Śniadowo (województwo podlaskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy miejscowości w województwie podlaskim. Zobacz też: Śniadowo.
Artykuł 53°2′20″N 21°59′23″E
- błąd 38 m
WD 53°2'20"N, 21°59'23"E
- błąd 38 m
Odległość 0 m
Śniadowo
wieś
Ilustracja
Kościół Wniebowzięcia NMP w Śniadowie
Państwo  Polska
Województwo  podlaskie
Powiat łomżyński
Gmina Śniadowo
Wysokość 120–130 m n.p.m.
Liczba ludności (2011) 1195[1][2]
Strefa numeracyjna 86
Kod pocztowy 18-411[3]
Tablice rejestracyjne BLM
SIMC 0408600[4]
Położenie na mapie gminy Śniadowo
Mapa konturowa gminy Śniadowo, blisko centrum po prawej na dole znajduje się punkt z opisem „Śniadowo”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po prawej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Śniadowo”
Ziemia53°02′20″N 21°59′23″E/53,038889 21,989722
Strona internetowa

Śniadowowieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie łomżyńskim, w gminie Śniadowo[4][5].

Siedziba gminy Śniadowo. Dawniej miasto; uzyskało lokację miejską przed 1775 rokiem, zdegradowane w 1870 roku[6]. Leżało w ziemi łomżyńskiej historycznego Mazowsza[7].

Integralne części wsi Śniadowo[4][5]
SIMC Nazwa Rodzaj
0408617 Milewek część wsi
0408623 Przytuły część wsi

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwotna nazwa miejscowości brzmiała Smłodowo lub Smołodowo[8].

Wieś szlachecka Smłodowo położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie łomżyńskim ziemi łomżyńskiej[9]. W latach 1921 – 1939 wieś leżała w województwie białostockim, w powiecie łomżyńskim, w gminie Śniadowo.

Według Powszechnego Spisu Ludności z 1921 roku wieś zamieszkiwało 869 osób, 482 było wyznania rzymskokatolickiego, 1 prawosławnego a 386 mojżeszowego. Jednocześnie 539 mieszkańców zadeklarowało polską przynależność narodową, 329 żydowską a 1 rosyjską. Było tu 97 budynków mieszkalnych[10]. Miejscowość należała do miejscowej parafii rzymskokatolickiej. Podlegała pod Sąd Grodzki i Okręgowy w Łomży; mieścił się tu również urząd pocztowy[11].

W latach 30. XX wieku nastąpił bojkot żydowskich sklepów. Chuligani niszczyli również stoiska na miejscowym targu. 1 listopada 1936 i 7 marca 1938 wybuchły zamieszki antyżydowskie[12]. Społeczność żydowska posiadała w miasteczku synagogę przy Rynku i dom modlitwy przy ul. Bożniczej oraz kirkut[13].

W dniach 3–7 września 1939 r. w Śniadowie stacjonowało Dowództwo Samodzielnej Grupy Operacyjnej „Narew”. W wyniku napaści ZSRR na Polskę we wrześniu 1939 miejscowość znalazła się pod okupacją sowiecką. Od czerwca 1941 roku pod okupacją niemiecką. Od 22 lipca 1941 do 1945 włączona w skład Landkreis Lomscha, Bezirk Bialystok III Rzeszy[14].

W 1941, po zajęciu Śniadowa, Niemcy zamordowali około 50 osób pochodzenia żydowskiego. Utworzyli również getto przy ul. Łomżyńskiej[15]. W listopadzie 1942 śniadowskich Żydów wywieziono do obozu zbiorczego w Zambrowie a następnie w styczniu 1943 do niemieckiego obozu zagłady Auschwitz-Birkenau[12].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa łomżyńskiego.

12 maja 2001 r. zostało podpisane porozumienie o współpracy między gminą Śniadowo a gminą Marklkofen.

