Dwór w Dzikowcu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Dwór w Dzikowcu
Obiekt zabytkowy nr rej. A/4051/1432/WŁ z 9.03.1995[1]
Dwór w Dzikowcu
Dwór w Dzikowcu
Państwo  Polska
Miejscowość Dzikowiec
Adres Dzikowiec 80
Typ budynku dwór
Styl architektoniczny barokowo-neorenesansowy
Kondygnacje 2
Rozpoczęcie budowy 1682 r.
Ukończenie budowy 1683 r.
Ważniejsze przebudowy XVIII, XIX i XX w.
Położenie na mapie gminy wiejskiej Nowa Ruda
Mapa lokalizacyjna gminy wiejskiej Nowa Ruda
Dwór w Dzikowcu
Dwór w Dzikowcu
Położenie na mapie powiatu kłodzkiego
Mapa lokalizacyjna powiatu kłodzkiego
Dwór w Dzikowcu
Dwór w Dzikowcu
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Dwór w Dzikowcu
Dwór w Dzikowcu
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Dwór w Dzikowcu
Dwór w Dzikowcu
Ziemia50°34′09,13″N 16°34′27,55″E/50,569203 16,574319

Dwór w Dzikowcu – wzniesiony 1683 roku jako prepozytura jezuitów. W roku 1788 został sprzedany i zaczął pełnić funkcję dworu. W XIX i XX wieku został przebudowany, po 1945 roku należał do Państwowego Gospodarstwa Rolnego. Obecnie właścicielem budynku jest Agencja Nieruchomości Rolnych.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Dwór leży jest w centralnej części Dzikowcawsi w Polsce, w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Nowa Ruda[2].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Dwór został wzniesiony w latach 1682-1683 przez zakon jezuitów z Kłodzka, jako ich prepozytura[3]. W 1722 roku zbudowano na dachu budynku ośmioboczną wieżyczkę z zegarem[3]. W 1773 roku nastąpiła kasata zakonu jezuitów, w związku z którą folwark z dworem sprzedano w 1788 roku osobom prywatnym i od tego czasu zaczął pełnić funkcję dworu[3]. W XIX wieku przebudowany został w stylu neorenesansowym, ponownej przebudowy dokonano w XX wieku[2]. Po 1945 roku dwór w Dzikowcu użytkowany był przez Państwowe Gospodarstwo Rolne, które urządziło w nim mieszkania dla pracowników[2]. Decyzją wojewódzkiego konserwatora zabytków z dnia 9 marca 1995 roku dwór został wpisany do rejestru zabytków[1]. Obecnie (2017) właścicielem zaniedbanego obiektu jest Agencja Nieruchomości Rolnych, która wystawiła go na sprzedaż[4].

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Budynek dawnej jezuickiej prepozytury zbudowany jest we wschodniej pierzei folwarku, na platformie częściowo wciętej w stok wzniesienia[3]. Jest to budowla wzniesiona na planie prostokąta, jednopiętrowa, zwieńczona wysokim dachem czterospadowym[4]. Została rozbudowana o ryzalit z prostokątną wystawką zwieńczoną trójkątnym naczółkiem ze spływami[4]. We wnętrzu zachowały się sklepienia kolebkowe, kolebkowe z lunetami i krzyżowe[4]. Wnętrza przyziemia są przestronne i wysokie oraz ozdobione tylko drewnianą, barokową stolarką drzwiową[3].

Obok rezydencji dworskiej zachował się spichlerz z XVII/XVIII wieku, przebudowany na oficynę mieszkalną[4]. Wyróżnia się elewacjami szczytowymi z trójkątnymi naczółkami i spływami wolutowymi[4]. W sąsiedztwie dworu znajdują się zaniedbane zabudowania gospodarcze pochodzące z XIX wieku[2]. W otoczeniu budowli istnieją również relikty parku, urządzonego w miejscu dawnych ogrodów, z dominującym drzewostanem rodzimym: klonami i lipami drobnolistnymi[4].

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 26.11.2014]. s. 78.
  2. a b c d Słownik geografii turystycznej Sudetów. redakcja Marek Staffa. T. 11: Góry Sowie, Wzgórza Włodzickie. Wrocław: I-BiS, 1994, s. 120, 121. ISBN 83-85773-12-6.
  3. a b c d e Iwona Rybka-Ceglecka: Prepozytura jezuitów, Dzikowiec. W: https://zabytek.pl/pl [on-line]. [dostęp 2017-09-06].
  4. a b c d e f g Dwór Dzikowiec. W: http://www.residencenavigator.pl [on-line]. [dostęp 2017-09-06].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]