Graniczna Placówka Kontrolna Gdańsk

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
GPK Gdańsk
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 1945
Rozformowanie 1949
Tradycje
Kontynuacja Batalion Portowy WOP Gdańsk
Organizacja
Dyslokacja Gdańsk
Formacja WOP
Straż Graniczna
Podległość 4 Oddział OP
12 Gdański Oddział WOP
Morski Oddział SG

Graniczna Placówka Kontrolna Gdańsk:

  1. pododdział Wojsk Ochrony Pogranicza pełniący służbę na przejściu granicznym.
  2. graniczna jednostka organizacyjna polskiej straży granicznej pełniący służbę na przejściu granicznym i realizująca zadania w ochronie granicy państwowej.

Formowanie i zmiany organizacyjne[edytuj | edytuj kod]

W październiku 1945 roku Naczelny Dowódca WP nakazywał sformować na granicy 51 przejściowych punktów kontrolnych[a]. Graniczna placówka kontrolna Gdańsk powstała w 1945 roku jako morski przejściowy punkt kontrolny I kategorii o etacie nr 8/10[1]. Obsada PPK składała się z 33 żołnierzy i 3 pracowników cywilnych[2]. W październiku 1946 funkcjonowała według etatu 7/13 jako PPK morski w Gdańsku.

W początkach 1947 roku przejściowe punkty kontrolne Gdańsk i Gdynia zostały poważnie wzmocnione[3]. Wobec powyższego strażnice 97 i 99 zaprzestały ochrony obiektów portowych , a zajęły się wyłącznie ochroną obiektów lądowych i kontrolą ruchu rybackiego[4].

W lipcu 1947 MGPK w Gdańsku otrzymało numer 22[5].

W lipcu 1949 nastąpiła reorganizacja 21 gdyńskiego i 22 gdańskiego MGPK. Zostały utworzone samodzielne bataliony kontroli granicznej. W skład gdańskiego weszły 263 i 264 strażnice WOP[6].

Jesienią 1965 roku GPK Port Gdańsk weszła w podporządkowanie Komendy Wojewódzkiej Milicji Obywatelskiej[7]. ---

Z dniem 2 stycznia 2003 roku strażnica SG w Gdańsku i GPK Gdańsk zostały połączone w jeden organizm pod nazwą Graniczna Placówka Kontrolna w Gdańsku[8].

Kierownicy placówki[edytuj | edytuj kod]

  • mjr Wiktor Jaśkiewicz (był 10.1946)[b].
  • mjr SG Henryk Gibas(był w 2002)[9]
  • ppłk Szczepan Cheba[10]
  • ppłk Walery Jasiński[10]
  • ppłk Jan Nikiforow[10]
  • ppłk Marian Kieler[10]
  • ppłk Mieczysław Hnatiuk[10]
  • ppłk Bogusław Dziuba[10]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Rozkaz nr 0304/Org. ND WP z 28.10.1945 roku → Prochwicz 2011 ↓, s. 123
  2. Rozkaz personalny dowódcy WOP nr 062 z 19.10.1946. → Rozkazy personalne D WOP ↓

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Ireneusz Bieniecki. Kaszubska Brygada Wojsk Ochrony Pogranicza w ochronie granicy morskiej na wybrzeżu gdańskim w latach 1945 – 1991 (powstanie, zmiany organizacyjne i metody pełnienia służby). „Biuletyn Centralnego Ośrodka Straży Granicznej”. 1/05, 2005. Koszalin: Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej. ISSN 1429-2505. 
  • Henryk Dominiczak: Zarys historii Wojsk Ochrony Pogranicza 1945-1985. Warszawa: Wojskowa Drukarnia w Łodzi, 1985.
  • Grzegorz Goryński: Morski Oddział Straży Granicznej im. płk. Karola Bacza w Gdańsku. W: Leszek Elas [patronat]: Straż Graniczna w dwudziestoleciu 1991-2011. Materiały poseminaryjne - Tom II. Koszalin: Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej im. Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego, 2011. ISBN 978-83-909484-4-7.
  • Archiwum Straży Granicznej, zespół D WOP, sygn.217/32, k.56-60. Wykaz przejściowych punktów kontrolnych. Pismo z 9.11.1945
  • Archiwum Straży Granicznej. Rozkazy personalne dowódcy Wojsk Ochrony Pogranicza.
  • Tadeusz Jarmoliński: Kontrola ruchu granicznego w Polsce w latach 1945 – 1990. Warszawa–Koszalin: Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej im. Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego ul. Marszałka Józefa Piłsudskiego 92; 75-531 Koszalin, 2013.