Śniadowo w literaturze[edytuj | edytuj kod]

Henryk Sienkiewicz tak opisywał pobyt tu Babinicza:

Wszyscy trzej wodzowie nie wiedzieli dobrze, gdzie w tej chwili jest Babinicz, bo od chłopów nie podobna się było dowiedzieć, rajtarowie zaś nie umieli chwytać Tatarów. Przypuszczał jednak Duglas, że główna siła Babinicza stoi w Śniadowie i chciał ją otoczyć tak, aby jeśli Babinicz ruszy na księcia Bogusława, zajść mu od granicy litewskiej i przeciąć odwrót. Wszystko zdało się sprzyjać szwedzkim zamiarom. Kmicic istotnie był w Śniadowie i zaledwie doszła go wiadomość o Bogusławowym podjeździe zapadł natychmiast w lasy, aby niespodzianie wynurzyć się pod Czerwinem.

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

  • Prefbet Śniadowo – przedsiębiorstwo produkcji betonu komórkowego, utworzone w 1968 roku. 30 czerwca 1992 sprywatyzowane, a udziałowcami zostali w 100% pracownicy przedsiębiorstwa. W ciągu ostatnich 8 lat[kiedy?] zarząd przeznaczył na inwestycje ponad 10 mln zł. W zakładzie uruchomiono m.in. oczyszczalnię ścieków, instalację odsiarczania spalin i zamknięty obieg wody technologicznej.
  • Agro-Rolnik – Przedsiębiorstwo Zaopatrzenia Rolniczego (sklep, stacja paliw).

Zabytki i inne Obiekty[edytuj | edytuj kod]

Oświata[edytuj | edytuj kod]

Religia[edytuj | edytuj kod]

Sport[edytuj | edytuj kod]

  • LUKS PREFBET – powstał 19 listopada 1999 przy Gimnazjum w Śniadowie. Później działał przy Zespole Szkolno-Przedszkolnym w Śniadowie.
  • Klub Sportowy Śniadowo.
  • KS Śniadowo – powstał 14 lipca 2003. Drużyna piłkarska została zgłoszona do rozgrywek klasy B Związku Piłki Nożnej w sezonie 2003/04. Później grał w rozgrywkach IV Ligi.

Osoby związane ze Śniadowem[edytuj | edytuj kod]

Media[edytuj | edytuj kod]

  • Od października 2003 roku Gmina Śniadowo wydaje miesięcznik pod nazwą: Nasza Gmina.
  • Od września 2007 w Gminie Śniadowo ukazuje się miesięcznik „OKNO NA POWIAT”.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wieś Śniadowo w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2021-03-18] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r..
  3. Poczta Polska. Wyszukiwarka kodów pocztowych
  4. a b c GUS. Wyszukiwarka TERYT
  5. a b Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  6. Robert Krzysztofik: Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna. Katowice 2007, s. 76–77.
  7. Anatol Leszczyński: Sejm Żydów Korony 1623–1764. Żydowski Instytut Historyczny w Polsce, Warszawa 1994, s. 72. ​ISBN 83-8588-806-3​.
  8. Historia Śniadowa.
  9. Corona Regni Poloniae. Mapa w skali 1:250 000, Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk i Pracownia Geoinformacji Historycznej Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego
  10. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej: opracowany na podstawie wyników pierwszego powszechnego spisu ludności z dn. 30 września 1921 r. i innych źródeł urzędowych., t. T. 5, województwo białostockie, 1924, s. 54.
  11. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej z oznaczeniem terytorjalnie im właściwych władz i urzędów oraz urządzeń komunikacyjnych, Przemyśl, Warszawa 1933, s. 1703.
  12. a b Historia społeczności | Wirtualny Sztetl, sztetl.org.pl [dostęp 2020-05-01].
  13. Archiwum Państwowe w Łomży, Powszechny Zakład Ubezpieczeń Wzajemnych, sygn. 16, str. 16 | Wirtualny Sztetl, sztetl.org.pl [dostęp 2020-05-01].
  14. Karte: Landkreis Lomscha 1. 8. 1944 - Städte und Amtsbezirke, www.territorial.de [dostęp 2020-04-19].
  15. Getto w Śniadowie | Wirtualny Sztetl, sztetl.org.pl [dostęp 2020-05-01].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]