Strażnica WOP Ruptawa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Strażnica WOP Marklowice
Strażnica WOP Ruptawa
Ilustracja
Budynek byłej Strażnicy WOP Ruptawa (grudzień 2014)
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 1945
Rozformowanie sierpień 1974
Tradycje
Rodowód 207 strażnica WOP Marklowice
214 strażnica WOP Ruptawa
4 strażnica WOP Ruptawa
22 strażnica WOP Ruptawa
23 strażnica WOP lądowa Ruptawa
Kontynuacja Strażnica WOP Zebrzydowice
SSG w Zebrzydowicach
GPK SG w Zebrzydowicach
PSG w Zebrzydowicach
PSG w Rudzie Śląskiej
PSG w Bielsku Białej
Dowódcy
Ostatni kpt. Andrzej Gorczyński
Organizacja
Dyslokacja 43-410 Marklowice Górne;
ul. Cieszyńska 10
144-268 Ruptawa
Formacja WOP
Podległość 45 komenda odcinka
63 batalion OP
42 batalion WOP
Granica polsko-czeska, znak gran. nr 143/13a rej. Ruptawy (kwiecień 2020)
Dysl wop 1945 10.png

Strażnica Wojsk Ochrony Pogranicza Marklowice/Ruptawa – nieistniejący obecnie podstawowy pododdział Wojsk Ochrony Pogranicza pełniący służbę graniczną na granicy polsko-czechosłowackiej.


Formowanie i zmiany organizacyjne[edytuj | edytuj kod]

Strażnica została sformowana w 1945 roku w strukturze 45 komendy odcinka Jastrzębie Zdrój jako 207 strażnica WOP (Marklowice)[1] [a] o stanie 56 żołnierzy. Kierownictwo strażnicy stanowili: komendant strażnicy, zastępca komendanta do spraw polityczno-wychowawczych i zastępca do spraw zwiadu. Strażnica składała się z dwóch drużyn strzeleckich, drużyny fizylierów, drużyny łączności i gospodarczej. Etat przewidywał także instruktora do tresury psów służbowych oraz instruktora sanitarnego[2].

W 1947 roku siłami strażnicy nr 207 i strażnicy nr 208 wystawiono placówkę w Moszczenicy[b]. W tym samym roku przeniesiono strażnicę z Marklowic Górnych do Ruptawy[3].

W związku z reorganizacją oddziałów WOP w 24 kwietnia 1948 roku, strażnica została włączona w struktury 63 batalionowi Ochrony Pogranicza, a 1 stycznia 1951 roku 42 batalionu WOP w Cieszynie.

15 marca 1954 roku wprowadzono nową numerację strażnic[c], a strażnica WOP Ruptawa otrzymała nr 214 w skali kraju.

W 1956 roku rozpoczęto numerowanie strażnic na poziomie brygady. Strażnica I kategorii Ruptawa była 4 w 4 Brygadzie Wojsk Ochrony Pogranicza w Gliwicach.

31 grudnia 1959 roku była jako 22 strażnica WOP III kategorii Ruptawa.

1 stycznia 1964 roku była jako 23 strażnica WOP lądowa IV kategorii Ruptawa.

Strażnica WOP Ruptawa funkcjonowała do sierpnia 1974 roku, kiedy to została rozformowana. Ochraniany przez strażnicę odcinek granicy państwowej, przejęły strażnice WOP: Zebrzydowice i Skrbeńsko[3].

Ochrona granicy[edytuj | edytuj kod]

Od 1947 roku załoga strażnicy wykonywała kontrolę graniczną i celną osób, towarów oraz środków transportu[5]:

Rozwinięta Strażnica lądowa WOP Ruptawa ochraniała odcinek granicy państwowej:

  • Współdziałała w zabezpieczeniu granicy państwowej z:
    • Strażnice WOP w: Zebrzydowicach i Skrbeńsku
    • Sekcja Zwiadu WOP w Cieszynie.
  • W ochronie granicy dowódcy strażnicy ściśle współpracowali z swoimi odpowiednikami tj. naczelnikami placówek OSH (Ochrana Statnich Hranic) CSRS.

Wydarzenia[edytuj | edytuj kod]

  • 1947 – na całym odcinku strażnicy wprowadzono zapory w miejscach dogodnych do przekroczenia granicy[3].
  • 1956 – koniec czerwca, początek lipca w okresie tzw. „Wypadków poznańskich”, przy linii granicznej i w strefie działania, odnajdywano pakunki zawierające ulotki z tzw. „bibułą”, przytwierdzone do balonów leżących na ziemi[7]. W związku z masowością zjawiska, żołnierze otrzymali zezwolenie na użycie broni, celem zestrzelenia nisko przelatujących balonów (nawet jeśli znajdowały się na terytorium czechosłowackim, ale w zasięgu ognia – to samo czynili pogranicznicy czechosłowaccy)[8].

Strażnice sąsiednie[edytuj | edytuj kod]

Komendanci/dowódcy strażnicy[edytuj | edytuj kod]

  • kpt. Andrzej Gorczyński[9] (był do 08.1974) – do rozformowania[3].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Położenie strażnicy → 49°55′40″N 18°36′02″E/49,927778 18,600556
  2. Rozkaz dowódcy WOP nr 092 z dnia 24.11.1947 roku.
  3. Rozkaz dowódcy WOP z 22.02.1954 roku[4]
  4. Obserwację na wieży obserwacyjnej prowadzi się w warunkach dobrej widoczności w celu ochrony wyznaczonego odcinka granicy. Każda wieża obserwacyjna powinna być wyposażona w:

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. ASGran., sygn. 217/143 ↓.
  2. Dominiczak 1985 ↓, s. 46.
  3. a b c d Dariusz Mazur: Wojsko Ochrony Pogranicza w Jastrzębiu (pol.). jaspedia.eu, 2019-03-22. [dostęp 2019-06-23].
  4. Prochowicz 2011 ↓.
  5. Gacek 2005 ↓, s. 8.
  6. Gacek 2005 ↓, s. 31.
  7. Robert Spałek: Agenci w balonach – mniej znany aspekt „wojny balonowej” (pol.). ipn.gov.pl.
  8. Kudasiewicz 2003 ↓, s. 8.
  9. Gacek 2005 ↓, s. 69.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]