3 Pułk Lotniczy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
3 Pułk Lotniczy
Ilustracja
Pomnik 3 plot na Cytadeli w Poznaniu
Historia
Państwo  II Rzeczpospolita
Sformowanie 20 lipca 1921
Rozformowanie 1939
Tradycje
Święto 29 sierpnia
Dowódcy
Pierwszy płk Aleksander Serednicki
Ostatni ppłk Tadeusz Jarina
Organizacja
Dyslokacja Poznań-Ławica
Rodzaj sił zbrojnych Wojsko[1]
Rodzaj wojsk Lotnictwo
Podległość Departament IV MSWojsk.
2 Grupa Aeronautyczna
3 Grupa Aeronautyczna
3 Grupa Lotnicza
Oficerowie Pułku na jesieni 1921 roku
Lotnicy 3 Pułku Lotniczego w Poznaniu przed samolotem Lublin R-VIII ter.

3 Pułk Lotniczy (3 plot) – oddział lotnictwa Wojska Polskiego II RP.

Historia Pułku[edytuj | edytuj kod]

3 Pułk Lotniczy został sformowany na podstawie rozkazu Ministra Spraw Wojskowych z 20 lipca 1921 roku w Poznaniu-Ławicy[2]. 29 sierpnia 1921 roku płk pil. Aleksander Serednicki wydał pierwszy rozkaz organizacyjny. Swoje święto obchodził 29 sierpnia[3].

Struktura organizacyjna pułku w 1921 r. wyglądała następująco:

W 1925 roku w ramach reorganizacji lotnictwa rozformowano VII Dywizjon Wywiadowczy, a w jego miejsce sformowano dowództwa I i II Dywizjonu Lotniczego i 34 Eskadrę Lotniczą. Ponadto dokonano zmiany nazewnictwa i numeracji eskadr. Po zakończeniu reorganizacji skład pułku wyglądał następująco:

W marcu 1926 roku rozpoczęto formowanie III Dywizjonu Lotniczego (33 i 36 Eskadry Lotnicze) i IV Dywizjonu Myśliwskiego (117 i 118 Eskadry Myśliwskie), lecz już w maju tego roku oba pododdziały zostały rozwiązane.

22 maja 1928 samolot Potez 27 podczas lotu do Torunia na wysokości 50 m wpadł w korkociąg i spadł na teren strzelnicy wojskowej przy tamtejszym lotnisku; w wyniku katastrofy śmierć ponieśli lecący maszyną. por. Jan Szulejka i sierż. pil. Zygmunt Kliks[4].

Wiosną 1929 pułk został włączony w skład 2 Grupy Aeronautycznej. Dwa lata później, po likwidacji 2 Grupy Aeronautycznej, pułk został podporządkowany dowódcy 3 Grupy Aeronautycznej, która w 1936 została przemianowana na 3 Grupę Lotniczą. W składzie 3 Grupy Lotniczej pozostał do 1939 roku.

W listopadzie 1929 roku personel latający pułku toczył między sobą walki powietrzne, które były rejestrowane dla potrzeb filmu „Gwiaździsta eskadra”. 12 listopada, w czasie walki stoczonej na wysokości około 800 metrów nad ziemią, por. pil.Eugeniusz Wyrwicki uderzył podwoziem swojej maszyny Spad 61C1 o prawe górne skrzydło samolotu Potez XV pilotowanego przez por. pil. Jana Bilskiego. W wyniku kolizji skrzydło oderwało się od kadłuba, a samolot porucznika Bilskiego wpadł w korkociąg i runął na ziemię. Pilot oraz obserwator, ppor. Feliks Szczęsny Lipiński, ponieśli śmierć. Obaj lotnicy nie posiadali spadochronów. Porucznik Wyrwicki lądował przymusowo w Krzyżownikach. W trakcie lądowania samolot Spad został rozbity. Pilot wyszedł z kraksy bez szwanku[5].

7 grudnia 1932 roku Minister Spraw Wojskowych zatwierdził wzór i regulamin odznaki pamiątkowej 3 plot[6].

Dzień przed wybuchem II wojny światowej - 31 sierpnia 1939 r. - samoloty 3. Pułku zostały przebazowane na lotnisko Lublinek k. Łodzi i jego lotniska polowe. Pozostawiono tylko trzy samoloty myśliwskie typu PZL-11 dla osłony lotniska poznańskiego[7].

Żołnierze pułku[edytuj | edytuj kod]

Podpułkownik Władysław Kalkus
Podpułkownik Edward Karaś
Dowódcy pułku
Zastępcy dowódcy pułku
Kwatermistrzowie
  • mjr Maksymilian Kowalewski (1925)
  • mjr obs. Wiktor Pniewski (do 26 III 1931 → dowódca dywizjonu)
  • mjr Julian Stachurski (od 26 III 1931[10])
Oficerowie pułku

Podoficerowie pułku:

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Ustawa z dnia 9 kwietnia 1938 roku o powszechnym obowiązku obrony (Dz.U. z 1938 r. nr 25, poz. 220). W skład Sił Zbrojnych II RP wchodziły wojska lądowe nazywane ówcześnie wojskiem i Marynarka Wojenna. Wojsko składało się z jednostek organizacyjnych wojska stałego i jednostek organizacyjnych Obrony Narodowej, a także jednostek organizacyjnych Korpusu Ochrony Pogranicza.
  2. Księga Pamiątkowa 1928 ↓, s. 55.
  3. Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 16 z 19 maja 1927 roku, poz. 174.
  4. Kronika. Katastrofa Lotnicza. „Gazeta Lwowska”, s. 3, Nr 118 z 24 maja 1928. 
  5. Dziennik Poznański Nr 263 z 14 listopada 1929 r. Kurier Poznański Nr 525 z 13 listopada 1929 r. Jerzy Pawlak, Polskie eskadry w latach 1918-1939 s. 238.
  6. Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 22 z 7 grudnia 1932 roku, poz. 288.
  7. MISIEK Ludwik, Lotnicze historie. wyd. "Edica" S.A., Poznań 2005, s. 13.
  8. Księga Pamiątkowa 1928 ↓, s. 56 płk SG Sergiusz Abżółtowski został wyznaczony na stanowisko z dniem 1 marca 1925 roku, a objął dowództwo pułku 16 maja 1925 roku.
  9. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 9 z 27 kwietnia 1929 roku, s. 123.
  10. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 3 z 26 marca 1931 roku, s. 94.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]