13 Dywizjon Artylerii Konnej
| 13 Dywizjon Artylerii Konnej | |
 ] |
|
| Odznaka pamiątkowa artylerii konnej | |
| Historia | |
| Państwo |  II Rzeczpospolita |
| Sformowanie | 1924 |
| Tradycje | |
| Święto | 7 czerwca |
| Nadanie sztandaru | 1938 |
| Dowódcy | |
| Ostatni | ppłk Janusz Grzesło |
| Organizacja | |
| Dyslokacja | Brody |
| Podporządkowanie | Kresowa Brygada Kawalerii |
| Rodzaj wojsk | artyleria konna |
| Rodzaj sił zbrojnych | Wojska lądowe |
13 Dywizjon Artylerii Konnej (13 dak) – pododdział artylerii konnej Wojska Polskiego II RP.
7 czerwca 1924 z garnizonu Kraków do garnizonu Lwów przybyła 2 bateria 5 Dywizjonu Artylerii Konnej i została przemianowa na 1 baterię 13 Dywizjonu Artylerii Konnej. Dzień 7 czerwca przyjęty został za oficjalną datę powstania jednostki i Święto dywizjonu. 8 sierpnia 1924 z garnizonu Jarosław przybyła 3 bateria 10 Dywizjonu Artylerii Konnej pod dowództwem kpt. Wacława Brzozowskiego, która przemianowana została na 2/13 dak. 12 marca 1925, z 1 i 2 baterii oraz podoficerów i szeregowych przydzielonych z oddziałów artylerii Okręgu Korpusu Nr VI (5, 11 i 12 pap, 6 pac i 6 dak), zorganizowana została 3 bateria.
Dywizjon był organicznym pododdziałem artylerii 4 Dywizji Kawalerii. W 1929 jednostka dyslokowana została do Kamionki Strumiłowej i podporządkowana dowódcy 2 Samodzielnej Brygady Kawalerii. Pod względem fachowego wyszkolenia dywizjon podporządkowany był dowódcy 6 Grupy Artylerii. W 1937 wszedł w skład Kresowej Brygady Kawalerii. W tym samym roku rozformowany został 10 Dywizjon Artylerii Konnej, stacjonujący wówczas w garnizonie Rzeszów. Pierwsza bateria tego dywizjonu przemianowana została na 4 baterię 13 dak i czasowo pozostawiona w Rzeszowie. W maju 1938 4/13 dak dyslokowana została do garnizonu Brody. W tym samym czasie z Kamionki Strumiłowej do Brodów przeniesiona została 3 bateria. Dowództwo dywizjonu i pozostałe dwie baterie przeniesione zostały do Brodów w następnym roku.
W kampanii wrześniowej 1939 dywizjon walczył w składzie Kresowej Brygady Kawalerii. W jego skład wchodziły cztery baterie artylerii konnej (organizacja dak na stopie wojennej).
27 sierpnia 1939 o godz. 19.00, w koszarach, rozpoczęta została mobilizacja dywizjonu. Wkrótce jednak 3. i 4 bateria przeniesione zostały do okolicznych wsi. 31 sierpnia o 4.00 1 bateria wyruszyła jako pierwsza do miejsca koncentracji Kresowej BK na prawym skrzydle Armii Łódź. W następnych dniach odjeżdżały kolejne eszelony dywizjonu. Ostatni wyruszył z Brodów 3 września o 2.25.
Spis treści |
[edytuj] Dowódcy
- mjr Zdzisław Latawiec (od IV 1924)
- wz. kpt. Wacław Brzozowski (od 28 V l926)
- ppłk Aleksander Hertel (od 3 IX 1926 )
- ppłk dypl. Stanisław Sokołowski (od 3 X 1931)
- ppłk Hieronim Suszczyński (od 16 V 1936)
- ppłk Janusz Grzesło (od VI 1939)
[edytuj] Obsada dywizjonu we wrześniu 1939
- dowódca - ppłk Janusz Grzesło
- 1 bateria - kpt. Marian Lewandowski
- 2 bateria - kpt. Henryk Gąsecki
- 3 bateria - kpt. Stanisław Aleksander Boski
- 4 bateria - kpt. Kazimierz Gustaw Strzelecki
[edytuj] Symbole dywizjonu
Sztandar
Sztandar 13 Dywizjonu Artylerii Konnej został zatwierdzony w Dzienniku Rozkazów MSWojsk. nr 16 z 1937. Ufundowany przez społeczeństwo powiatu i miasta Kamionka Strumiłowa, został wręczony dywizjonowi przez gen. T. Kasprzyckiego we Lwowie 22 listopada 1938 r.
W narożnikach lewej strony płata umieszczono:
- wizerunek Matki Boskiej Ostrobramskiej
- wizerunek Świętej Barbary
- godło miasta Kamionka Strumiłowa
- odznakę pamiątkową artylerii konnej
- napisy: Lwów 7.VI.1924, Turczyn 20.II.1919, Rohaczew 1.X.1920, Chodorów 6.IX.1920
Wyruszając na wojnę we wrześniu 1939 dywizjon odesłał sztandar do Ośrodka Zapasowego ArtyleriiKonnej nr 3 w Zamościu.
Odznaka
Od 20 maja 1922 oficerom i żołnierzom mogły być nadawane odznaki pamiątkowe artylerii konnej, wspólne dla wszystkich dywizjonów.
[edytuj] Bibliografia
- Mirosław Giętkowski, Artyleria konna Wojska Polskiego 1918-1939, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2001, ISBN 83-7174-823-X.
- Galster Karol Lucjan : Księga Pamiątkowa Artylerii Polskiej 1914 - 1939. Londyn 1975.
- Kazimierz Satora, Opowieści wrześniowych sztandarów, Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa 1990
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
