Piotrków Kujawski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Piotrków Kujawski
Urząd Miasta i Gminy w Piotrkowie Kujawskim
Urząd Miasta i Gminy w Piotrkowie Kujawskim
Herb
Herb Piotrkowa Kujawskiego
Państwo  Polska
Województwo  kujawsko-pomorskie
Powiat radziejowski
Gmina Piotrków Kujawski
gmina miejsko-wiejska
Prawa miejskie 1998
Burmistrz Sławomir Bogucki
Powierzchnia 9,76 km²
Populacja (30.06.2016)
• liczba ludności
• gęstość

4456[1]
456,6 os./km²
Strefa numeracyjna
+48 54
Kod pocztowy 88-230
Tablice rejestracyjne CRA
Położenie na mapie gminy Piotrków Kujawski
Mapa lokalizacyjna gminy Piotrków Kujawski
Piotrków Kujawski
Piotrków Kujawski
Położenie na mapie powiatu radziejowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu radziejowskiego
Piotrków Kujawski
Piotrków Kujawski
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa kujawsko-pomorskiego
Piotrków Kujawski
Piotrków Kujawski
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Piotrków Kujawski
Piotrków Kujawski
Ziemia52°33′04″N 18°29′57″E/52,551111 18,499167
TERC
(TERYT)
0411054
SIMC 0867510
Urząd miejski
ul. Kościelna 1
88-230 Piotrków Kujawski
Strona internetowa

Piotrków Kujawski (dawniej Piotrkowo[2], zwane również Piotrkowem Żydowskim[3]; niem. 1939–1942 Petrikau, 1943–1945 Petrikau (Wartheland)) – miasto w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie radziejowskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Piotrków Kujawski. W okresie międzywojennym miasto administracyjnie należało do woj. warszawskiego, następnie od 1938 do 1950 do woj. pomorskiego, później do woj. bydgoskiego, a w latach 1975–1998 do woj. włocławskiego.

Według danych z 31 grudnia 2004 miasto miało 4463 mieszkańców.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wzmiankowany od 1325 r. Prawa miejskie otrzymał w 1738 r. na mocy przywileju Augusta III Sasa. Utrata praw miejskich nastąpiła na mocy ukazu carskiego w 1867 r., jako element represji wobec narodu polskiego po powstaniu styczniowym. W 1933 r. przez Piotrków Kujawski poprowadzono linię kolejową nr 131 Chorzów Batory – Tczew, co spowodowało dalszy wzrost gospodarczy miejscowości i podniosło jej znaczenie w regionie. W czasie okupacji niemieckiej w latach 1939–1942 nosił nazwę Petrikau, zaś w latach 1943–1945 Petrikau (Wartheland). Dzięki wieloletnim staraniom władz gminy, w 1 stycznia 1998 r. nastąpiło przywrócenie praw miejskich[4].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Demografia[edytuj | edytuj kod]

W Piotrkowie w roku 1827 było 60 domów, a w 1862 r. 62 domy. (Do liczby domów i mieszkańców nie liczono wsi i probostwa, które były poza obrębem miasta. W roku 1827 było to 47 domów i 360 osób, a w roku 1885 – 205 osób).

Liczba mieszkańców: w roku 1827 – 643 osoby, w 1862 – 548, w 1885 – 1012 (w tym 730 Żydów), w 1929 – 995.

  • Piramida wieku mieszkańców Piotrkowa Kujawskiego w 2014 roku[1].


Piramida wieku Piotrkow Kujawski.png

Gospodarka i transport[edytuj | edytuj kod]

W Piotrkowie Kujawskim krzyżują się drogi wojewódzkie nr 266 i nr 267. Przez miasto przebiega też linię kolejową nr 131 Chorzów Batory – Tczew, posiadająca w mieście stację i zespół bocznic kolejowych.

Obecnie Piotrków to znaczący lokalny ośrodek przemysłu spożywczego i elektromaszynowego (m.in. duża proszkownia mleka i fabryka kontenerowych oczyszczalni ścieków), a także ważny węzeł komunikacyjny dla powiatu. Znajdują się tu liczne zakłady rzemieślnicze i gospodarstwa agroturystyczne.

