Strażnica WOP Rutka Tartak

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Strażnica WOP Rutka Tartak
Ilustracja
Strażnica w 1988 roku
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 1945 i 1976
od 1991 strażnica SG
Rozformowanie 1956; 2005
Tradycje
Kontynuacja Placówka Straży Granicznej w Rutce-Tartak
Organizacja
Dyslokacja Rutka-Tartak[1]
Formacja Wojska Ochrony Pogranicza
Straż Graniczna
Podległość 25 komenda odcinka
Podlaski Oddział SG
Dysl wop 1946 5.png

Strażnica w Rutce Tartak:

  1. podstawowy pododdział graniczny Wojsk Ochrony Pogranicza pełniący służbę ochronną na granicy polsko-radzieckiej.
  2. graniczna jednostka organizacyjna polskiej straży granicznej realizująca zadania bezpośrednio w ochronie granicy państwowej.

Formowanie i zmiany organizacyjne[edytuj | edytuj kod]

Strażnica została sformowana w 1945 roku w strukturze 25 komendy odcinka[1] jako 121 strażnica WOP (Rutka Tartak)[2] o stanie 56 żołnierzy. Kierownictwo strażnicy stanowili: komendant strażnicy, zastępca komendanta do spraw polityczno-wychowawczych i zastępca do spraw zwiadu. Strażnica składała się z dwóch drużyn strzeleckich, drużyny fizylierów, drużyny łączności i gospodarczej. Etat przewidywał także instruktora do tresury psów służbowych oraz instruktora sanitarnego[3].

W kwietniu 1954 roku wprowadzono nową numerację strażnic. Strażnica otrzymała numer 115[4].

Jesienią 1955 roku zlikwidowano sztab batalionu. Strażnica podporządkowana została bezpośrednio pod sztab brygady. W sztabie brygady wprowadzono stanowiska nieetatowych oficerów kierunkowych odpowiedzialnych za służbę graniczną strażnic[5].

W 1956 roku rozwiązano strażnicę [6]. W jej miejsce zorganizowano placówkę graniczną WOP kategorii „B” Rutka Tartak. Placówka swoim zasięgiem obejmowała powiat suwalski[6]. W 1964 roku w Rutce Tartak stacjonowała placówka WOP nr 7 22 Białostockiego Oddziału Wojsk Ochrony Pogranicza[7].

W 1976 roku, w strukturze Podlasko-Mazurskiej Brygady WOP, odtworzono strażnicę w Rutce-Tartak[8].

Po rozwiązaniu w 1991 roku Wojsk Ochrony Pogranicza, strażnica Rutka Tartak weszła w podporządkowanie Podlaskiego Oddziału Straży Granicznej[9]. W 1995 roku na stan etatowy 20 funkcjonariuszy, stan ewidencyjny wynosił 12 osób[10].

24 sierpnia 2005 roku funkcjonującą dotychczas strażnicę SG w Rutce Tartak przemianowano na placówkę Straży Granicznej[11].

Ochrona granicy[edytuj | edytuj kod]

W 1960 roku 7 placówka WOP Rutka Tartak ochraniała odcinek 45000 m granicy państwowej od znaku granicznego 1900 do zn. gr. 1987.

Wydarzenia:

  • 8 kwietnia 1946 roku trzech obywateli litewskich dokonało nielegalnego przekroczenia granicy państwowej z ZSRR do Polski na furmance. Zarządzono pościg i sprawców ujęto. Przy zatrzymanych znaleziono broń oraz 10 000 zł[12].

Sąsiednie strażnice/placówki:

120 strażnica WOP Wiżajny122 strażnica WOP Wołyńce - 1946 rok
placówka WOP Gołdapplacówka WOP Hołny Wolmera - 1960 rok

Dowódcy strażnicy[edytuj | edytuj kod]

  • por. Romuald Dragun (był 10.1946)[a].
  • ppor. Wierzbiński (?-1948)
  • por. Tadeusz Dąbrowski (1948-?)
  • ppor. Stanisław Skrzypczak (był w 1951)
  • por. Jan Pawłowski (dowódca placówki) – (1956-?)[13]
  • por. SG Stefan Majewski (pierwszy komendant strażnicy SG)[14]
  • Jerzy Kogaczewski

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Rozkaz personalny dowódcy WOP nr 053 z 19.10.1946. → Rozkazy personalne D WOP ↓

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Henryk Dominiczak: Zarys historii Wojsk Ochrony Pogranicza 1945-1985. Warszawa: Wojskowa drukarnia w Łodzi, 1985.
  • Jerzy Prochwicz: Wojska Ochrony Pogranicza 1945-1965. Piotrków Trybunalski: Naukowe Wydawnictwo Piotrkowskie, 2011. ISBN 978-83-7726-027-2.
  • Zenon Jackiewicz: Wojska Ochrony Pogranicza: (1945-1991): krótki informator historyczny. Kętrzyn: Centrum Szkolenia Straży Granicznej, 1998. ISBN 83-909304-3-9.
  • Halina Łach: System ochrony polskiej granicy państwowej. Olsztyn: Instytut Historii i Stosunków Międzynarodowych. Wydział Humanistyczny UWM, 2013. ISBN 978-83-935593-8-1.
  • Jan Nikołajuk: Podlaski Oddział Straży Granicznej im. gen. dyw Henryka Minkiewicza w Białymstoku. W: Leszek Elas [patronat]: Straż Graniczna w dwudziestoleciu 1991-2011. Materiały poseminaryjne - Tom I. Koszalin: Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej im. Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego, 2011. ISBN 978-83-909484-4-7.
  • Bogdan Rabij. V Mazurski Oddział WOP i jego osiągnięcia w zakresie zwalczania przestępczości granicznej. „Problemy ochrony granic”. 14/2000, 2000. Kętrzyn: Centrum Szkolenia Straży Granicznej. ISSN 1505-1757. 
  • Archiwum Straży Granicznej, DWOP sygn.2825/1. Rejestr główny jednostek WOP.
  • ASGr.Historia Białostockiego Oddziału Wojsk Ochrony Pogranicza. Białystok 1960
  • Archiwum Straży Granicznej. Rozkazy personalne dowódcy Wojsk Ochrony Pogranicza.