Kompania graniczna KOP „Siejłowicze”

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kompania graniczna KOP „Siełowicze”
Historia
Państwo  II Rzeczpospolita
Rozformowanie 1939
Organizacja
Dyslokacja Siełowicze (Siejłowicze[a])
Formacja Korpus Ochrony Pogranicza
Podległość batalion KOP „Stołpce”
Szkic rozmieszczenia batalionu KOP „Stołpce” w 1931 roku
Kompania KOP Siejłowicze w 1934.png

Kompania graniczna KOP „Siełowicze”pododdział graniczny Korpusu Ochrony Pogranicza pełniący służbę ochronną na granicy polsko-radzieckiej.

Geneza[edytuj | edytuj kod]

Do czasu zakończenia wojny polsko-bolszewickiej, czyli do jesieni 1920 roku, wschodnią granicę państwa polskiego wyznaczała linia frontu. Dopiero zarządzeniem z 6 listopada 1920 roku utworzono Kordon Graniczny Ministerstwa Spraw Wojskowych[1]. W połowie stycznia 1921 roku zmodyfikowano formę ochrony granicy i rozpoczęto organizowanie Kordonu Granicznego Naczelnego Dowództwa WP. Obsadzony on miał być przez żandarmerię polową i oddziały wojskowe[2]. Latem 1921 roku ochronę granicy wschodniej postanowiło powierzyć Batalionom Celnym[3]. W Siejłowiczach rozmieszczono dowództwo i pododdziały sztabowe 34 batalionu celnego. W drugiej połowie 1922 roku przeprowadzono kolejną reorganizację organów strzegących granicy wschodniej[4]. 1 września 1922 bataliony celne przemianowano na bataliony Straży Granicznej[5]. W rejonie odpowiedzialności przyszłej kompanii granicznej KOP „Siejłowicze” służbę graniczną pełniły pododdziały 34 batalionu Straży Granicznej. Już w następnym roku zlikwidowano Straż Graniczną, a z dniem 1 lipca 1923 roku pełnienie służby granicznej na wschodnich rubieżach powierzono Policji Państwowej[6]. W sierpniu 1924 roku podjęto uchwałę o powołaniu Korpusu Ochrony Pogranicza – formacji zorganizowanej na wzór wojskowy, a będącej w etacie Ministerstwa Spraw Wewnętrznych[7].

Formowanie i zmiany organizacyjne[edytuj | edytuj kod]

Na podstawie rozkazu szefa Sztabu Generalnego L. dz. 12044/O.de B./24 z 27 września 1924 roku, w pierwszym etapie organizacji Korpusu Ochrony Pogranicza sformowano 8 batalion graniczny [8][9], a w jego składzie 2 kompanię graniczną KOP. W listopadzie 1936 roku kompania liczyła 2 oficerów, 9 podoficerów, 5 nadterminowych i 98 żołnierzy służby zasadniczej[b]. W 1939 roku 2 kompania graniczna KOP „Siełowicze” podlegała dowódcy batalionu KOP „Stołpce”[10].

Służba graniczna[edytuj | edytuj kod]

Podstawową jednostką taktyczną Korpusu Ochrony Pogranicza przeznaczoną do pełnienia służby ochronnej był batalion graniczny. Odcinek batalionu dzielił się na pododcinki kompanii, a te z kolei na pododcinki strażnic, które były „zasadniczymi jednostkami pełniącymi służbę ochronną”, w sile półplutonu. Służba ochronna pełniona była systemem zmiennym, polegającym na stałym patrolowaniu strefy nadgranicznej i tyłowej, wystawianiu posterunków alarmowych, obserwacyjnych i kontrolnych stałych, patrolowaniu i organizowaniu zasadzek w miejscach rozpoznanych jako niebezpieczne, kontrolowaniu dokumentów i zatrzymywaniu osób podejrzanych, a także utrzymywaniu ścisłej łączności między oddziałami i władzami administracyjnymi[11]. Miejscowość, w którym stacjonowała kompania graniczna, posiadała status garnizonu Korpusu Ochrony Pogranicza[12].

2 kompania graniczna „Siełowicze” w 1934 roku ochraniała odcinek granicy państwowej szerokości 20 kilometrów 800 metrów[13]. Po stronie sowieckiej granicę ochraniały zastawy „Ostup” i „Kukowicze” z komendantury „Kudzinowicze”[14].

Wydarzenia:

  • 12 stycznia 1925 dokonano wymiany żołnierza 2 kompanii szer. Jasińskiego, który 7 listopada 1924 zabłądził i dostał się w ręce sowieckiej straży granicznej, na Jana Troickiego – żołnierza sowieckiego[15]

Kompanie sąsiednie:

Struktura organizacyjna[edytuj | edytuj kod]

Strażnice kompanii w 1928[21][16]:

Strażnice kompanii w 1929[17]

Strażnice kompanii w latach 1931 – 1934[14][18][19]

Strażnice kompanii w 1938[20]

Organizacja kompanii 17 września 1939[22]:

Dowódcy kompanii[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. wieś Siejłowicze, gmina Howiezna, powiat nieświeski, województwo nowogródzkie
  2. Wykaz stanów etatowych oficerów, podoficerów i żołnierzy KOP przesłanych przez ppłk. dypl. Franciszka Węgrzyna ze sztabu KOP do I oficera do zleceń GISZ płk. dypl. Kazimierza Glabisza. → Jabłonowski i in. 2001 ↓, s. 366
  3. kolonia Żurawy, gmina Howiezna, powiat nieświeski, województwo nowogródzkie
  4. wieś Juszewicze, gmina Howiezna, powiat nieświeski, województwo nowogródzkie
  5. folwark Lesuny, gmina Łań, powiat nieświeski, województwo nowogródzkie
  6. wieś Buzany, gmina Howiezna, powiat nieświeski, województwo nowogródzkie
  7. osada wojskowa Sołtanowszczyzna, gmina Łań, powiat nieświeski, województwo nowogródzkie
  8. wieś Łozowicze, gmina Łań, powiat nieświeski, województwo nowogródzkie
  9. Zenon Tymiński (1899-1940), kpt. piech., w KOP od 1935 roku. Do mobilizacji dowódca 2 kompanii granicznej „Siełowicze”. We wrześniu 1939 roku dowódca 2 kompanii piechoty I/96 pułku piechoty. Więzień obozu w Starobielsku. Zamordowany przez NKWD[23].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Meldunki sytuacyjne Korpusu Ochrony Pogranicza → Archiwum Straży Granicznej. Szczecin.