Piotrków Kujawski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Piotrków Kujawski
Urząd Miasta i Gminy w Piotrkowie Kujawskim
Urząd Miasta i Gminy w Piotrkowie Kujawskim
Herb
Herb Piotrkowa Kujawskiego
Państwo  Polska
Województwo  kujawsko-pomorskie
Powiat radziejowski
Gmina Piotrków Kujawski
gmina miejsko-wiejska
Prawa miejskie 1998
Burmistrz Sławomir Bogucki
Powierzchnia 9,76 km²
Populacja (30.06.2016)
• liczba ludności
• gęstość

4 456[1]
456,6 os./km²
Strefa numeracyjna
+48 54
Kod pocztowy 88-230
Tablice rejestracyjne CRA
Położenie na mapie powiatu radziejowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu radziejowskiego
Piotrków Kujawski
Piotrków Kujawski
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa kujawsko-pomorskiego
Piotrków Kujawski
Piotrków Kujawski
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Piotrków Kujawski
Piotrków Kujawski
Ziemia52°33′04″N 18°29′57″E/52,551111 18,499167
TERC
(TERYT)
6040611054
Urząd miejski
ul. Kościelna 1
88-230 Piotrków Kujawski
Strona internetowa

Piotrków Kujawski (dawniej Piotrkowo[2], zwane również Piotrkowem Żydowskim[3]; niem. 1939–1942 Petrikau, 1943–1945 Petrikau (Wartheland)) – miasto w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie radziejowskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Piotrków Kujawski. W okresie międzywojennym miasto administracyjnie należało do woj. warszawskiego, następnie od 1938 do 1950 do woj. pomorskiego, później do woj. bydgoskiego, a w latach 1975-1998 do woj. włocławskiego.

Według danych z 31 grudnia 2004 miasto miało 4463 mieszkańców.

Historia[edytuj]

Wzmiankowany od 1325 r. Prawa miejskie otrzymał w 1738 r. na mocy przywileju Augusta III Sasa. Do znacznego rozwoju miasta w XIX wieku przyczyniło się wybudowanie w 1851 r. kolei wąskotorowej Nieszawa - Sompolno. Utrata praw miejskich nastąpiła na mocy ukazu carskiego w 1867 r., jako element represji wobec narodu polskiego po powstaniu styczniowym. W 1933 r. przez Piotrków Kujawski poprowadzono linię kolejową nr 131 Chorzów Batory – Tczew, co spowodowało dalszy wzrost gospodarczy miejscowości i podniosło jej znaczenie w regionie. Dzięki wieloletnim staraniom władz gminy, w 1 stycznia 1998 r. nastąpiło przywrócenie praw miejskich[4]. Obecnie jest to znaczący lokalny ośrodek przemysłu spożywczego i elektromaszynowego (m. in. duża proszkownia mleka i fabryka kontenerowych oczyszczalni ścieków), a także ważny węzeł komunikacyjny dla powiatu. Liczne zakłady rzemieślnicze i gospodarstwa agroturystyczne.

Zabytki[edytuj]

Demografia[edytuj]

W Piotrkowie w roku 1827 było 60 domów, a w 1862 r. 62 domy. (Do liczby domów i mieszkańców nie liczono wsi i probostwa , które były poza obrębem miasta. W roku 1827 było to 47 domów i 360 osób, a w roku 1885 - 205 osób).

Liczba mieszkańców: w roku 1827 - 643 osoby, w 1862 - 548, w 1885 - 1012 (w tym 730 Żydów), w 1929 - 995.

  • Piramida wieku mieszkańców Piotrkowa Kujawskiego w 2014 roku[1].


Piramida wieku Piotrkow Kujawski.png

Transport[edytuj]

W Piotrkowie Kujawskim krzyżują się drogi wojewódzkie nr 266 i nr 267. Przez miasto przebiega też linię kolejową nr 131 Chorzów Batory – Tczew, posiadająca w mieście stację i zespół bocznic kolejowych.

