Średniowiecze: Różnice pomiędzy wersjami

Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Usunięty 1 bajt ,  2 lata temu
m
Wycofano edycje użytkownika 80.55.161.30 (dyskusja). Autor przywróconej wersji to Yashaa.
m (Wycofano edycje użytkownika 80.55.161.30 (dyskusja). Autor przywróconej wersji to Yashaa.)
Znacznik: Wycofanie zmian
Struktura polityczna zachodniej Europy zmieniła się wraz z ostatecznym podziałem cesarstwa rzymskiego. Chociaż działania ludów [[Barbarzyńca|barbarzyńskich]] w tym okresie są zazwyczaj określane jako „inwazja”, nie były one wyłącznie ekspedycjami o charakterze wojskowym, lecz miały charakter migracji całych plemion na terytorium cesarstwa. Sprzyjała tym migracjom niechęć rzymskich elit zachodniej części cesarstwa do wspierania armii i płacenia podatków niezbędnych do opłacenia wojska, które mogłoby powstrzymać najazdy{{odn|Brown|1989|s=122–124}}. W V wieku faktyczną władzę w cesarstwie często sprawowali dowódcy wojskowi tacy jak [[Stylicho]] (zm. 408), [[Flawiusz Ardaburiusz Aspar|Aspar]] (zm. 471), [[Rycymer]] (zm. 472) czy [[Gundobad]] (zm. 516), którzy byli pochodzenia barbarzyńskiego lub pochodzili z małżeństw mieszanych. Po upadku [[Cesarstwo zachodniorzymskie|cesarstwa zachodniorzymskiego]] królowie stojący na czele królestw powstałych na jego gruzach często również pochodzili z małżeństw mieszanych, które były powszechne pomiędzy członkami rodzin królewskich ludów barbarzyńskich i elit rzymskich{{odn|Wickham|2009|s=95–98}}. Prowadziło to do wzajemnego przenikania się kultury rzymskiej i zwyczajów najeźdźców, w tym [[ting]]ów, zgromadzeń wolnych mężczyzn, które dawały im więcej praw politycznych, niż mieli obywatele rzymscy w czasach cesarstwa{{odn|Wickham|2009|s=100–101}}. [[Artefakt (archeologia)|Artefakty]] pozostawione przez Rzymian i najeźdźców są często podobne, a wyroby plemienne były często wzorowane na rzymskich{{odn|Collins|1999|s=100}}. Nauka i piśmiennictwo nowo powstałych królestw w większości bazowały na tradycjach rzymskich{{odn|Collins|1999|s=96–97}}. Istotną zmianą była stopniowa utrata dochodów podatkowych przez nowe państwa. Wiele z nich nie płaciło swoim żołnierzom żołdu, lecz przydzielało im ziemie lub czynsze. Oznaczało to mniejsze zapotrzebowanie na wysokie wpływy podatkowe i sprawiło, że rzymski system podatkowy zaniknął{{odn|Wickham|2009|s=102–103}}. Wojny domowe i między państwami stały się codziennością w tym okresie. Zmniejszyła się liczba niewolników ze względu na ich mniejszą podaż i zanik miast{{odn|Backman|2003|s=86–91}}.
 
Między IVV a VIII wiekiem nowe ludy i wybitne jednostki wypełniły polityczną próżnię pozostawioną przez upadające zachodnie cesarstwo rzymskie{{odn|Collins|1999|s=96–97}}. Pod koniec V wieku [[Italia (kraina historyczna)|Italię]] podbili i osiedlili się w niej [[Ostrogoci]] pod wodzą [[Teodoryk Wielki|Teodoryka Wielkiego]] (zm. 526){{odn|James|2009|s=82–85}}. Utworzył on królestwo, które charakteryzowało się istnieniem współdziałających co najmniej do końca jego panowania administracji rzymskiej i gockiej{{odn|James|2009|s=82–85}}. [[Burgundowie]] osiedlili się w [[Galia|Galii]] i po zniszczeniu ich królestwa przez [[Hunowie|Hunów]] w 436 utworzyli nowe królestwo w latach 40. V wieku. Od końca V wieku aż do podboju przez Franków w 534 [[Królestwo Burgundii]] zajmowało obszary pomiędzy dzisiejszymi miastami: [[Genewa|Genewą]] i [[Lyon]]em{{odn|James|2009|s=77–78}}. Północna Galia dzieliła się na małe królestwa utworzone przez [[Frankowie|Franków]] i [[Brytowie|Brytów]]. Centrum [[Państwo frankijskie|królestwa Franków]] znajdowało się w północno-wschodniej Galii, a pierwszym jego królem, o którym nauka posiada bardziej szczegółowe informacje, był [[Childeryk I]] (zm. 481) – jego grób odkryty w 1653 zawierał bogate dary grobowe, w tym broń i duże ilości złotych wyrobów{{odn|James|2009|s=79–80}}. Za panowania jego syna [[Chlodwig I|Chlodwiga I]] (zm. 511) królestwo znacznie poszerzyło swoje granice i przyjęło chrześcijaństwo. Brytowie, pochodzący z [[Brytania|Brytanii]], osiedlili się na terenach dzisiejszej [[Bretania|Bretanii]]{{odn|James|2009|s=82–85}}, która wzięła od nich swoją nazwę{{odn|James|2009|s=78–81}}. Swoje państwa utworzyli również [[Królestwo Wizygotów|Wizygoci w Hiszpanii]], [[Królestwo Swebów|Swebowie w północno-zachodniej Hiszpanii]] i [[Wandalowie]] w północnej Afryce{{odn|James|2009|s=77–78}}. W VI wieku w północnej Italii osiedlili się [[Longobardowie]] i utworzyli [[Królestwo Longobardów|kilkanaście księstw]], których [[Rządy książąt|władcy]] okazjonalnie wybierali króla, który sprawował nad nimi władzę zwierzchnią. W końcu VI wieku została ustanowiona stała monarchia{{odn|Collins|1999|s=196–208}}.
 
Inwazja spowodowała napływ nowych grup etnicznych na tereny byłego cesarstwa rzymskiego, chociaż był on nierównomierny. Np. w Galii barbarzyńcy osiedlali się głównie w jej północno-wschodniej części. [[Słowianie]] zasiedlili centralną i wschodnią Europę oraz [[Półwysep Bałkański]]. W zachodniej Europie [[Łacina|język łaciński]] był stopniowo wypierany przez wywodzące się z niego [[języki romańskie]]. Był to stopniowy proces, który zajął wiele stuleci. [[Język grecki]] pozostał podstawowym językiem używanym w cesarstwie bizantyńskim, lecz w wyniku migracji Słowian [[języki słowiańskie]] rozprzestrzeniły się we wschodniej Europie{{odn|Davies|1996|s=235–238}}.

Menu nawigacyjne

Narzędzia osobiste

Przestrzenie nazw

Warianty