Znani mieszkańcy[edytuj | edytuj kod]

Z Piotrkowa Kujawskiego pochodził dziennikarz, działacz polonijny, członek Kongresu Polonii Amerykańskiej, aktor z filmu 1977 roku Kochaj albo rzuć rolę adwokata pochodzenia polskiego o nazwisku Wrzesień Robert Lewandowski[6]. Urodziła się tam także Anna Sobecka, posłanka Prawa i Sprawiedliwości[7]. Z Piotrkowa pochodzi również ppłk pil. Wojciech Maniewski, który zginął w katastrofie samolotu CASA w 2008 roku. Z miejscowością związany jest także dr Jarosław Kołtuniak (ur. 18 I 1967 r.) znany regionalista, badacz dziejów Kujaw Wschodnich. Jest on autorem opracowań monograficznych m.in. Piotrków Kujawski Zarys dziejów miasta i parafii (2001), Połajewo nad Gopłem. Zarys dziejów (2004), Genealogia rodziny Lisieckich (2005), Bank Spółdzielczy w Piotrkowie Kujawskim 1874-2009 (2009), Wierzbinek. Portret gminy (2011) oraz części monografii Z dziejów Osięcin i okolic (2006), 135 lat bankowości na Kujawach. Bank Spółdzielczy w Piotrkowie Kujawskim (2009), Kościół i parafia Wszystkich Świętych w Wąsoszach (2010); redaktorem i współautorem Słownika biograficznego powiatu radziejowskiego; współautorem biogramów poszczególnych tomów Włocławskiego Słownika Biograficznego, a także autorem licznych artykułów, m.in. Radziejów latach 1945–1956; Ludność żydowska w Piotrkowie Kujawskim (XVIII-XX wiek); Wierzbinek w latach 1945–1956, Gmina Boguszyce w powiecie nieszawskim (aleksandrowskim) w latach międzywojennych oraz szeregu szkiców historycznych dotyczących dziejów rodzinnego miasta i okolicy. Z Piotrkowem Kujawskim związany jest także o. prof. dr hab. Bazyli Degórski, paulin, profesor Papieskiego Uniwersytetu św. Tomasza z Akwinu („Angelicum”) w Rzymie oraz Papieskiego Instytutu Duchowości „Teresianum” w Rzymie, prokurator generalny przy Stolicy Apostolskiej Zakonu św. Pawła Pierwszego Pustelnika. Z terenu gminy Piotrków Kujawski (z Wójcina) pochodzi ks. prałat prof. dr hab. Marian Włosiński, prezbiter diecezji włocławskiej i profesor Kujawskiej Szkoły Wyższej we Włocławku. Z terenu gminy Piotrków Kujawski (z Palczewa) pochodzi ks. dr hab. Andrzej Bruździński, profesor Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b http://www.polskawliczbach.pl/Piotrkow_Kujawski, w oparciu o dane GUS.
  2. Piotrkowo w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. VIII: Perepiatycha – Pożajście. Warszawa 1887.
  3. Piotrkowo w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. VIII: Perepiatycha – Pożajście. Warszawa 1887.
  4. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 października 1997 r. w sprawie zmiany granic, nazw i siedzib władz niektórych gmin oraz nadania statusu miasta niektórym miejscowościom w województwach: bielskim, olsztyńskim, piotrkowskim, rzeszowskim, tarnobrzeskim, tarnowskim i włocławskim. (Dz.U. z 1997 r. Nr 130, poz. 847).
  5. Polskie Zabytki [dostęp 8 stycznia 2014 r.]
  6. Robert Lewandowski (ang.). W: imdb.com [on-line]. Internet Movie Database. [dostęp 2016-04-27].
  7. Anna Elżbieta Sobecka (pol.). W: sejm.gov.pl [on-line]. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej. [dostęp 2016-04-27].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Księga Adresowa Polski, Warszawa, 1930. (s. 2018)
  • Jarosław Kołtuniak, Piotrków Kujawski. Zarys dziejów miasta i parafii, Bydgoszcz 2002.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]