Jeziorzany (województwo lubelskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zobacz też: Inne miejscowości o nazwie Jeziorzany.
Jeziorzany
Herb
Herb Jeziorzan
Państwo  Polska
Województwo  lubelskie
Powiat lubartowski
Gmina Jeziorzany
Liczba ludności (2011) 761[1]
Strefa numeracyjna 81
Kod pocztowy 21-146[2]
Tablice rejestracyjne LLB
SIMC 0381812
Położenie na mapie gminy Jeziorzany
Mapa lokalizacyjna gminy Jeziorzany
Jeziorzany
Jeziorzany
Położenie na mapie powiatu lubartowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu lubartowskiego
Jeziorzany
Jeziorzany
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
Jeziorzany
Jeziorzany
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Jeziorzany
Jeziorzany
Ziemia51°36′08″N 22°16′37″E/51,602222 22,276944

Jeziorzany (do 1964: Łysobyki; do 1564: Przetoczno) – dawne miasto, obecnie wieś sołecka w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie lubartowskim, w gminie Jeziorzany[3][4], na wyspie utworzonej przez rzekę Wieprz (Pradolina Wieprza).

Miejscowość jest siedzibą gminy Jeziorzany oraz parafii Trójcy Świętej. Wieś stanowi sołectwo – zobacz jednostki pomocnicze gminy Jeziorzany[5]

Historia[edytuj]

3 lutego 1498 na prośbę wojewody sandomierskiego – Mikołaja z Ostrowa, Jan I Olbracht wydał przywilej lokacyjny miasta Przetoczno. Późniejsze kłopoty finansowe założyciela sprawiły, że przedsięwzięcie nie zostało zrealizowane. Powrócono do niego dopiero w latach 30. XVI w., kiedy te tereny przeszły w posiadanie rodziny Zbąskich. Łukasz Zbąski w 1530 roku zwrócił się do Zygmunta I Starego o potwierdzenie poprzedniego przywileju. Nowy dokument ogłoszony został w 1533. Około 1564, miasto zmieniło nazwę na Łysobyki i funkcjonowało pod tą nazwą do 1870, kiedy zostało ukazem carskim pozbawione praw miejskich. W 1831, podczas powstania listopadowego, wojska polskie pod dowództwem gen. A. Jankowskiego stoczyły tutaj bitwę z Rosjanami, która przeszła do historii jako wyprawa łysobycka. W czasie I wojny światowej Łysobyki były miejscowością przygraniczną, ponieważ Wieprz wyznaczał granicę niemieckiej i austriackiej strefy okupacyjnej. Podczas bitwy pod Kockiem stacjonowała tutaj 13 Dywizja Zmechanizowana.

W 1964 nazwa miejscowości została zmieniona na Jeziorzany.

Zabytki[edytuj]

Charakterystyczny dla Jeziorzan jest fakt, że zachował się tam, do dziś nie zmieniony, XVI-wieczny układ ulic. Zabudowa składa się z drewnianych domów z gankami usytuowanymi szczytami do drogi. Zdobią je misternie wykonane okiennice i zdobione ganki. Kościół jest murowany. Pierwotnie jednak była to świątynia drewniana, tylko pod koniec XVII wieku obmurowano ją. Podaje się często, że jeziorzański kościół pw. św. Trójcy wybudowany został na wzór kazimierskich spichlerzy.

Przypisy

  1. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.. [dostęp 2016-04-23].
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2016-02-29].
  3. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 2016-02-29].
  4. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 1867, 2013-02-15. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 2016-02-29]. 
  5. Jednostki pomocnicze gminy Jeziorzany. Urząd Gminy Jeziorzany. [dostęp 2016-04-15].

Zobacz też[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]

Panorama rzeki Wieprz w Jeziorzanach.