Znani mieszkańcy[edytuj]

Z Piotrkowa Kujawskiego pochodził dziennikarz, działacz polonijny, członek Kongresu Polonii Amerykańskiej, aktor z filmu 1977 roku Kochaj albo rzuć rolę adwokata pochodzenia polskiego o nazwisku Wrzesień Robert Lewandowski[6]. Urodziła się tam także Anna Sobecka, posłanka Prawa i Sprawiedliwości[7]. Z Piotrkowa pochodzi również ppłk pil. Wojciech Maniewski, który zginął w katastrofie samolotu CASA w 2008 roku. Z miejscowością związany jest także dr Jarosław Kołtuniak (ur.18 I 1967 r.) znany regionalista, badacz dziejów Kujaw Wschodnich. Jest on autorem opracowań monograficznych m.in. Piotrków Kujawski Zarys dziejów miasta i parafii (2001), Połajewo nad Gopłem. Zarys dziejów (2004), Genealogia rodziny Lisieckich (2005), Bank Spółdzielczy w Piotrkowie Kujawskim 1874-2009 (2009), Wierzbinek. Portret gminy (2011) oraz części monografii Z dziejów Osięcin i okolic (2006), 135 lat bankowości na Kujawach. Bank Spółdzielczy w Piotrkowie Kujawskim (2009), Kościół i parafia Wszystkich Świętych w Wąsoszach (2010); redaktorem i współautorem Słownika biograficznego powiatu radziejowskiego; współautorem biogramów poszczególnych tomów Włocławskiego Słownika Biograficznego, a także autorem licznych artykułów, m.in. Radziejów latach 1945-1956; Ludność żydowska w Piotrkowie Kujawskim (XVIII-XX wiek); Wierzbinek w latach 1945-1956, Gmina Boguszyce w powiecie nieszawskim (aleksandrowskim) w latach międzywojennych oraz szeregu szkiców historycznych dotyczących dziejów rodzinnego miasta i okolicy. Z Piotrkowem Kujawskim związany jest także o. prof. dr hab. Bazyli Degórski, paulin, profesor Papieskiego Uniwersytetu św. Tomasza z Akwinu ("Angelicum") w Rzymie oraz Papieskiego Instytutu Duchowości "Teresianum" w Rzymie, prokurator generalny przy Stolicy Apostolskiej Zakonu św. Pawła Pierwszego Pustelnika. Z terenu gminy Piotrków Kujawski (z Wójcina) pochodzi ks. prałat prof. dr hab. Marian Włosiński, prezbiter diecezji włocławskiej i profesor Kujawskiej Szkoły Wyższej we Włocławku. Z terenu gminy Piotrków Kujawski (z Palczewa) pochodzi ks. dr hab. Andrzej Bruździński, profesor Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie.


Przypisy

  1. a b http://www.polskawliczbach.pl/Piotrkow_Kujawski, w oparciu o dane GUS.
  2. Piotrkowo w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego, Tom VIII (Perepiatycha – Pożajście) z 1887 r.
  3. Piotrkowo w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego, Tom VIII (Perepiatycha – Pożajście) z 1887 r.
  4. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 października 1997 r. w sprawie zmiany granic, nazw i siedzib władz niektórych gmin oraz nadania statusu miasta niektórym miejscowościom w województwach: bielskim, olsztyńskim, piotrkowskim, rzeszowskim, tarnobrzeskim, tarnowskim i włocławskim. (Dz. U. z 1997 r. Nr 130, poz. 847)
  5. Polskie Zabytki [dostęp 8 stycznia 2014 r.]
  6. Robert Lewandowski (ang.). W: imdb.com [on-line]. Internet Movie Database. [dostęp 2016-04-27].
  7. Anna Elżbieta Sobecka (pol.). W: sejm.gov.pl [on-line]. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej. [dostęp 2016-04-27].

Bibliografia[edytuj]

  • Księga Adresowa Polski, Warszawa, 1930. (str. 2018)
  • Jarosław Kołtuniak, Piotrków Kujawski. Zarys dziejów miasta i parafii, Bydgoszcz 2002.

Linki zewnętrzne[edytuj]