapie powiatu wałbrzyskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu wałbrzyskiego
Zamek Rogowiec
Zamek Rogowiec
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Zamek Rogowiec
Zamek Rogowiec
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Zamek Rogowiec
Zamek Rogowiec
Ziemia50°41′36″N 16°18′54″E/50,693333 16,315000
Zbocza Rogowca

Zamek Rogowiec (niem. Hornschloss, także Hornsberg, czes. Hornšperk[2]) – ruiny zamku w północnej części Gór Suchych w Sudetach Środkowych w województwie dolnośląskim.

Położenie[edytuj]

Ruiny kamiennego zamku Rogowiec z końca XIII wieku położone są w północnej części Gór Suchych na zachód od wioski Grzmiąca. Zamek został zbudowany na stożkowatym i skalistym wzgórzu Rogowiec wznoszącym się 870 m n.p.m. sąsiadującym ze skałkami "Skalne Bramy". Szczyt, zbudowany jest z permskich melafirów. Całe wzgórze oraz otoczenie ruin zamku porośnięte jest lasem bukowo-świerkowym regla dolnego. Zbocza Rogowca są strome pocięte małymi, lecz głębokimi dolinkami oraz usiane malowniczymi permskimi skałkami.

Opis zamku[edytuj]

Zamek Rogowiec zbudowano pod koniec XIII wieku na skalnym stromym wzniesieniu z nieobrobionego łupanego kamienia, na obrysie, rozszerzonej podkowy. Zamek składał się z zamku górnego, międzymurza, zamku dolnego oraz dziedzińca wewnątrz zamkowego. Zamek górny, ulokowany na nieregularnym podłożu, miał nieregularny kształt, dostosowany do terenu i obejmował mniej więcej, kształt zbliżony do trójkąta o wym. ok. 30 x 20 m i powierzchni około 700 m², na zachodnim jego wierzchołku we wschodniej części obwarowań stała okrągła wieża o średnicy około 10 m i grubości murów przy ziemi około 3,6 m. Dwuskrzydłowy budynek mieszkalny znajdował się w południowo-zachodnim narożu dziedzińca przystawiony do kurtyny północnej oraz wschodniej i był połączony z wieżą tunelem. Całość otoczona była wysokim murem obronnym o grubości około 2,0 m wykonanym z kamienia łupanego, mur był związany z wieżą. Ciasny dziedziniec mieścił wewnątrz wieżę, stajnie, zabudowania gospodarcze i pomieszczenia dla załogi. Na zamku niskim były dwie baszty, budynek z bramą wjazdową, a obok murów znajdowała się druga linia umocnień warowni. Do zamku prowadziła droga przez zabezpieczoną bramę wjazdową. W XIV stuleciu w miejscu skrzydła wschodniego postawiono wieżę mieszkalną na obrysie prostokąta (o bokach 9,2 m x 11 m) oraz wzmocniono linię obronną, budując w północno-wschodnim narożu zamku półokrągłą basteję.

Historia zamku[edytuj]

Pierwsza drewniana warownia na szczycie Rogowca została wzniesiona przez Bolesława Wysokiego w XII wieku . W połowie XIII wieku książę Bolko I świdnicki kazał zbudować zamek murowany jako jedno z ogniw łańcucha umocnień wzdłuż granicy czeskiej. W 1353 panujący Bolko II Mały zapisał zamek swojej bratanicy Annie, żonie króla Czech Karola IV. W latach 1361-1374 kasztelanem na zamku był Mikołaj Bolcze pochodzący z rodu właścicieli zamku Bolczów w Rudawach Janowickich. W roku 1392, po śmierci księżnej Agnieszki, wdowy po Bolku II, zamek wraz z całym księstwem świdnicko-jaworskim przechodzi pod panowanie czeskie. Po włączeniu do Czech zamek stał się własnością prywatną, ponieważ utracił znaczenie strategiczne. W okresie wojen husyckich został opanowany i zdewastowany przez husytów, Potem stał się siedzibą rycerzy-rozbójników. W 1420 zdobył go "Raubritter" Franz von Pogorella, a w 1429 zamek dostał się w ręce rycerskiego rodu Schellendorfów, trudniących się rozbojem, którzy opanowali też sąsiednie Radosno. Schellendorfowie i ich potomkowie utrzymali się w nich do 1497. Podobnie jak kilka innych gniazd rozbójniczych na Śląsku, zamek został zdobyty i wysadzony w powietrze w 1497 roku przez wojska Macieja Korwina dowodzone przez Georga von Steina, które zdobyły warownię w 1497 i zniszczyły tak, że z ruin nie podniosła się nigdy. Od tego czasu po dzień dzisiejszy zamek pozostaje w ruinie. W początkach XVI w. okoliczne dobra wraz z ruinami zamku nabywa hrabia von Hochberg, pan na Książu.

Funkcje zamku[edytuj]

  • służył utrwalaniu władzy zwierzchniej na bardzo słabo jeszcze zaludnionych terenach górskich,
  • wraz z twierdzami Radosno, Grodno i Nowy Dwór stanowił lokalną linię umocnień granicznych przy południowej granicy z Czechami.
  • był w XV wieku siedzibą rycerzy-rozbójników.
  • strzegł średniowiecznego szlaku handlowego u stóp Rogowca, w dolinie Rybnej.
  • spełniał funkcję tytularnej siedziby zarządu dóbr.

Zamek obecnie[edytuj]

Relikty zamku

Do dzisiejszych czasów zachowane relikty książęcego zamku składają się z fragmentów murów obwodowych, nikłych pozostałości po basztach oraz fragmentu cylindrycznej wieży o wysokości około 3 metrów. Obecnie prace wykopaliskowe na zamku są prowadzone przez studentów archeologii i etnologii Uniwersytetu Wrocławskiego pod nadzorem dr Artura Boguszewicza.

Atrakcje[edytuj]

Szlaki turystyczne[edytuj]

Przez zamek przebiega:

  • szlak turystyczny żółty żółty Głuszyca - Schronisko PTTK „Andrzejówka”,

u podnóża:

Przypisy

  1. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo dolnośląskie. 30 września 2017; 2 miesiące temu. [dostęp 26.12.2012].
  2. Zamek
  3. Joanna Lamparska:Dolny Śląsk jakiego nie znacie.Asia-Press,Wrocław 2002,s.80.​ISBN 83-911564-4-4