Graniczna Placówka Kontrolna Cieszyn

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
GPK Cieszyn
GPK SG w Cieszynie
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 1945[a]
Rozformowanie 24 sierpnia 2005 (przekształcenie)
Tradycje
Rodowód PPK Cieszyn
GPK OP Cieszyn
GPK WOP Cieszyn
Kontynuacja GPK SG w Cieszynie
Placówka SG w Cieszynie
Placówka SG w Bielsku-Białej
Organizacja
Dyslokacja Cieszyn
Formacja WOP
Straż Graniczna
Podległość 10 Oddział Ochrony Pogranicza
4 Brygada WOP
Komenda Wojewódzka MO
Górnośląska Brygada WOP
Beskidzki Oddział Straży Granicznej
Śląski Oddział Straży Granicznej

Graniczna Placówka Kontrolna Cieszyn – nieistniejący obecnie pododdział Wojsk Ochrony Pogranicza wykonujący kontrolę graniczną osób, towarów i środków transportu bezpośrednio w przejściach granicznych na granicy z Czechosłowacją:

Graniczna Placówka Kontrolna Straży Granicznej w Cieszynie – nieistniejąca obecnie graniczna jednostka organizacyjna polskiej straży granicznej wykonująca kontrolę graniczną osób i środków transportu bezpośrednio w przejściach granicznych na granicy z Czechosłowacją/Czechami[b].

Formowanie i zmiany organizacyjne[edytuj | edytuj kod]

W październiku 1945 roku Naczelny Dowódca Wojska Polskiego nakazywał sformować na granicy 51 przejściowych punktów kontrolnych[c]. Graniczna placówka kontrolna Cieszyn powstała w 1945 roku jako drogowy przejściowy punkt kontrolny III kategorii o etacie nr 8/12[1]. Obsada PPK składała się z 10 żołnierzy i 1 pracownika cywilnego[2].

1 lipca 1965 roku Wojska Ochrony Pogranicza podporządkowano Ministerstwu Obrony Narodowej, Dowództwo WOP przeformowano na Szefostwo WOP z podległością Głównemu Inspektoratowi Obrony Terytorialnej. Do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych odeszła cała kontrola ruchu granicznego oraz ochrona GPK. Tym samym naruszono jednolity system ochrony granicy[3]. GPK Cieszyn podlegała pod Komendę Wojewódzką Milicji Obywatelskiej, kontrolę graniczną wykonywali funkcjonariusze Milicji Obywatelskiej podlegli MSW[4].

1 października 1971 roku WOP został podporządkowany pod względem operacyjnym, a od 1 stycznia 1972 roku pod względem gospodarczym MSW. Do WOP powrócił cały pion kontroli ruchu granicznego wraz z przejściami. Przywrócono jednolity system ochrony granicy państwa[5]. GPK Cieszyn podlegało bezpośrednio Górnośląskiej Brygadzie WOP w Gliwicach.

Wydarzenia:

Straż Graniczna:
Z dniem 16 maja 1991 roku przejęta została przez Beskidzki Oddział Straży Granicznej i przyjęła nazwę Graniczna Placówka Kontrolna Straży Granicznej w Cieszynie. 1 grudnia 1998 roku przeszła w struktury Śląskiego Oddziału Straży Granicznej w Raciborzu. 1 marca 2000 roku, drogowe przejścia graniczne: Leszna Górna-Horní Líštná i Jasnowice-Bukovec przekazano do wykonywania kontroli granicznej przez funkcjonariuszy nowo utworzonej Granicznej Placówki Kontrolnej Straży Granicznej w Lesznej Górnej, która weszła w podporządkowanie Śląskiego Oddziału Straży Granicznej[7]. 15 października 2002 roku GKP SG w Cieszynie przejęła wraz z obsadą etatową pod ochronę odcinek, po rozformowanej strażnicy SG w Cieszynie, tj. odcinek granicy państwowej od znaku granicznego nr I/79 (włącznie) do znaku granicznego nr I/104/3 (wyłącznie) i funkcjonowała do 23 sierpnia 2005 roku kiedy to została przekształcona w Placówkę Straży Granicznej w Cieszynie[d].

Dowódcy granicznej placówki kontrolnej[edytuj | edytuj kod]

  • ppłk Stefan Burcan (1972–był 1984[9])
  • ppłk Lucjan Budrewicz (?–15.05.1991[10]).

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Od 1991 roku graniczna placówka kontrolna Straży Granicznej.
  2. Od 1 stycznia 1993 roku z Czechami.
  3. Rozkaz nr 0304/Org. ND WP z 28.10.1945 roku → Prochwicz 2011 ↓, s. 123.
  4. W miejsce dotychczas funkcjonujących strażnic oraz granicznych placówek kontrolnych utworzono placówki Straży Granicznej. Funkcjonariusze i pracownicy pełniący służbę i zatrudnieni w strażnicach oraz granicznych placówkach kontrolnych Straży Granicznej stali się odpowiednio funkcjonariuszami i pracownikami placówek Straży Granicznej → Dz.U. z 2005 r. nr 90, poz. 757.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]